Nieuws

Gemor binnen partij

SP’ers spelen mooi weer

Door Jorn Jonker en Niels Rigter

Sharon Gesthuizen
1 / 3

Sharon Gesthuizen

ANP

Den Haag - In de SP wordt een surrealistisch toneelstuk opgevoerd. Ook een dag na de tegenvallende prestaties doen de socialisten alsof ze de verkiezingen hebben gewonnen. Vertrekkend Kamerlid Harry van Bommel doet niet mee aan het spel en maakt van zijn hart geen moordkuil meer.

Sharon Gesthuizen
1 / 3

Sharon Gesthuizen

ANP

De SP is te veel met zichzelf bezig, zegt Van Bommel. De navelstaarderij van de partij is één van de redenen dat Van Bommel, de smaakmaker van de fractie, niet verder gaat als Kamerlid. „Ik was er heel erg voor om de partij te verbreden. Dat is niet gelukt.”

De langstzittende parlementariër van de SP was het niet eens met ’de koers en de personele invulling’ van de partij. „De koers is erg naar binnen gericht. Maar dat krijg je als je een vakbondsman aan het roer zet.”

Van Bommel verwijst daarbij naar Ron Meyer, die in november 2015 partijvoorzitter werd ten koste van de andere kandidaat, Kamerlid Sharon Gesthuizen. De buitenlandwoordvoerder steunde Gesthuizen, die wel voor verbreding van de partij was, onder meer door de belangen van het midden- en kleinbedrijf in het oog te houden. Ook Gesthuizen verlaat de Kamer.

De SP zit na de uitslag nog steeds in de ontkenningsfase. Kopstukken van de partij durven het verlies van een zetel uit te leggen als reden voor feest. En wie het resultaat toch tot zich laat doordringen, legt de schuld elders.

„We zijn de grootste op links. Jahaa.” Het was een pijnlijk moment in de fractievergadering van gisterochtend, waar partijleider Roemer sprak. Partijvoorzitter Ron Meyer kon er niet om lachen.

De socialisten aten taart bij aanvang van de vergadering. Was er reden voor feest dan? Roemer voelde in elk geval „gepaste trots”. Wie niet beter wist, zag hier een partij die had gewonnen door te profiteren van de implosie van de PvdA. Maar niets is minder waar: de SP ging van vijftien naar veertien zetels. Natuurlijk: de VVD verloor bijvoorbeeld meer zetels. Maar de SP heeft geen vuile handen gemaakt met regeren én had dus kunnen profiteren van het verlies van de PvdA.

De reden die voor de daling wordt gegeven: links heeft de wind sowieso niet zo mee. „We zijn overeind gebleven in een rechtse storm”, analyseert Kamerlid Van Raak. Dit resultaat zou het maximaal haalbare zijn, zeggen meerdere partijkopstukken. Een aantal SP’ers, onder wie Kamerlid Leijten, stelt dat het bewind van de PvdA slecht op heel links afstraalde.

De SP stond er bovendien een paar weken terug slechter voor in de peilingen, zo luidt bij meerdere kopstukken een ingestudeerd mantra. „Toen hadden ze ons afgeschreven”, memoreert Roemer. Zo worden slechte peilingen alsnog gebruikt om zetelverlies als winst uit te leggen.

Een SP-prominent zegt dat hij „met verbazing” naar al die blijheid kijkt. „Alsof verlies van een zetel winst is.” Hij denkt dat Roemer wel eens het veld zal moeten ruimen.

De voorman zelf zegt dat dat niet aan de orde is. Partijvoorzitter Meyer zegt het hem na: „Geen sprake van.”

Gesthuizen „wil niet speculeren” over of Meyer nu Roemer gaat opvolgen. Zij denkt dat het verlies ligt aan de impopulariteit van links als geheel en het wantrouwen in de complete politiek.

Het toneelstuk duurt dus voort, maar wat opviel na het besloten gedeelte van de vergadering was dat een aantal Kamerleden stil voor zich uit bleef staren. Alsof ze het verlies nu wel in de ogen keken.