Gerard Borst (1951) is onderzoeker Geldcultuur bij het
Geldmuseum in Utrecht. Hij schrijft...
Lees meer
Een hoofdprijs in een megakansspel bekomt de winnaar doorgaans slecht. Jarenlang passen en meten en dan ploseling die onoverzienbare berg geld... het haalt een leven overhoop. Niet weinigen raken het spoor volkomen bijster en belanden in een paar jaar tijd in de goot. Berooid, werkeloos en van de mensen verlaten, zien sommigen zelfs geen andere uitweg dan zelfmoord.
Hier is weinig van waar. Dat beweren Finse wetenschappers tenminste, die het netjes hebben uitgezocht. Zij doen het bovenstaande af als 'het verhaal van de mythische lottowinnaar'. Dat het hier een mythe betreft, daarvan, zo stellen de onderzoekers, zijn de winnaars zelf zich bewust. En precies dát geeft hun gedrag richting. Zij leggen zich de taak op er geen misverstand over te laten bestaan dat hun lot in niets lijkt op dat van de mytische winnaar. Om in deze opzet te slagen volgen de winnaars een tweeledige strategie. Ze minimaliseren de gevolgen van de grote verandering door zich gedeisd te houden, zo weinig mogelijk aan opzichtige consumptie te doen en zo weinig mogelijk ruchtbaarheid aan de zaak te geven. Daarnaast onderhouden ze met zorg en vlijt het imago van mensen die heel gewoon zijn gebleven, net zo gewoon als voor het winnen van de jackpot.
Maakt geld gelukkig? Daar breken mensen zich al het hoofd over zolang er geld bestaat. Nog onlangs voegde een tweetal Britse economen zich bij de club. Zij herformuleerden de vraag: Maakt het winnen van een forse prijs in de loterij gelukkig? Hun onderzoek leverde een helder antwoord op. Ja, winnaars van een hoofdprijs zijn zelfs twee jaar na dato nog significant gelukkiger dan niet-winnaars.
Het zal best waar zijn, maar zelf mijd ik de Staatsloterij, BankGiro Loterij, PostcodeLoterij, of hoe ze ook mogen heten, als de pest. De deelname eraan beschouw ik als een financiële zwakheid. Wees verstandig, en zet wat u nu aan loten uitgeeft op een IJslandse spaarrekening. Gegarandeerd een hoger rendement! Die superbonusprijs gaat toch aan uw neus voorbij!
Als jongetje van tien mocht ik van mijn vader een keer de voetbalpool invullen. Het ging destijds, als ik het me goed herinner, om het voorspellen van de uitslagen van dertien wedstrijden in de eredivisie. Ik bleek er tien goed te hebben. Bingo! Elke week loofde de plaatselijke voetbalclub een taart uit voor de dorpsbewoner met de beste score in de pool. Die won ik dus. Toen het werd bezorgd, was dit bakkersproduct al niet helemaal fris meer. De jonge schrokop die ik was, liep prompt een voedselvergiftiging op. Tussen mij en het kansspel is het daarna niet meer goedgekomen.
© 1996-2012 Telegraaf Media Nederland | Landelijke Media B.V., Amsterdam.
Alle rechten voorbehouden.
e-mail: redactie-i@telegraaf.nl
Privacy | Disclaimer