Pensioenspreekuur: Antwoord op vragen over pensioenakkoord

Mail

Print

Proefabonnement,
10 weken € 30,-!

Kunnen pensioenbestuurders vervolgd worden als er door de werkgever een greep in het pensioenfonds is gedaan zonder dat de belanghebbenden ingelicht zijn? Neem maar als voorbeeld het ABP pensioenfonds.

Pensioenbestuurders kunnen alleen aangesproken worden als er sprake is van apert wanbeleid.

Ik ben zzp’er en dus niet meer in loondienst. Als ik bij 65 jaar mijn pensioen uitstel, dan wordt mijn uitkering bij 66 jaar verhoogd met 8% en de aow met 6,5%. Is dit voor de hele looptijd van de pensioen/aow uitkering? Als ik 65 ben, kan ik dan wel mijn pensioen laten uitkeren (pensioen voor Rijn en binnenvaart). Ik was voorheen 40 jaar in loondienst en ik heb hier 24 pensioenjaren opgebouwd. Is het ook mogelijk wel je pensioen aan te vragen op 65 jaar en de aow op 66 in te laten gaan, dan zou je een aanvulling kunnen doen door minder te werken of het uit privé vermogen te financieren tot 66.

De verhoging van pensioen en aow geldt voor de hele looptijd. Voor pensioen geldt wel dat uitstel alleen mogelijk is als u ook echt doorwerkt. Het is mogelijk om pensioen in te laten gaan en de aow uit te stellen.

Wat betekent het pensioenakkoord als je, zoals ik, al gepensioneerd bent? Eerst was er sprake van om de resterende contante waarde van bestaande pensioenen naar het nieuwe systeem over te hevelen zodat dit ook een zogenaamd casinopensioen zou worden. Toen bleken daar juridisch veel haken en ogen aan te zitten. Daarna wilde de minister dit via een wetswijziging regelen. Hoe staan nu de zaken?

Voor wat betreft het overheidspensioen zit u goed. Er is zelfs afgesproken de aow extra te indexeren vanaf 2013, daar profiteert u juist van. Naast een indexatie die de prijsstijging moet opvangen, is het de bedoeling circa 0,6% extra per jaar te indexeren.

De invloed op het werkgeverspensioen is nog niet duidelijk. De spelregels ten aanzien van de dekkingsgraad kunnen wijzigen, maar welk effect dat heeft op uw werkgeverspensioen is moeilijk te voorspellen. Ook al wordt een wet aangenomen die de spelregels wijzigt, dan nog kan het afhankelijk zijn van cao-afspraken hoe dat voor uw pensioenregeling uitwerkt.

Maar het inbrengen van bestaande rechten in het nieuwe stelsel is nog steeds de bedoeling. Dat heeft te maken met het feit dat de maatregelen voor werkgeverspensioenen noodzakelijk zijn en alleen een groot effect hebben als (een deel van) de opgebouwde pensioenen worden geraakt. Als alleen de nieuwe opbouw zou worden geraakt, dan hebben de maatregelen nauwelijks effect. Ook dat kan dan gevolgen hebben voor alle pensioenen. Maar zeker is het nog niet.

Op basis van fluctuerende aandelenkoersen en andere grootheden wordt momenteel de dekkingsgraad van pensioenfondsen berekend. Indien de uitkomst lager is dan een bepaalde gedefinieerde dekkingsgraad is er paniek, waarbij deze paniek breed wordt uitgemeten in de pers. Een gevolg hiervan is onder andere een hoge mate van nervositeit bij gepensioneerden en toekomstige pensioentrekkers. Merkwaardig is dan overigens dat bij onderdekking meteen naar maatregelen gezocht wordt om de dekkingsgraad weer in orde te brengen, zoals geen indexering (op basis van gestegen kosten levensonderhoud) of zelfs verlaging van huidige uitkeringen, maar bij overdekking nooit gesproken wordt over verhoging, uitgezonderd soms een vertraagde geringe indexering. Een en ander heeft tot gevolg dat op incidenten wordt gereageerd (in relatie tot de lange termijn die moet worden afgedekt) en dat het systeem een hoge mate van instabiliteit krijgt.

Mijn vraag is de volgende: waarom wordt er niet een voortschrijdend jaartotaal (MAT, Moving Annual Total) gehanteerd, eventueel tweejaarsvoortschrijdend totaal) om te vermijden dat op korttermijnige fluctuaties wordt gereageerd en in plaats daarvan langertermijnig naar dekkingsgraad wordt gekeken? Naar mijn mening geeft dit meer rust in het systeem, mensen worden niet meer zo vaak cq zo gauw paniekerig en wellicht blijven ook de consumentenbestedingen op een hoger peil vanwege hoger blijvend vertrouwen. En dat is dan weer goed voor de economie.

Er wordt inderdaad gezocht naar oplossingen waarbij er niet op dagbasis hoeft te worden gereageerd. Niettemin ziet het er wel somber uit.

Ik ben nu 60 jaar. Als ik met 65 jaar aow wil ontvangen, moet ik dan ook inleveren? Of krijg ik volledige aow?

Zoals de plannen er uitzien, wordt uw aow uitgekeerd zoals nu gebruikelijk. Het lijkt er zelfs op dat de aow-uitkering extra wordt geïndexeerd. De komende jaren probeert de overheid de aow te verhogen met het percentage waarmee prijzen stijgen. Vanaf 2013 komt daar volgens de plannen nog een extra verhoging bij van ongeveer 0,6%.

Als expat werkend voor een Nederlands bedrijf in het buitenland betaal ik al een aantal jaren geen aow-premie. Daarvoor word ik voor elk jaar, dat ik in het buitenland was, 2% gekort op mijn latere aow-uitkering. Logisch, geen premie betalen, geen uitkering. Bij mijn bedrijf was de pensioenleeftijd 60 jaar. Dat is een aantal jaren terug, in opdracht van onze regering, verhoogd naar 65. Omdat ik al veel pensioenrechten opgebouwd heb, denk ik over een jaar of wat toch met zestig met pensioen te kunnen gaan. Begrijp ik het nu goed, dat de overheid mij nu voor elk jaar, dat ik eerder ga dan 65 (of misschien wel 66), 6,5% gaat korten op mijn latere aow-uitkering, ondanks dat ik wel premie moet betalen? Dat heet dubbel gepakt worden. Dan zou het zelfs beter zijn, om maar tot mijn 65e in het buitenland te blijven wonen. Dan houd ik de premie in mijn zak, en word toch maar maar 2% per jaar gekort i.p.v. 6,5.

Veel bedrijven hebben in hun arbeidsvoorwaarden staan dat de aow-premie voor expats wordt doorbetaald, gaat u voor de zekerheid na wat in uw situatie is geregeld. De pensioenleeftijd van een bedrijf staat los van de ingangsdatum van de aow. Het is niet de regering die de pensioenleeftijd van uw bedrijf kan verhogen. Dat vloeit voort uit afspraken tussen werkgevers, werknemers en eventueel de pensioenuitvoerder (een pensioenverzekeraar of pensioenfonds). Vaak wordt bij een verhoging van de pensioenleeftijd de mogelijkheid geboden eerder met pensioen te gaan of bijvoorbeeld met deeltijdpensioen te gaan. Als de pensioenleeftijd in een regeling van een bedrijf van 60 naar 65 verschuift, dan wordt dat actuarieel herrekend. De pensioenuitkeringen zullen dan later ingaan maar hoger worden. Als u de mogelijkheid heeft uw pensioen te vervroegen, dan kunt u dat waarschijnlijk doen op basis van de uitkeringen die voor u vroeger op een eerder moment in zouden gaan. Kent uw pensioenregeling geen mogelijkheid tot vervroegen? Dan kunt u met uw pensioenuitvoerder en Belastingdienst dit alsnog aanvragen, vaak wordt daar niet moeilijk over gedaan.

De 2% opbouw per jaar moet u lezen als een levenslange uitkering vanaf uw aow-leeftijd. Stel de aow bedraagt 12.000 euro per jaar bij een volledige opbouw. U bouwt in 50 jaar de volledige opbouw op, dus 50 x 2% = 100% aow dus in dit fictieve voorbeeld 12.000 euro per jaar. Stel u gaat een jaar naar het buitenland en bent niet verzekerd voor de aow dat jaar, dan wordt de levenslange uitkering 2% gekort. Dan ontvangt u in dit fictieve voorbeeld 98% x 12.000 euro = 11.760 euro per jaar levenslang.

De 6,5% korting op de aow wordt toegepast als u eerder de uitkering wenst te ontvangen dan waarmee standaard rekening wordt gehouden. U ontvangt dan bij een jaar vervroegen een jaar extra aow-uitkering. Omdat u een extra jaar aow-uitkering ontvangt, wordt de levenslange uitkering 6,5% lager. Actuarieel gezien ontvangt u dan gemiddeld ongeveer in totaal hetzelfde.

U bespaart dus niet 6,5% minus 2% = 4,5%. Als u een jaar geen premie betaalt, dan wordt uw AOW-uitkering levenslang 2% lager. Als u een jaar eerder (op leeftijd 65 in plaats van 66 bijvoorbeeld) de AOW wenst te ontvangen, dan ontvangt u een jaar langer de levenslange uitkering maar deze is dan 6,5% lager.

Er wordt een boete opgelegd van 6,50% als je eerder wilt stoppen met werken. Wordt deze boete per jaar dat je eerder stopt met werken opgelegd? Geldt deze boete alleen over het aow-deel van je pensioen of ook over het aanvullende werkgeverspensioen en misschien zelfs ook nog over het deel dat je zelf aan lijfrentes spaart?

De aow-uitkering zal volgens de plannen in 2020 verschuiven van 65 naar 66 jaar. In 2025 van 66 naar 67 jaar. Dat betekent dat veel mensen twee jaar later aow zullen ontvangen. De 6,5% ’boete’ die u beschrijft, heeft betrekking op de mogelijkheid de aow eerder te laten ingaan, bijvoorbeeld op de leeftijd van 65. Omdat de uitkering dan eerder in zal gaan, wordt deze actuarieel herrekend. Voor de eenvoud is gekozen die herrekening met 6,5% per jaar te laten plaatsvinden. Dat is dus geen boete, maar een compensatie voor het feit dat de aow dan langer uitkeert. In totaal ontvangen gepensioneerden die de aow vervroegen en op leeftijd 65 in laten gaan, ongeveer evenveel als mensen die de reguliere ingangsdatum kiezen. De berekening gaat over het bruto overheidspensioen. Het werkgeverspensioen wordt niet gekort.

Hoe zit het wat betreft het korten op de aow met vrouwen die niet werken? En als je de laatste jaren minder gaat werken, van 40 uur naar bijvoorbeeld 24 uur, word je dan ook gekort?

U wordt gekort als u de aow eerder opneemt. Ook vrouwen die niet werken en de aow eerder in laten gaan worden met 6,5% per jaar gekort.

Mijn vrouw is 6 jaar ouder dan ik. Nu kan en wil ik op mijn 60ste stoppen met werken. Ik heb daarover de volgende vragen: Krijg ik op mijn 65ste dan 5 x 6,5% minder aow? En als mijn vrouw tegelijkertijd stopt met werken (en dus 66 is) krijgt zij dan 6,5% aow en 8% pensioen extra?

Wij kennen uw leeftijd niet, maar kunnen u wel melden dat het niet mogelijk is volgens de plannen de aow-uitkering eerder dan uw 65-jarige leeftijd in te laten gaan. Met het vervroegen van de aow-leeftijd wordt bedoeld dat bij een hogere aow-leeftijd (66 in 2020, 67 in 2025) de mogelijkheid bestaat de aow toch vanaf 65 in te laten gaan. Dus op uw 60e ontvangt u nog geen aow. Uitstellen levert dan 6,5% op.

De verhoging van de pensioenleeftijd gaat in, in 2020. Ik ben in 1954 geboren. Houdt dit in dat ik gewoon op mijn 65ste kan stoppen zonder problemen, cq. korting op mijn aow?

Uw aow zal inderdaad niet worden gekort op basis van de plannen die nu bekend zijn.

Wordt de korting van 6,5% op de aow toegepast als je eerder gebruik maakt van de aow of wordt deze korting toegepast bij eerder stoppen van werken. Voorbeeld: Ik stop met werken op 60- en vraag de aow op 67-jarige leeftijd, wordt er dan geen korting toegepast? Gaan de pensioenen ook naar 67 jaar?

De korting op de aow wordt alleen toegepast als u de reguliere aow-uitkering waar u recht op hebt eerder wenst te laten ingaan. Stopt u met 60 jaar met werken, maar u wilt geen gebruik maken van het eerder laten uitkeren van de aow? Dan is de korting van 6,5% ook niet van toepassing.

De werkgeverspensioenen staan in beginsel los van de aow. Werkgevers en werknemers zullen moeten overleggen of de pensioenleeftijd van het werkgeverspensioen zo blijft of ook opschuift. Het blijft volgens de plannen mogelijk het werkgeverspensioen en het overheidspensioen op verschillende data in te laten gaan. Het is wel verstandig na te gaan wat de gevolgen zijn van langer doorwerken voor de arbeidsvoorwaarden. Pensioen is daarvan een belangrijk onderdeel, maar ook bijvoorbeeld de regeling bij ziekte en arbeidsongeschiktheid (loondoorbetaling, premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid, arbeidsongeschiktheidspensioen). De overheid stimuleert werknemers langer door te werken, ook via werkgevers. De komende jaren zal naar verwachting het aantal 65-plussers met een baan aanzienlijk toenemen.

Mijn pensioenregeling bevat de mogelijkheid vanaf 55 jaar met pensioen te gaan. Heeft het pensioenakkoord hierop ook invloed of wordt dit bepaald tijdens cao-onderhandelingen?

Waarschijnlijk komt u nog in aanmerking voor een prepensioenregeling. Dat is onderwerp van cao-onderhandelingen, daar heeft dit akkoord geen directe invloed op. Informeert u wel goed bij uw werkgever of uw pensioenfonds wat de gevolgen zijn voor u bij pensionering op leeftijd 55. Prepensioenregelingen zijn inmiddels afgeschaft, gaat u na of dat geen invloed heeft gehad op uw situatie.

Is er iets bekend over verzwaarde beroepen met betrekking tot de pensioenleeftijd?

Er zijn wel plannen iets te doen voor lagere inkomens, niet specifiek voor bijzondere beroepen zoals eerder wel ter sprake is gekomen. Wel zullen via cao-overleggen nadere afspraken kunnen worden gemaakt. Daarover zegt het pensioenakkoord dus niet veel.

Ik heb een parttime baantje en ben een paar jaar jonger dan mijn man. Hij is van 1956, ik ben van 1959. Hij mag na 51 jaar werken op zijn 66e met pensioen. Ik vanwege mijn leeftijd op mijn 67e. Ik wil ook stoppen als mijn man met pensioen gaat. Mijn pensioen is €1500 bruto per jaar dus daar hoef ik niet voor te blijven werken. Wij zijn nu druk aan het sparen om die paar jaar tot mijn aow te kunnen overbruggen. Nu lees ik dat je gekort gaat worden op je aow als je eerder stopt. Mocht dit inderdaad zo zijn dan voel ik mij verschrikkelijk gediscrimineerd ten opzichte van de huisvrouwen cq niet werkenden die dan wel 100% aow ontvangen. Ben ik verkeerd op de hoogte gesteld of klopt mijn verhaal? Zo ja, hoe kan ik eerder stoppen en toch volledige aow ontvangen?

U wordt niet gekort op uw aow als u de aow op de standaardleeftijd laat ingaan. Het korten van de aow is bedoeld om mogelijk te maken dat u toch vanaf uw 65e de aow-uitkering ontvangt. Als u eerder stopt met werken maar u wacht uw aow-uitkering af omdat u zelf gespaard heeft, dan wordt u ook niet gekort. Het korten is actuarieel ongeveer gelijkwaardig. Dat komt omdat de aow-uitkering een jaar langer uitkeert. Maar het is wel waar dat vanwege het feit dat de aow-uitkering later ingaat er minder aow wordt uitgekeerd. Maar dat heeft met de verschuiving van de ingangsdatum te maken, niet met de vervroegingsregeling tegen 6,5% per jaar.

Ik ben 65 jaar, alleenstaand, aow en aanvullend pensioen van €315 bruto per maand. Ben in de vut geweest maar heb nu sinds 1 september 2011 een baan voor ca 12-20 uur in de week. Kan ik hiermee extra pensioen (aow) verdienen? Of extra belastingvrij sparen? Kan mijn werkgever een bonus krijgen voor het in dienst nemen van een 65-plusser?

Na uw 65e bouwt u geen rechten aow meer op. Wel kunt u via uw werkgever pensioen opbouwen, maar dat moet zijn geregeld in een cao of moet u apart met uw werkgever overeenkomen. Een werkgever krijgt volgens de plannen een bonus voor het in dienst nemen van 55-plussers, onder voorwaarden ook 50-plussers. Maar wanneer dat exact ingaat en of dat ook voor gepensioneerden gaat gelden is nog niet duidelijk, nu in ieder geval nog niet. Verder wenst u extra te sparen. Gaat u na welke mogelijkheden er allemaal zijn voor u. Een adviseur kan met u diepgaander bespreken wat interessant is voor u.

Met verbazing volg ik, 49-jarige arbeider, het pensioennieuws. Werk sinds mijn 18e, en door overheidsdienst toen al begonnen met het verplicht te betalen van pensioen en vut. Een ander besliste dan wat er met mijn geld gebeurde, we weten waar dit toe geleid heeft en wij als werkenden mogen voor dat verlies opdraaien. Had ik al die betaalde premie maar op een spaarrekening kunnen zetten met gemiddeld 3,.5% rente, dan had ik op ongeveer mijn 58e kunnen stoppen met werken. Wie gaat dit verschil aan mij vergoeden en wie kan ik daarvoor aansprakelijk stellen, de pensioenfondsen of de politiek die ons deze verplichte betaling oplegt?

Aansprakelijk stellen is op basis van uw argumenten lastig, maar uw verbazing is begrijpelijk. Er spelen veel factoren die veroorzaken dat de gewekte verwachtingen niet altijd uitkomen. Mensen leven veel langer dan waarmee vroeger rekening werd gehouden. De beroepsbevolking neemt af, de groep 65-plussers groeit. Dankzij ons pensioenstelsel hebben we veel gespaard en hebben uitkeringsgerechtigden hoge indexaties ontvangen. Maar de vraag is of dat de komende tijd ook mogelijk is. Ook werknemers hadden en hebben inspraak, bijvoorbeeld via onderhandelingen met de werkgever of (via vakbonden) in het bestuur van een pensioenfonds. Dat maakt het aansprakelijk stellen van een partij extra lastig.