Nieuws

AFM maakt harde rekenafspraken tegen verdienen aan boeterentes

Compensatie voor aflossers

Door Ruben Eg

Oswald Hoogeveen wilde na het stuklopen van zijn relatie graag in hun woning in Huizen blijven wonen, en moest een boeterente van18.000 euro betalen toen hij de hypotheek op zijn naam liet zetten.

Oswald Hoogeveen wilde na het stuklopen van zijn relatie graag in hun woning in Huizen blijven wonen, en moest een boeterente van18.000 euro betalen toen hij de hypotheek op zijn naam liet zetten.

FOTO ALDO ALLESSIE

Vereniging Eigen Huis is blij dat er eindelijk paal en perk gesteld wordt aan het uitdelen van te hoge boeterentes aan huizenbezitters, maar doet tevens een ’moreel appel op banken’ om dit met terugwerkende kracht over een periode van minimaal vijf jaar te herzien, in plaats van tot 14 juli 2016 zoals de AFM vraagt. „Het is meer regel dan uitzondering dat geldverstrekkers de boeterente in hun eigen voordeel hebben afgerond.”

Oswald Hoogeveen wilde na het stuklopen van zijn relatie graag in hun woning in Huizen blijven wonen, en moest een boeterente van18.000 euro betalen toen hij de hypotheek op zijn naam liet zetten.

Oswald Hoogeveen wilde na het stuklopen van zijn relatie graag in hun woning in Huizen blijven wonen, en moest een boeterente van18.000 euro betalen toen hij de hypotheek op zijn naam liet zetten.

FOTO ALDO ALLESSIE

Huizenbezitters die jaarlijks meer aflossen dan afgesproken of hun hypotheek oversluiten voor bijvoorbeeld een lagere rente, krijgen hier in de meeste gevallen een rekening voor. Deze zogenoemde boeterente is een vergoeding voor enerzijds de rentebetalingen die de hypotheekverstrekker misloopt, en anderzijds voor de rente die de instelling zelf moet blijven betalen voor het elders geleende geld om de lening te verstrekken.

De Europese Commissie introduceerde in juli vorig jaar een speciale richtlijn voor boeterentes. Aanbieders mogen sindsdien nooit meer kosten in rekening brengen dan hun eigen verlies en kosten. Oftewel: er mag niet verdiend worden aan boeterentes. Voor de nieuwe Europese regels mocht elke hypotheekverstrekker zelf een ’billijke’ berekening maken.

Vereniging Eigen Huis twijfelt of dit in alle gevallen is gebeurd in de afgelopen jaren waarin de rente fors daalde. Door alle boeterentes over vijf jaar opnieuw te berekenen geven aanbieders volgens de belangenorganisatie ’inhoud aan de collectieve belofte om de klant centraal te stellen zoals dat is neergelegd in de Code Banken’.

De AFM laat weten dat in 2016 ’honderdduizenden klanten’ vervroegd hebben afgelost. Van deze groep betaalde circa 10 procent hiervoor een boete aan hun aanbieder, van gemiddeld 5000 euro. Van 2012 tot en met 2016 hebben ruim 150.000 huiseigenaren een boeterente betaald om hun hypotheken over te sluiten, zo berekent Eigen Huis. De gemiddelde boete was volgens de organisatie in 2012 gemiddeld 2650 euro, maar liep door de daling van de rente in vier jaar tijd op tot ruim 10.500 euro.

Rabobank, met ABN Amro marktleider in de Nederlandse hypotheekwereld, bevestigt de boeterentes ’op enkele punten’ niet volgens de AFM-norm te hebben berekend. De bank legt 20.000 leningen onder de loep voor compensatie, zegt Theo Harms, hoofd financieren. „Wij verwachten de helft van dit aantal in het tweede kwartaal te informeren dat zij een bedrag terugkrijgen. Er zullen gevallen zijn van minder dan een tientje, maar ook wat uitschieters. Gemiddeld zal het gaan om een paar honderd euro compensatie.”

Ook ABN Amro zegt op enkele punten de berekening niet goed te hebben gedaan. Hier moeten 15.000 leningen doorgespit worden. Wel benadrukt Eric Janssen, directeur hypotheken, al in 2015 de rekenmethodiek te hebben verbeterd: „Enkele van onze aanpassingen heeft de AFM zelfs overgenomen. Ik verwacht dat slechts een beperkt deel van de dossiers gecompenseerd moet worden.”

Vereniging Eigen Huis is blij dat de AFM nu harde rekenafspraken heeft opgesteld. „Door de lage rente zijn nog nooit zo veel mensen overgestapt. Duidelijke regels zijn goed voor de huizenmarkt. Je zit niet meer vast als je wilt shoppen voor een lagere rente, omdat elke partij zich aan dezelfde regels moet houden.”

De Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) laat weten dat alle banken die hypotheken verstrekken zich keurig aan de door de AFM ingestelde berekeningswijze voor boeterentes zullen houden. Wel benadrukt de NVB dat de vergoedingen noodzakelijk zijn: „Op die manier kunnen banken rentevaste periodes aanbieden, zodat klanten minder kwetsbaar zijn voor conjuncturele schommelingen in de economie.”

Lees meer over

Door Ruben Eg