Terug naar de gulden? Desastreus!

Geert Wilders wil de gulden terug. Dit ligt tamelijk goed bij onze bevolking. Uit een onderzoek van De Telegraaf blijkt dat 22 procent van de Nederlanders voor de terugkeer naar de gulden zelfs bereid is inkomen in te leveren. Het is niet mijn gewoonte Wilders’ catchphrases te citeren, maar in dit geval is de verleiding onweerstaanbaar: ‘Het moet niet gekker worden.’

Mij kan de gulden gestolen worden. Of nee, dat is niet helemaal waar. Heimwee naar de gulden overvalt ook mij soms. Dat gebeurt vooral als in de collectie van het Geldmuseum mijn oog valt op het door Ootje Oxenaar ontworpen bankpapier. Die biljetten zijn van grote schoonheid. In het guldentijdperk gaven de ‘Oxenaars’ mij voortdurend het gevoel met kunst op zak te lopen.

Dat gevoel krijg ik veel minder van de eurobiljetten waartoe we nu zijn veroordeeld. Zoals u weet zijn die ontworpen door de Oostenrijker Robert Kalina.

Steriel geld

Met het oog op het aanstaande tienjarige bestaan van de chartale euro herlas ik dezer dagen Roel Janssens boek ‘Het Mercator complot’. Kalina krijgt er van een personage in deze ‘euro-thriller’ flink van langs: die ontwerper heeft ons opgescheept met ‘steriel geld zonder geschiedenis’.

Maar genoeg over schoonheid. Niet de esthetiek schreeuwt om aandacht, maar de economie en de politiek. In dat verband kan de gulden mij gestolen worden.

In onze cultuur overheerst al sinds de Republiek der Verenigde Nederlanden een handelsethiek. Bij het ontstaan daarvan, zo betoogt de Amerikaan Francis Fukuyama, speelde het puriteins protestantisme, waarin de nadruk lag op een actief leven binnen de wereld, een beslissende rol. Het voert te ver daarop nader in te gaan; ik wil alleen zeggen dat de euro naadloos bij deze ethiek aansluit.

Niet te stoppen

De wens terug te keren naar de gulden is een aspect van een verlammend nationalisme.
Dat nationalisme is, hoewel hardnekkig, gedoemd in het zand te bijten. Zoals na de Franse tijd, toen Nederland zich ontwikkelde tot een centrale eenheidsstaat, het provincialisme naar de achtergrond werd gedrongen, zo zal dat nu onherroepelijk gebeuren met het starre nationalisme.

Een landelijk dagblad liet PvdA-senator en hoogleraar economie Esther-Mirjam Sent aan het woord. Een terugkeer naar de gulden zou volgens haar desastreus zijn: ‘De enige optie is van Europa een politieke unie te maken.’ Zo hoort u het ook eens van een ander.

De ‘integratietrein’ dendert voort. Op de rails liggen obstakels, maar te stoppen is de trein niet. Dan kan je er maar beter in gaan zitten.

 Mail

 Print