DEN HAAG -  UPDATE 19:50 VVD, PVV en CDA willen de onderhandelingen over een rechts minderheidskabinet zo snel mogelijk hervatten. VVD en CDA sloten zich dinsdag meteen aan bij een oproep van PVV-leider Geert Wilders, die vrijdag de onderhandelingen nog had afgebroken omdat hij onvoldoende vertrouwen had in de steun van de CDA-fractie.

loading media player ...

Wilders opent de deur naar rechts

Foto: Fred Steenman

Wilders en Verhagen nadat de onderhandelingen waren stukgelopen Foto: Serge Ligtenberg

Maandagavond had Wilders koningin Beatrix nog geadviseerd VVD-leider Mark Rutte te vragen een proeve van een regeerakkoord te schrijven. Dinsdag meldde Wilders dat met het vertrek van Ab Klink uit de Kamer, volgens hem „de belangrijkste criticaster” in de CDA-fractie, de „belangrijkste hobbel” voor een rechtse samenwerking is weggenomen. Anders dan zijn advies aan de koningin pleitte Wilders dinsdag voor hervatting van de onderhandelingen over het minderheidskabinet van VVD en CDA, dat op gedoogsteun kan rekenen van de PVV.

Rutte en Verhagen gingen daar snel in mee. De snelheid kwam hen in een Kamerdebat te staan op kritiek van de andere partijen. SGP-fractievoorzitter Kees van der Staaij sprak van een „onhoffelijke gang van zaken”, ChristenUnie-leider André Rouvoet stelde zelfs dat Rutte koningin Beatrix heeft geschoffeerd. PvdA-leider Job Cohen sprak van „een zooitje”.

Rutte gaf toe dat een en ander „uiterst ongelukkig” was verlopen, maar bekritiseerde tegelijk Cohen die volgens hem spookbeelden oproept over hoe er in het buitenland gereageerd zou gaan worden op samenwerking met Wilders. Rutte verwees naar de situatie in Denemarken en Zwitserland waar in een vergelijkbare samenstelling volgens hem de regering volop internationale contacten heeft en de economie floreert.

Ook CDA-fractievoorzitter Maxime Verhagen kwam in aanvaring met Cohen. Die hield Verhagen de woorden van de Limburgse priester en katholiekenleider Wiel Nolens voor, die in 1926 zei dat hij alleen in „uiterste noodzaak“ met de socialisten wilde regeren. Volgens Cohen wilde ook Verhagen sinds de verkiezingen eigenlijk helemaal niet met de PvdA regeren, en zat hij al die tijd te azen op samenwerking met de PVV.

Verhagen weersprak dat en herhaalde dat het de PvdA was geweest die onderhandelingen over een middenkabinet van VVD, PvdA en CDA had geblokkeerd. Cohen had bovendien aangedrongen op een onderzoek naar een rechts kabinet. „Ik constateer dat de heer Nolens in het verleden ware woorden heeft gesproken”, aldus Verhagen.

Behalve dat Rutte, Wilders en Verhagen bijzonder graag samen verder willen, leverde het debat met oud-informateur Ivo Opstelten weinig nieuwe inzichten op. Opstelten zelf verwees telkens naar zijn eindverslag dat hij zaterdag aan koningin Beatrix had aangeboden. Wat PVV, VVD en CDA betreft wordt Opstelten opnieuw aangesteld tot informateur en krijgt hij de kans om zijn werk af te maken.

Of dat meteen gebeurt of dat er nog een 'tussenronde' met een andere informateur komt, hangt af van koningin Beatrix. Zij overlegde dinsdagavond nog met haar vaste adviseurs: de voorzitters van Eerste en Tweede Kamer en vicepresident Herman Tjeenk Willink van de Raad van State.

 Mail

 Print