Kredietcrisis raakt economie diep

De beurzen waren op weg in de afgelopen week om een systeemcrisis en mogelijke depressie al voor een deel in te prijzen. Een gecoördineerde historische ingreep in het hart van het kapitalisme heeft erger voorkomen. Volgens marktkenners stevenen we toch af op de diepste recessie sinds de tweede wereldoorlog.

De volledig geëxplodeerde kredietcrisis heeft in de afgelopen vier tot vijf weken enorme diepe sporen getrokken in het wereldwijde economisch verkeer. Omzetten van veel bedrijven zijn enorm achteruitgegaan wat tot uiting komt in een beetje nog de derde kwartaalresultaten maar vooral in de vierde kwartaalresultaten. Als er zwakte optreedt in omzetontwikkeling gaat dit direct ten koste van de winstontwikkeling. Het directe gevolg hiervan is vaak een grote ontslaggolf die vooral in diensten en consumenten gerelateerde sectoren zal optreden.

De bekende econoom Nouriel Roubini, professor economie aan de Universiteit van New York en voorspeller van de huidige diepe crisis in 2006, verwacht dat de werkloosheid in Amerika in de komende maanden zal oplopen tot maar liefst 9 procent van de huidige 6 procent.. Ook verwacht hij dat de huizenprijzen nog verder kunnen dalen met nog eens 15 procent en dat de markt verrast zal zijn met de zwaarte van de huidige recessie die volgens hem 18 tot 24 maanden vanaf nu zal aanhouden.

Nu is Roubini altijd als ik hem lees of zie extreem negatief over de verwachte economische ontwikkelingen maar hij was toch één van de eersten die de huidige diepe crisis voorzag. Ook Microsoft's medeoprichter en grootaandeelhouder Bill Gates verklaarde gisteren dat hij verwacht dat de Amerikaanse werkloosheid zal oplopen in de komende maanden tot over 9 procent. We zullen dus rekening moeten houden met winstverwachtingen van bedrijven die beduidend naar beneden zullen worden bijgesteld.

Ik schrok mij afgelopen zondag rot toen ik naar het nieuws zat te kijken dat in Duitsland hele productiestraten van de auto-industrie geheel worden gesloten voor een periode van drie tot zes weken. De vraag naar nieuwe auto’s is bijna volledig tot stilstand gekomen. Het personeel zit voorlopig doorbetaald thuis maar als de huidige zware economische omstandigheden aanhouden dan zal dit absoluut tot een grote ontslaggolf in de voorheen erg sterke Duitse auto industrie leiden. En dan komt het allemaal wel heel dichtbij.

Ook de in snel verval gerakende ontwikkelingen en omstandigheden in IJsland vind ik eng.

Nu zit al veel ellende in de huidige koersen verdisconteerd. Dit wil zeggen dat een recessie al in de koersen zit. Echter een langdurige en diepe recessie kan de koersen voorlopig rond om de huidige niveau’s houden. Wat absoluut belangrijk is voor verbetering van het sentiment op korte termijn is een verdere daling van de interbank renten wat moet blijken uit de LIBOR gerelateerde renten ontwikkeling.

Gisteren daalde de overnight lending rate tot 2,17 procent van 2,47 procent afgelopen vrijdag. De driemaands LIBOR daalde tot 4,64 procent van 4,75 procent afgelopen maandag. Langzaam zit er verbetering in, maar het echte bewijs moet komen uit banken die effectief weer onderling geld uit zullen gaan lenen aan elkaar en aan bedrijven en particulieren die hierom vragen. De centrale overheden garanderen de interbank leningen, dus het wachten is op dat de LIBOR gerelateerde interbank renten verder zullen afkomen.

Aan het einde van deze week moet één en ander weer meer en beter werken. Als de interbankrenten verder dalen verwacht ik een toenemend aantal marktpartijen die toch aandelen willen kopen en weer wat meer risico willen lopen.

En dan Fortis. Ik ben werkelijk verbolgen over de koersontwikkeling van Fortis gisteren. Er gebeurde exact waar ik van tevoren bang voor was. Shortdekkers die wilde dekken tilden het aandeel vlak na de heropening wat op maar grote verkopende partijen kregen toch de overhand. Er staat absoluut niemand klaar om aandelen Fortis in de nieuwe constellatie op te pakken. Geen interesse. Aandeelhouders Fortis zijn werkelijk geschoffeerd en worden als oud vuil buiten gezet. Schandalig en teleurstellend.

Aandeelhouders Fortis verenigd u want dit kunnen we niet accepteren.

Rob Koenders is directeur van Harmony Vermogensbeheer, www.harmonyvermogensbeheer.nl .

 Mail

 Print

 DFT Nieuwsbrief