Nieuws/Columns

ruimte

Avondster

Door Piet Smolders

Als de zon goed en wel onder is gegaan – vandaag gebeurt dat om 17.47u – is bij onbewolkt weer boven de zuidwestelijke horizon een felle schijnwerper te zien, die de komende dagen nog helderder wordt. Dat is Venus, door romantische zielen ook wel Avondster genoemd. Maar het gaat hier dus niet om een ster, maar onze buurplaneet. Venus straalt zo overtuigend dat veel mensen zullen denken dat er een vliegtuig aan komt.

Venus lijkt op onze aarde. Ze is bijna even groot en de zwaartekracht is er dus ongeveer dezelfde als bij ons. Maar omdat Venus veel dichter bij de zon staat dan wij (108 tegen 150 miljoen kilometer) is het er veel heter. De dampkring bestaat ook nog eens helemaal uit kooldioxide en er is sprake van een broeikaseffect, dat fors uit de hand is gelopen. Op Venus is het 500 graden Celsius heet en de druk van die helse atmosfeer is ook nog 90 keer hoger dan bij ons.

In de jaren vijftig wisten we dit allemaal nog niet. Sommigen fantaseerden over een tropisch klimaat onder de dikke permanente wolkendeken van Venus, die ons een blik op haar oppervlak ontneemt. En de Amerikaan George Adamski beweerde dat hij regelmatig contact had met bewoners van Venus die in hun vliegende schotels Californië bezochten. Adamski was wereldberoemd en werd op 18 mei 1959 zelfs op Soestdijk ontvangen door koningin Juliana. Maar tien jaar later landden voor het eerst Russische apparaten op die barre wereld en die maakten dus duidelijk dat op de ’lieflijke’ Venus in werkelijkheid helse toestanden heersen. Adamski zelf kon toen niet meer op het matje worden geroepen: hij was in 1965 naar hemelse sferen vertrokken.

In 1982 slaagden de Russische robots Venera-13 en -14 er zelfs in ons mooie kleurenfoto's van het oppervlak van Venus te sturen. Maar Venera-13 kreeg ook met tegenslag te kampen. Het apparaat klapte een boortje aan een lange arm uit om de hardheid van de bodem ter plekke te bepalen. Gek genoeg kwam de boor geen millimeter de grond in. Het vulkanische oppervlak leek ondoordringbaar! Vervolgens werd een foto gemaakt en wat bleek: de boor was precies op de metalen lensdop terechtgekomen die kort daarvoor door de camera was afgeworpen. Een kleine tegenvaller, maar voor buitenstaanders lichtelijk amusant!