’s Werelds meest ambitieuze actie voor klimaat

BRUSSEL - In Brussel is dezer dagen koortsachtig overleg over een enorm pakket EU-maatregelen tegen broeikasgas CO2. Het gaat om ’s werelds meest ambitieuze actie voor het klimaat, zoals de Europese Commissie het trots omschrijft. Nooit eerder besloten EU-landen en Europees Parlement over zoveel geld. Een overzicht van de voornaamste onderdelen en verwante voorstellen.

BETALEN VOOR UITSTOOTRECHTEN: Het bedrijfsleven moet 20 procent minder CO2 uitstoten in 2020. Dat wordt wellicht 30 procent als de rest van de wereld eind volgend jaar besluit mee te doen met emissiehandel.

De bedrijven moeten elk jaar minder uitstoten. Bovendien moeten ze vanaf 2013 tientallen miljarden euro’s gaan betalen voor de emissierechten. Zeker is dat elektriciteit daarom duurder wordt. Bij het opwekken van stroom uit bijvoorbeeld kolen of gas komt namelijk veel CO2 vrij.

Polen, Cyprus, Malta en nog enkele landen lijken voor elkaar te krijgen dat hun elektriciteitsbedrijven vier jaar enigszins worden ontzien. Polen vreest anders een te extreme prijsstijging voor stroom.

Gratis rechten komen er alleen voor bedrijven die wereldwijd moeten concurreren, zoals de staalindustrie. Een fiks debat gaat nog over welke sectoren deze gratis rechten krijgen.

De EU-landen mogen grotendeels zelf weten hoe ze de riante opbrengst besteden. Wel gaat een deel verplicht naar ontwikkelingslanden.

HERNIEUWBARE ENERGIE: In 2020 moet 20 procent van de Europese energie komen uit wind, zon, watervallen en andere hernieuwbare bronnen. Nederland moet ook fors meer energie halen uit windmolens en andere ’groene bronnen’. Drie jaar geleden kwam hier 2,5 procent uit alternatieve energie en dat moet omhoog naar 14 procent in 2020. Nog niet akoord, omdat Italië een herziening wil in 2014.

BIOBRANDSTOF: In elk EU-land moet een tiende van de brandstof voor verkeer in 2020 komen uit hernieuwbare bronnen. Dat is grotendeels biodiesel uit bijvoorbeeld koolzaad. De berekening is gunstig gemaakt voor elektrische auto’s, die zuiniger zijn dan auto’s op benzine of diesel. Nog niet akkoord.

OPVANG CO2: De EU wil in 2015 twaalf proefprojecten die CO2 afvangen en ondergronds opslaan. Nederland heeft projecten bij Rotterdam en Eemsgebied aangemeld. Dit plan is nog niet akkoord. De financiering is een twistpunt. Het Europarlement wil ruim 10 miljard euro uittrekken, de EU-landen denken aan minder dan 5 miljard euro.

CO2-UITSTOOT AUTO’S: Nieuwe auto’s moeten na 2012 fors zuiniger rijden en dus minder CO2 uitstoten dan nu. Fabrikanten die dat niet halen, moeten boetes gaan betalen aan de Europese Commissie. Dit is akkoord.

AUTOBRANDSTOF: Bij het oppompen en opbranden van brandstof moet 10 procent minder CO2 vrijkomen in 2020. De oliemaatschappijen moeten daarvoor minder affakkelen, meer biobrandstof inzetten en elektrische auto’s stimuleren. Bovendien mogen ze de binnenvaart vanaf januari 2011 geen zwavelhoudende diesel meer verkopen. Dit is akkoord.

TRUCKS: Nieuwe vrachtwagens moeten vanaf januari 2014 schonere motoren hebben die ook veel zuiniger zijn. Mede op aandrang van Nederland is deze zogeheten Euro-6motor vervroegd verplicht. Dit is akkoord.

ENERGIEBESPARING: De EU wil totaal 20 procent energie besparen in 2020. Dat moet door zuinigere apparaten: geen gloeilampen meer maar spaarlampen. Televisies en andere apparaten moeten op stand-by nog minder stroom verbruiken, gebouwen moeten beter geïsoleerd. Nog niet akkoord.