Zeewier heeft vele onbekende gezichten

Hoewel we nog weinig van de kweek van zeewier weten, biedt het zilte plantje volgens Job Schipper een gouden toekomst. Foto: Edo Kooiman

"Het is een vrij primitieve plant, maar eigenlijk weten we er nog heel weinig van. In Nederland was er geen bedrijf dat kennis opbouwt over zeewier", vertelt directeur Job Schipper van Hortimare, terwijl hij zich buigt over een borrelende bak met zout water. Daarin hangen onder tl-licht kunststof wastobbes met zeewier. De één wat gelig en stug, de ander dieprood met kleine sliertjes.

Aan de andere kant van het gangpad in de gekoelde ruimte staat nog een grote bak, met daarin opgespannen touwtjes. Aan die touwtjes deinen kleine donsachtige plantjes op het ritme van de opgewekte stroming.

Schipper probeert met deze opstellingen meer te weten te komen over het opkweken van zeewier. Hij zit met zijn bedrijf Hortimare onderdak bij het Nederlands Instituut voor Zeeonderzoek op Texel.

Voor de enkeling die zich nooit zo heeft verdiept in de voortplanting van zeewier, een introductie. Het werkt met mannelijke en vrouwelijke sporen, die ze afscheiden en die door het water 'zwemmen'. De sporen zetten zich vast op een steen en vormen vervolgens een zogenoemde gametofyt. Daarvandaan gaan mannelijke sporen op zoek naar een plantje van het vrouwelijke geslacht. Na de bevruchting ontwikkelt zich nieuw zeewier.

Schipper wil begrijpen hoe dit proces ook buiten de zee kan worden gemaakt. Uiteindelijk is het de bedoeling om grote velden zeewier te gaan kweken. Een soort akkerbouw op zee.

De directeur, die momenteel drie werkstudenten in dienst heeft, komt oorspronkelijk uit de veredelingsindustrie. Veredelaars zijn bedrijven die via selectie tot steeds betere en andere rassen komen, en de zaden en stekjes daarvan vervolgens verkopen aan de kwekers. Schipper wil met Hortimare een zelfde internationale positie verwerven als de grote Nederlandse veredelaars.

Dat er voor zeewier een gouden toekomst in het verschiet ligt, daar twijfelt Schipper niet aan. Het plantje staat al decennialang op het menu in sommige landen, zoals Japan en Ierland. Maar de industriële toepassingen zijn nog veel groter.

In de komende jaren verwacht Schipper vooral veel van zeewier als waterzuivering, vooral rond viskwekerijen. "Door de ontlasting van vissen komt er rond kwekerijen veel stikstof in het water. Daardoor gaat de waterkwaliteit ernstig achteruit, en de vissen zelf hebben er ook last van. Zeewier kan die stikstof opvangen, waardoor de waterkwaliteit verbetert." Hortimare start binnenkort met het planten van het eerste veld, bij een viskwekerij in Noorwegen.

Maar bij het opvangen stopt de keten niet. In zeewier zit namelijk ook veel eiwit, en dat wordt nou net weer gebruikt in visvoer. Nadat het wier het water heeft gefilterd, kan het dus geoogst worden en vervolgens weer aan de vissen gevoerd. En dan begint het verhaal weer opnieuw.

Naast eiwit kunnen er nog veel andere nuttige stoffen uit zeewier worden gehaald, die bijvoorbeeld gebruikt kunnen worden als kleurstoffen in cosmetica of antioxidanten in medicijnen. Uiteindelijk is zelfs toepassing als biobrandstof mogelijk. "Er wordt hard gewerkt om daarvoor een rendabel systeem te ontwikkelen."

De vergezichten voor de toekomst zijn er dus, maar zover is het voorlopig nog niet, beseft Schipper. "Eigenlijk ben ik bezig een hele sector in Nederland van de grond te tillen. Maar wel één die makkelijk naar een paar honderd miljoenen omzet kan groeien in een paar jaar. Ik hoop nu de toekomstige zeewiertelers en de mechanisatiebedrijven plus dienstverlening te interesseren. Want tot nu toe komt er van andere bedrijven erg weinig actie. Men wil eerst zien dat er voldoende zeewier komt. Terwijl je ook kunt denken: welk deel van de grote taart is er voor mij?"

 Mail  Print

Plaats op: