Financieel/Nieuws

Wiebes waarschuwt aangiftesjoemelaars

Door Ariane Kleijwegt

De chaos is groot bij de fiscus, maar staatssecretaris Wiebes bezweert dat er goed op de aangiften wordt gelet.

De chaos is groot bij de fiscus, maar staatssecretaris Wiebes bezweert dat er goed op de aangiften wordt gelet.

Foto ANP

Den Haag - Het is dan wel een puinhoop bij de fiscus, maar sjoemelen met aangiften zit er echt niet in. Staatssecretaris Wiebes (Financiën) waarschuwt dat mensen goed moeten opletten wat ze invullen, „want de Belastingdienst let óók goed op.”

De chaos is groot bij de fiscus, maar staatssecretaris Wiebes bezweert dat er goed op de aangiften wordt gelet.

De chaos is groot bij de fiscus, maar staatssecretaris Wiebes bezweert dat er goed op de aangiften wordt gelet.

Foto ANP

Het afgelopen jaar stapelde zich slecht nieuws op slecht nieuws voor de Belastingdienst. Niet alleen ging er van alles mis rond een uit de hand gelopen reorganisatie, ook het functioneren van de Belastingdienst zou serieus ’in gevaar’ zijn concludeerde een onafhankelijke onderzoekscommissie, die vreesde voor het innen van belastingen en het toezicht op het bedrijfsleven.

Wie niet beter weet, zou vermoeden dat de chaos bij de fiscus inmiddels zo groot is dat de controle op de belastingaangifte dit jaar wat minder prioriteit heeft. En dat biedt mogelijkheden voor opportunistische burgers en ondernemers, zo sprak de Tweede Kamer ook zijn vrees uit.

Maar is het nu echt gemakkelijker geworden om te sjoemelen met de aangifte?

Belastingadviseur Cor Overduin van belastingadvieskantoor Grant Thornton meent van niet, omdat de fiscus heel veel gegevens automatisch krijgt aangeleverd, bijvoorbeeld van banken of de werkgever. Voor wie in loondienst is, zijn de inkomsten daarom al voor een groot deel vooraf ingevuld door de Belastingdienst.

Ook CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt, luis in de pels bij de fiscus, rekent erop dat het systeem waarborgt dat fraudeurs „van een koude kermis thuiskomen”. Zeker als het gaat om werknemers wier gegevens al voor het grootste deel zijn ingevuld. „Als je dan rare dingen doet, zou ik ervan uitgaan dat de belastinginspecteur daar goed naar kijkt.”

Maar de fiscus kan ook niet alles weten, benadrukt hoogleraar fiscale economie Leo Stevens. „Juist burgers die naast een gewone baan een beetje bijklussen in het zwarte circuit zullen minder geneigd zijn om extra inkomsten op te geven”, vermoedt hij.

Dat komt volgens hem vooral omdat de Belastingdienst voor de gewone man veel te afstandelijk is geworden. „Er is geen menselijk contact meer met de inspecteur, het loket bij het lokale belastingkantoor is wegbezuinigd. Dan loop je als dienst natuurlijk het risico dat de burger denkt: ik zet een akkoord onder de vooraf ingevulde aangifte en zoek het verder maar uit.”

Toch denkt Overduin dat de fiscus ook op afstand veel sjoemelaars eruit weet te filteren.

Zo ontdekte de fiscus vorig jaar de malafide praktijken van zes belastingadviseurs die op grote schaal aftrekposten verzonnen voor duizenden cliënten. Het viel op in de computersystemen van de Belastingdienst dat bij één en dezelfde adviseur wel erg veel steeds dezelfde aftrekposten werden opgevoerd. Ook als steeds dezelfde bedragen opduiken kan dat een teken zijn dat er iets mis is. „Dat gaat alleen maar toenemen”, verwacht Overduin. Een woordvoerder van de Belastingdienst zegt dat er ook dit jaar weer bijzondere aandacht is voor aftrekposten.

Maar Stevens betwijfelt of die aandacht er in dezelfde mate ook is bij controle van ondernemers. De fiscus zet bij bedrijven vooral in op horizontaal toezicht met minder controles voor bedrijven die goed meewerken. Maar het zijn juist de bedrijven die daar niet aan meedoen, die vrijwel niet meer worden gecontroleerd, constateert Stevens.

„Veel kleinere ondernemers en zzp’ers ontspringen zo de dans. Daar kan de fiscus actiever zijn.” Daar bestaan ook in de Tweede Kamer nog zorgen over. „Hun omzet en kosten kun je niet vooraf invullen”, zegt SP-Kamerlid Farshad Bashir. „De belastingmoraal is nu nog heel hoog, maar als er nooit gecontroleerd wordt kan dat natuurlijk veranderen.”