Eind 2012 zal 8,5 procent van alle huishoudens onder de armoedegrens leven, volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau. Zij moeten het met minder doen dan 940 euro per maand. Eén op de negen kinderen zal opgroeien onder karige omstandigheden. „Als de kaas op is, is de kaas op. Dan moet mijn zoon het met jam op zijn brood doen”, zegt Petra Coret uit Vlissingen. Een eenling die armoede een gezicht durft te geven. Haar gezicht. Met opgeheven hoofd!
Kraakhelder is haar rijtjeshuisje en ze spreekt ABN. Ze stookt geen zware shag weg, scheldt niet tegen de hond en racet niet rond in een gedeukte BMW. „En ik loop niet in een joggingpak. Dát nooit”, zegt de 53-jarige Petra Coret uit Vlissingen. Ze logenstraft alle clichés en durft het uithangbord van de armoede te zijn. „Voor elk loket moet ik met de billen bloot, dus kom maar op. Ik ben de schaamte voorbij, maar ik houd mijn trots! Ik ben dezelfde Petra die ik was, al sleept er nu iets achter me aan.”
Mist ze een oproep op haar telefoon, dan belt ze niet terug. „Zeker niet naar een 06-nummer.” Die luxe kan ze zich niet permitteren. Petra Coret is een gescheiden moeder van twee zoons, van wie één thuiswonend. Haar carrière in vogelvlucht: een paar jaar in het onderwijs, bij de bank en bij het ROC. „Dat laatste was leuk werk, met jongvolwassenen uit alle culturen.” Haar contract hield op, ze was boventallig. Mooi woord voor ’teveel’.
Hopte ze in de jaren ervoor van de ene baan in de andere, nu leeft Petra Coret al bijna vijf jaar van een uitkering en is ze honderden sollicitatiebrieven verder. „Ik heb elke sollicitatiecursus gevolgd die er bestaat en het hele re-integratietraject doorlopen. Dan zeggen mensen: ’Ga je toch worst verkopen bij de Hema’. Als ze me daar willen hebben, zou ik het doen. Ik heb mijn leeftijd tegen en ik heb beperkingen: diabetische neuropathie en artrose, maar ik kán en wíl heel graag werken.”
Hond
Open is ze over haar ww-uitkering: „Van 960 euro houd ik na aftrek van de vaste lasten 90 euro over. Dat is voor een maand eten en kleding. Opperen mensen dat ik Boogy maar weg moet doen, maar ik had mijn hond al voor de ellende echt begon.”
Voor Petra Coret is het een tweede natuur om inkomsten en uitgaven scherp te bewaken. Van minuut tot minuut weet ze met hoeveel ze de rest van de maand nog toe moet. „Ik lees alle aanbiedingsfolders. Weet wat wat kost bij Aldi, Lidl, C1000 én Albert Heijn. In een Excelbestandje op de computer houd ik de supermarktprijzen precies bij. Ik pin als de uitkering binnenkomt en nooit in een winkel. Bij de kassa sta ik met afgepast geld, tot op de cent. Als dan de prijs van waspoeder ineens is verhoogd, moeten ze de hele transactie terugdraaien.” Pijnlijk? „Ja, maar het is gewoon zo.”
„Veel anderen hebben het veel slechter. Afkloppen, ik zit niet in de schuldsanering. Soms heb ik mazzel en houd ik 140 euro over. Gek genoeg gaat er dan altijd iets kapot: laatst, mijn fiets. Een reparatie van 50 euro. En zonder fiets ben ik nergens. Ik moet solliciteren, naar de sociale dienst, mijn vrijwilligerswerk, cursussen. De voedselbank zit bijvoorbeeld in Middelburg. Drie kwartier fietsen, de ov-chip opladen is te duur. Met mijn zoon naar mijn ex-schoonfamilie in Limburg? Schoot ik twee Hema-treinkaartjes van 15,50 euro voor, zij betaalden. Dankjewel zeg ik dan.”
Geen gêne
’Station Gêne’ is al lang gepasseerd. „Ik ben blij met wat ik krijg. Mijn omgeving weet dat ik van een uitkering leef. Mijn oude vrienden ben ik kwijt. Ik kon niet meer meedoen met de één- en tweeverdieners. Vroeger pakten we een pint en een bioscoopje. Of ze kwamen hier, maar ik kan niet meer onbeperkt bier en wijn en wat te knabbelen aanslepen. Ik pas niet meer in het plaatje, kan niet meer meepraten over werk of vakantie. En mijn ’gezeur’ over die rompslompregeltjes van de sociale dienst en waar ik nu weer tegenaan bots, waren ze zat. Ik heb wel nieuwe vrienden. Ook mensen die het financieel een stuk beter hebben, en ze weten dat ze hier op één glaasje zitten. Als het moet zelfs limonadesiroop.”
„Door de crisis raken meer en meer mensen in de put. Roept Rutte dat armoede niet bestaat, dan mag hij met mij mee naar de lange rijen bij de voedselbank. Op die voedselpakketten heb je in principe drie jaar recht, daarna zoek je het maar uit. Ik sta met lege handen. Maar een vrouw die nog wel bij de voedselbank loopt, deelt met me. Heeft zij twee pakken macaroni, krijg ik er eentje.” Armoede gaat onzichtbaar over straat: „Stille armoede is overal, onder alle lagen van de bevolking. Mensen met een uitkering, maar net zo goed zzp’ers en werknemers.”
„Vroeger heb ik veel geld verdiend, bij de bank zat ik op 3000 gulden netto, met alimentatie erbij. Ik weet hoe het is om zomaar iets te kunnen kopen. Winkelen, de stad in. Ik ga nog wel, kijken, kopen zit er niet in. Kleren zoek ik bij de kledingbank online. Tweedehands, alles gesorteerd op maat, kleur, soort. Stikleuke dingen, al zijn ze niet helemaal mijn smaak. Dan kijk ik of ik het kan combineren met wat ik heb. Als je een bananendoos met tien kilo vol hebt, maak je 8,50 euro over en sturen ze het op. De trui is een oude van mezelf. Zeggen ze achter mijn rug: ’Heeft ze nu alweer die trui aan, dat is al het vierde jaar’.” Ferm: „Als hij lubbert, gooi ik ’m in de was en zit-ie weer goed. Sommige kleren heb ik al tien jaar, nou en?”
„In de supermarkt stoort het me wel als mensen klagen dat een bepaald Frans kaasje niet voorradig is. Hebben ze een kar vol ter waarde van mijn maandbudget. Mijn zoon weet dat als de kaas op is, het ook op-is-op is. Krijgt hij jam op de boterham. Ik houd van koken, ben creatief. Eens per drie dagen eten we vlees. Met 250 gram gehakt en een pond tomaten maak ik een heerlijk maal. Dan zit iedereen echt vol hoor. Van een christelijke organisatie krijg ik aardappelen, uien en brood.”
Zonzijde blijven zien
Uren kan ze vertellen over de regeltjes waar ze elke dag tegen opbokst. Over hoe ze de ene cursus niet mag volgen, maar wel een ander, die ze zelf nota bene heeft gegeven op het ROC… Petra Coret blijft de zonzijde zien: „Al heb ik wel eens een dipje – dan eet ik een zakje chips leeg – voor mij is het niet uitzichtloos. Mijn leven kan elk moment veranderen. Het gaat op mijn pad komen, let maar op!”

© 1996-2012 Telegraaf Media Nederland | Landelijke Media B.V., Amsterdam.
Alle rechten voorbehouden.
e-mail: redactie-i@telegraaf.nl
Privacy | Disclaimer