Nieuws/Financieel

Knot wil einde opkoopplan ECB

Door Martin Visser

Klaas Knot wil dat het obligatieopkoopprogramma over tien maanden niet verlengd wordt.

Klaas Knot wil dat het obligatieopkoopprogramma over tien maanden niet verlengd wordt.

DIJKSTRA BV

Het einde van het opkoopprogramma van de Europese Centrale Bank is in zicht. Het deflatiegevaar is geweken, dus er is geen enkele reden meer om voor tientallen miljarden aan obligaties te blijven kopen.

Klaas Knot wil dat het obligatieopkoopprogramma over tien maanden niet verlengd wordt.

Klaas Knot wil dat het obligatieopkoopprogramma over tien maanden niet verlengd wordt.

DIJKSTRA BV

Dat heeft Klaas Knot, president van De Nederlandsche Bank (DNB), gezegd in een toespraak in Londen. „Nu het deflatierisico weg is, is het gerechtvaardigd om na september 2018 de netto-aankopen volledig af te bouwen.”

Onlangs besloot de ECB om de maandelijkse aankopen van (staats)obligaties vanaf januari te verlagen van €60 miljard naar €30 miljard. Dat geldt voor negen maanden, maar volgens ECB-president Mario Draghi is nadrukkelijk sprake van een openeinderegeling.

Niet verlengen

Knot wil niet in september volgend jaar opnieuw bekijken of het programma nogmaals kan worden verlengd. De inflatie is weliswaar nog laag, maar hoog genoeg op het programma te beëindigen. Volgens hem is de belangrijkste reden voor het opkopen ’opgehouden te bestaan’.

De ECB heeft inmiddels voor bijna €2200 miljard aan staatsobligaties en obligaties van bedrijven opgekocht. De inflatie exclusief energie en voedsel blijft echter al tijdenlang rond de 1% hangen.

Inflatiedoel bereikt

Volgens Knot moet de ECB niet blijven doorgaan met stimuleren tot de inflatie net onder de 2% uitkomt. De Europese economie groeit en deflatie is ver uit zicht. Tegen die achtergrond vindt Knot dat ’de inflatieverwachting consistent is met onze doelstelling’. Daarmee haalt hij de grond onder het opkoopprogramma vandaan.

In de toespraak zegt hij altijd al ’sceptisch’ te zijn geweest over het opkopen van obligaties. Maar hij geeft toe dat het positieve effecten heeft gehad voor de financieringskosten van bedrijven en voor de economische groei. Het effect van nog langer doorgaan is volgens hem ’verwaarloosbaar’.

Zombiebedrijven

Knot wijst erop dat te lang doorgaan met stimuleren negatieve effecten zal hebben. In economentaal: monetair blijven stimuleren is ’geen free lunch’. „Een langdurige periode van lage rentetarieven, ruime liquiditeit en nadrukkelijke interventie van de centrale bank in markten leidt tot een potentiële verkeerde toewijzing van krediet aan zombiebedrijven.”

Om de voorstanders van het opkoopbeleid binnen de ECB tevreden te houden, laat Draghi steeds in het midden wanneer uiteindelijk gestopt gaat worden. Knot speelt nu open kaart over de definitieve afbouw.

De Franse centrale bankier François Villeroy de Galhau deed dat onlangs ook al in een interview met DFT. „We hebben onze aankopen gehalveerd naar €30 miljard per maand. Dat is een beslissende stap naar een mogelijk einde van onze aankopen.”

Lees meer over

Financieel journalist

martinvisser