”Claxon kapot. Let op middelvinger”

Ook bij het ontstaan van verkeersagressie speelt routine weer een cruciale rol. Door ervaring kunt u steeds meer op de automatische piloot autorijden waardoor u minder aandacht besteed aan de omgeving. Hierdoor mist u signalen waardoor de kans afneemt dat u uzelf op een foutje betrapt. Zolang er niet iets ergs gebeurt blijft u in de veronderstelling dat u het goed doet en wordt u elke dag ook nog een beetje optimistischer over uw eigen kunnen. Met als gevolg dat, wanneer u een keer negatieve feedback krijgt u de oorzaak daarvan, in elk geval voor een deel, buiten uzelf plaatst. Een bekeuring voor te hard rijden, komt omdat de agent z’n quotum moet halen en een botsing is een kwestie van botte pech.

Het woord ongeluk geeft het al aan; geen geluk gehad. We zijn als het ware blind voor onze eigen tekortkomingen. Maar we zien wel de fouten van andere weggebruikers. In de auto zijn we getuige van talloze voorbeelden van ondermaats rijden van anderen; niet-handsfree bellen, bumperkleven, snijden, noem het rijtje ergernissen in het verkeer maar op. Wat er vervolgens met u gebeurd, wanneer u geconfronteerd wordt met fouten van medeweggebruikers, is afhankelijk van uw vergevingsgezindheid. Stel, u bent een wat minder vergevingsgezinde verkeersdeelnemer die het gedrag van de ander ziet als persoonlijk gerichte bedreiging. Uw meest voor de hand liggende reactie is boosheid en, zoals psychologen dat zo mooi uitdrukken, een veranderde actiebereidheid met stuurvoorrang. U moet iets doen om deze boosheid ongedaan te maken en wel onmiddellijk. Dus voor u er erg in hebt, leidt de boosheid over het u aangedane onrecht tot een agressieve reactie. Bijkomend probleem is dat u vrijwel geen mogelijkheid tot communicatie heeft om uw boosheid te uiten. In de auto bent u afgesloten van de taal plus dat ook oogcontact vrijwel niet mogelijk is. Dus u moet u uw boosheid uiten met een zeer gebrekkig arsenaal aan communicatiemiddelen; onbewuste expressie, bewuste expressie of daadwerkelijk corrigerend gedrag.

Alleen, de andere weggebruiker is zich wellicht niet bewust van zijn of haar fout. Die is immers ook van mening dat fouten voornamelijk door de andere worden gemaakt. Dus uw reactie zal niet zozeer worden geïnterpreteerd als negatieve feedback en resulteren in schaamte en berouw maar veel eerder tot boosheid. Boosheid die weer leidt tot veranderde actiebereidheid en voor u het weet bent u onderdeel van verkeersagressie. Maar laten we er even vanuit gaan dat u wat vergevingsgezinder bent. U interpreteert het gedrag van de andere niet als bewuste agressie in uw richting, maar als onbedoelde fout. Als het daar bij blijft, is er niets aan de hand. Totdat u besluit om, ondanks uw beperkte communicatiemogelijkheden, de ander op zijn of haar fout te wijzen. Omdat ook hier de ander zich waarschijnlijk van geen kwaad bewust is, zal uw goedbedoelde feedback niet tot schaamte en berouw leiden maar ook in dit geval, tot boosheid en wellicht agressie. Dus elke reactie op een fout van een medeweggebruiker, of het nou een uiting van uw boosheid is of een goedbedoelde correctie, heeft in zich om te ontaarden in een verkeersruzie. Met als nadelig bijeffect nog minder focus op het verkeer waardoor het risico op fouten nog meer toeneemt.

 Mail

 Print