„Geef de pinguïns altijd voorrang!”, instrueert expeditieleider Pablo ons bij onze eerste excursie. „Loop niet sneller dan hen, houd afstand en probeer ze nooit te aaien!” Dat blijkt lastig, bij aankomst op Aitcho Island, het grootste eiland van de Zuid Shetland-eilanden, lopen de pinguïns overal.
Voor je het weet struikel je over zo’n rondwaggelend beestje. Het lijkt hier een dik besneeuwde kinderboerderij, waar je naast pinguïns alleen grote rotspartijen en een stel uitslapende zeeleeuwen treft. Een verlaten oord, indrukwekkend in haar rauwheid.
Twee dagen geleden begon het avontuur. Aan boord van de Antarctic Dream, een commercieel expeditieschip naar de Zuidpool, werden de ruim 80 passagiers voorbereid op de reis. Eerste hindernis: de Drake Passage. Eén van de wildste zeeën ter wereld, gelegen tussen Zuid-Amerika en Antarctica, kost twee tot tweeeneenhalve dag om over te steken. De kans op zeeziekte is aanzienlijk, pillen kunnen gratis bij de receptie worden afgehaald. Maar in alle eerlijkheid; zodra de pillen werken en je gewend bent aan de constante bewegingen van het schip, is het eerder opwinding dan ziekte die je voelt.
Een spannende oversteek, het gebrek aan telefoon en internet, geen schip of vliegtuig te zien, twee dagen niets dan zee om je heen… je bent werkelijk aan het eind van de wereld beland. Wanneer de eerste, spierwitte eilanden aan de horizon opdoemen is de euforie voelbaar onder de poolreizigers.
Na vaste voet op de grond van Aitcho Island te hebben gezet, is de reis nog niet voltooid. Om werkelijk Antarctica te bereiken moet de Bransfield-zee nog worden overgestoken, door een sneeuwstorm vandaag gevuld met reusachtige golven.
We beleven een gedenkwaardig diner; op het hevig deinende schip brengen bedienden op acrobatische wijze ons biefstukje aan tafel. Luid applaus, terwijl we ons vasthouden aan onze tafels, benauwd lachend om dit surrealistische moment: een luxe driegangendiner op een woeste ijszee terwijl op de speakers Bob Marley ’Don’t worry about a thing’ (’Three little birds’) zingt. We horen servies aan splinters vallen in de keuken, we zien de barman steeds moedelozer worden van alle glazen die hij verliest. Is dit een noodsituatie?
Een bezoekje aan de brug, 24 uur per dag vrij toegankelijk voor passagiers, leert van niet. Kapitein Ernestio Barria hangt er ontspannen bij, grinnikt om de bleke gezichten van zijn gasten. „Dit is misschien graad acht”, zegt hij, wijzend op een lijst waarop het schip in verschillende golfhoogtes te zien is, oplopend tot graad 12. „En zelfs dan geniet ik”, lacht hij. „Meer dessert voor mij!”
Wakker worden in een droomwereld, het contrast met de avond ervoor kan niet groter zijn. Het water is spiegelglad, het zonnetje schijnt vriendelijk op het ijslandschap, gevuld met wit gebergte, gletsjers en ronddrijvende ijsschotsen. We hebben de beproeving doorstaan en zijn in het paradijs terecht gekomen.
Met geboden, dat wel. Thermisch ondergoed en dikke truien vereist, ook nu het hier zomer is en de temperatuur boven het vriespunt zit. Het weer op Antarctica kan altijd omslaan. Ook het ijskoude water, waar we later alsnog in terecht komen, is levensgevaarlijk, dus altijd zwemvesten aan tijdens de trips met de rubberen Zodiac-bootjes. Verder zonnebrand en -bril niet vergeten, laarzen afspoelen om eventuele ziektes in pinguïn-uitwerpselen niet te verspreiden.
Zo verkennen we, goed ingepakt en geïnstrueerd, het Antarctisch schiereiland, het meest noordelijke en toegankelijkste stukje van de zuidpool. Pablo leidt ons, samen met ornitholoog (vogel/pinguin-specialist) Rodrigo en marien bioloog (zeehonden/walvissen-kenner) Jordi, langs de beste plekken. Relatief jonge Chilenen zijn het, rond de 30 jaar, net als de rest van de crew. Niet stilzitten dus, maar actief op pad, op zoek naar leven op dit onbekende continent.
Ook aan boord van de Antarctic Dream is het nooit saai. Een avondje whisky ’met duizend jaar oud ijs’, korting op cocktails, of een barbecue aan dek; kip en braadworsten bakken terwijl op de achtergrond ijswanden voorbij glijden. Op expeditie in stijl, hier kun je wel aan wennen.
Vanaf nu verloopt het leven overzichtelijk. Een excursie na het ontbijt, daarna een uitgebreide driegangenlunch, een tweede excursie en dan diner. En de zon gaat nauwelijks onder, wat elke avond voor magisch licht zorgt. Onder invloed van de (gratis) Chileense wijn zakken we uitgebreid door; de poolreizigers raken bevriend, beseffend dat dit een ervaring is die ze samen delen.
Elke dag heeft ook zijn hoogtepunten. Aan land bij de historische (bewoonde!) basis Port Lockroy, een 19e eeuws wrak van een walvisvaarder bekijken; dat is zeker. Een hier zeldzame keizerpinguïn spotten of een groep orka’s en een stel walvissen naast het schip; daar moet je geluk voor hebben. Maar er gebeurt van alles, al maakt het eeuwenoude ijs nog altijd de meeste indruk.
Afkomstig van constant bewegende gletsjers drijven hier de meest bizarre kunstwerken rond. Van een labyrint aan kleine schotsen tot ijsbergen van monumentale proporties, in zowel klassieke, abstracte of futuristische vormen, onze favoriete chauffeur Jordi scheurt ons overal tussendoor. Wat een schouwspel; alsof ze zo zijn geboetseerd ter vermaak van de groepjes toeristen in hun Zodiacs, een hagelwitte kunstgalerie op het Antarctische water.
En dan gebeurt het. We waren al gewaarschuwd. Neem je zwembroek mee, er kan een duik worden genomen in het ijskoude poolwater. Deception Island is namelijk vulkanisch, de stranden zijn hierdoor heerlijk warm. Tja, dan moet je nog steeds zin hebben al die warme lagen kleding uit te trekken, het waait en sneeuwt behoorlijk vandaag. Maar wanneer krijg je zo’n kans? Hop, een snelle duik en dan lekker sudderen op het warme gesteente. Uiteindelijk ligt iedereen naast elkaar te bakken op ’Costa Deception’.
Het is de laatste stop voordat de gevreesde Drake Passage weer wordt
opgezocht. Over twee dagen zijn we terug in de bewoonde wereld. Met slechts
foto’s en verhalen ter herinnering, het gevoel dat Antarctica achterlaat kun
je echter nooit beschrijven.
De Reiskrant maakte deze bijzondere reis naar Ushuaia en terug (inclusief vliegreis en hotel in Argentinië), alsmede de trip met de Antarctic Dream met Pagona Travel uit Den Bosch. De kosten variëren dan van 7.000 tot 8.000 euro. Soms heeft Pagona aanbiedingen, de totaalprijs komt dan ongeveer uit op 6800 euro. Kijk op www.pagonatravel.com of neem contact op met hun Antarctica-specialisten op 073-548.22.44.
Het onbekende continent, als laatste ontdekt en verkend. Ook de meest koude plek ter wereld, als je tenminste helemaal naar het zuidelijkste stuk ervan reist, waar het binnenland een ware ijswoestijn is. Met de Antarctic Dream verken je slechts het meest noordelijke stuk, het zogenaamde Antarctische Schiereiland dat zich uitstrekt richting Zuid-Amerika.
Sterker nog, het gebergte hier is een overzees vervolg op het Andes-gebergte in Chili en Argentinië. Het schiereiland ligt nog boven de poolcirkel en heeft, zeker in haar zomermaanden (november, december, januari) een mild klimaat, vaak rond of zelfs iets boven het vriespunt. Op de zee en vele eilanden langs het vasteland barst het daarom van de dieren, de meeste onderzoekstations zijn ook op het schiereiland te vinden.
Een oude rot in het vak, dit schip dat in 1958 in Nederland (!) is gebouwd. Daarna heeft het jaren dienst gedaan bij de Chileense marine, om vervolgens te worden omgebouwd tot passagiersschip dat nu zowel de zuid- als noordpool bezoekt.
Er is ruimte voor 84 passagiers, verdeeld over tweepersoonshutten en enkele suites en luxe hutten, alles met eigen badkamer, kledingkast, bureau en tv. Op verzoek kan er op de brug gebruik worden gemaakt van telefoon en internet, op het achterdek is een ruime eet- en ontspanzaal.
In onze wintermaanden reist het schip elke 12 dagen vanuit het Argentijnse Ushuaia (de meest zuidelijke stad ter wereld) naar het Antarctische Schiereiland. Volgens kapitein Barria, die al 65 maal deze oversteek maakte, is de Antarctic Dream het beste schip om de vaak wilde Drake Passage en andere onvoorspelbare poolzeeën te bevaren.
„Het schip is gemaakt van speciaal staal, zelfs na dagen in het ijs is er geen sprake van deformatie, en is zo gevormd dat het stabiel in het water ligt. Ja, zelfs bij stormgraad 12, dit is het veiligste schip in Antarctica.”
Verwacht deze reis geen grote troepen keizerpinguïns, bekend van de film ’March of the Penguins’. Die leven veel zuidelijker, op het Antarctische Schiereiland zijn het de kleinere Gentoo pinguïns die hier in talloze kolonies leven.
Sloom waggelend op land, maar razendsnel in het water, waar je ze geregeld in groepjes uit ziet opduiken. Ook zeehonden als de krabbenrob, weddell-zeehond en zeeluipaard kom je geregeld tegen. De kans is groot dat je verder orka’s en walvissen ziet, soms nieuwsgierig naast het schip verschijnend.
Tijdens deze trip lag het schip op zeker moment een uur stil om een stel walvissen te bekijken, dat bijna poserend bleef opduiken en water spuiten. Verder word je de gehele reis vergezeld door unieke meeuwen en stormvogels.

Iedereen wist het: het zou een zware, maar wél een sportieve droomreis zijn. Sterker nog: het zou het symbool van warmbloedige samenwerking moeten worden. Het keiharde lot wilde anders. De omarmde titanentocht...
Bij een cruise denk je niet direct aan een cruise naar Antarctica of de andere kant op naar Groenland en Spitsbergen toch zijn er wel degelijk cruises naar deze gebieden te maken. Onder andere met een van de...
Antarctica geeft niet snel haar geheimen prijs. De aanblik van het witte continent is weliswaar bekend; uitgestrekte sneeuwvlaktes en gebergte, drijvende ijsschotsen van klein tot immens formaat, een overdaad aan ...
© 1996-2012 Telegraaf Media Nederland | Landelijke Media B.V., Amsterdam.
Alle rechten voorbehouden.
e-mail: redactie-i@telegraaf.nl
Privacy | Disclaimer