Niet alleen liepen ze afgelopen jaar forse klappen op, ook bracht het jaar van de kredietcrisis behoorlijke imagoschade. „Hedgefondsen zijn niet transparant, verschuilen zich op belastingparadijzen, hebben geen trek in de kleine particuliere belegger en nemen onverantwoord veel risico”, om maar eens een greep uit de waslijst aan kritiek te doen.
Onder druk van grote institutionele beleggers zoals pensioenfondsen zijn echter veranderingen gaande, constateert Erik van de Weele van de Britse vermogensbeheerder Henderson Global Investors. „Hedgefondsen worden transparanter, zowel over hun beleggingen als de risico’s, stellen hun kosten bij en gaan beter op hun liquiditeitsrisico letten.”
Steeds meer hedgefondsen verlaten namelijk belastingparadijzen als de Kaaimaneilanden (waar tot 80% van deze vehikels recentelijk geregistreerd stond) en vertrekken naar Luxemburg. Daarmee moeten ze tot vreugde van de pensioenfondsbesturen aan een aantal Europese kwaliteitsvoorwaarden voldoen (Ucits, zie kader). Bijkomend verschijnsel: hedgefondsen komen ook binnen handbereik van particuliere beleggers.
„De oorzaak van die verhuisdrift is in eerste instantie dat hedgefondsen er alles aan doen om hun negatieve imago af te schudden”, zegt Van de Weele. „Luxemburg geldt als een kwaliteitsstempel.”
Het totale gebrek aan transparantie en de Madoff-affaire hebben hedgefondsen weinig goeds gedaan. Eén van de voorwaarden van een vestiging in Luxemburg is dat er beperkingen aan bepaalde complexe beleggingsstrategieën gekoppeld worden, waardoor de transparantie toeneemt. Van de Weele: „Ook daarom oefenen institutionele beleggers druk uit op fondsen om naar Luxemburg te verhuizen. Ze kwamen er immers de afgelopen jaren achter, dat ze toch wel veel te weinig van hedgefondsen begrijpen.”
Hedgefondsen stellen ten derde ook hun kosten bij naar een redelijker niveau. Volgens Van de Weele is er nog altijd overcapaciteit in de markt aanwezig, en zal die pas voorbij zijn wanneer een aantal nu gesloten (gecapte) fondsen weer vrijkomen, en beleggers de kans hebben hun geld eventueel weg te sluizen. Van de Weele vreest daarom nog wel een paar faillissementen.
Ten slotte hebben (klanten van) hedgefondsen volgens Van de Weele geleerd van 2008, en letten ze nu beter op hun liquiditeitsrisico (het gevaar dat ze niet snel genoeg kunnen handelen om verliezen te voorkomen). „Een vestiging in Luxemburg betekent dat er elke dag gerapporteerd moet worden aan de toezichthouder wat de waarde van de derivaten is. En die waarde mag niet boven een bepaald maximum uitkomen.”
Waar voorheen hoge instapbedragen (€1 miljoen is nog steeds niet ongebruikelijk) een drempel vormden voor particuliere beleggers om in hedgefondsen te stappen, zal dat in de toekomst steeds minder het geval zijn, voorspelt Van de Weele, omdat de registratie in Luxemburg hedgefondsen ook toegankelijk maakt voor particulieren. „Die kunnen dan gewoon via een private vermogensbeheerder instappen.” Onlangs kreeg bijvoorbeeld de bekende hedgefondsaanbieder Man Investments toestemming voor een Ucits-fonds, dat inmiddels ook een AFMvergunning heeft gekregen. ABN Amro Private Banking heeft aangekondigd het Man AHL fonds aan zijn klanten aan te bieden. Majedie en Dexion, twee andere hedgefondsen, introduceerden ook al producten voor de Europese belegger.
De vestiging van steeds meer beleggingsfondsen met complexe strategieën zoals die van hedgefondsen stuit echter ook op kritiek.
„Particulieren missen de kennis voor dergelijke complexe producten”, luidt de aanklacht. Het idee van een label om particulieren te waarschuwen voor deze complexe producten is eerder dit jaar gelanceerd door een denktank onder leiding van Jean-Baptiste de Franssu. Hij is president van de Europese branchevereniging Efama (European Fund and Asset Management Association). De Franssu wil dat er een onderscheid komt tussen traditionele ’bulk’-producten, die vooral in transparante en liquide markten beleggen en producten die dat niet doen, zoals hedgefondsen.
De denktank vond dat Ucits-producten vooral bestemd moeten zijn voor langetermijnbeleggers, die bijvoorbeeld voor hun oude dag sparen, en dus niet voor complexe producten.
Of de vlucht van hedgefondsen naar Luxemburg gunstig uitvalt voor particulieren, valt dus nog te bezien. Voor wie het sowieso niet gunstig uitvalt zijn de Kaaimaneilanden. Het kwakkelende belastingparadijs moest vorige week bij het Britse moederland aankloppen voor een lening van ruim €40 miljard. In ruil voor de lening dringt Londen erop aan dat de Kaaimaneilanden meer belasting gaan heffen.

© 1996-2012 Telegraaf Media Nederland | Landelijke Media B.V., Amsterdam.
Alle rechten voorbehouden.
e-mail: redactie-i@telegraaf.nl
Privacy | Disclaimer