Waarom is AIVD zo getergd?

De Telegraafjournalisten Joost de Haas en Bart Mos werden zelfs gegijzeld, na de onthulling dat in de onderwereld dossiers van de geheime dienst rondzwierven. De topcrimineel Mink K. had miljoenen uitgetrokken voor de omkoping van functionarissen bij politie en justitie, stond daarin. Beiden werden als verdachte aangemerkt, omdat die informatie formeel staatsgeheim was. Waarom vond De Telegraaf publicatie zo belangrijk? De publicaties onthulden een misstand. Zeer vertrouwelijke informatie was immers in bezit van topcriminelen. Bovendien werd gesproken over aanwijzingen voor omkoping. Ook de recente publicatie over de Irak-rapporten van de AIVD dienden het algemeen belang.

De geheime dienst had zonder controleren rapporten van buitenlandse zusterdiensten overgeschreven, waarin stond dat Irak wapens had voor massavernietiging. Omdat Nederland onder meer op basis van deze rapporten ten oorlog trok, was dat schokkend. De publicatie over de bedreigingen van de dalai lama was dat niet minder. Premier Balkenende wenste onder druk van China geen ontmoeting met de Tibetaanse leider. Tegelijk bleek deze óók nog eens te worden bedreigd door Chinezen in ons land.

Waarom is de AIVD zo getergd? Toen op zaterdag 28 maart een reportage verscheen over de Irak-rapporten viel bij de dienst direct een zeer sterke gelijkenis op met een AIVD-stuk. Zij begon nog diezelfde dag een intern onderzoek. Elke medewerker die kennis droeg van dit stuk, ging onder de loep.

Observaties

Zo ontstond een verdenking tegen een 39-jarige medewerkster, die samenleeft met een ex-medewerker van de dienst. Bij observaties en nader onderzoek zag de dienst een vermoeden bevestigd. Er werden 'heimelijke ontmoetingen' met de Telegraafjournaliste gerapporteerd. Hierop stuurde de AIVD recent een zogenoemd ambtsbericht naar het OM, om strafrechtelijk onderzoek in te stellen. "De medewerker en ex-medewerkers lekten bewust staatsgeheimen, en zijn daarmee strafbaar", zegt Miranda Havinga van de AIVD. "Maar ook de journaliste had deze geheime informatie volgens de wet niet openbaar mogen maken. We maken geen jacht op journalisten. Het is een wet die geldt voor elke burger." Bij de inval gisteren werden volgens justitie verschillende documenten bij journaliste Jolande van der Graaf aangetroffen. De Telegraaf tekent nu verzet aan tegen deze inbeslagname. Daarmee botste gisteren de hang van de AIVD naar geheimhouding opnieuw op het principe van De Telegraaf dat de publicatie van misstanden het maatschappelijke belang dient.

De AIVD zegt: "Als informatie wordt gelekt, moeten we optreden. Dat de journaliste betrokken raakte, is nu eenmaal zo gelopen..."

Het EK-abonnement, 6 weken € 20,-!