Stilte op bekoorlijk Gozo

Als we door Gozo rijden, vallen gelijk de rustige en lege straten op. Behalve dat er nauwelijks verkeer is, is er ook geen mens te zien. Onze gids Clive Cortis vertelt dat het leven zich hier vooral in de vroege ochtend en in de late middag afspeelt.

„De zomers zijn hier zo heet dat de bewoners van oudsher gewend zijn rond zes uur op te staan. Het eerste wat ze doen, is naar de ochtendmis gaan. Daarna zie je ze een hele tijd niet tot aan een uur of vier, dan begint het weer wat te broeien.”

Stoplicht

Deze traditie zit er kennelijk zo ingebakken want ook de rest van het jaar houden de Gozitanen zich aan deze tijden vast. Tussen 13 uur en 16 uur zijn dan ook de meeste winkels dicht. Als we de volgende ochtend polshoogte nemen, zien we inderdaad dat de mensen al rond zeven uur naar de kerk gaan. En dat zeven dagen per week.

Merendeel is dan ook fanatiek aanhanger van het rooms-katholieke geloof. Je vindt hier meer dan vijftig kerkjes, kathedralen of basilieken. „Bijna voor elke inwoner een eigen kerkje”, schatert Clive. Het eiland kent maar één stoplicht. Een betere illustratie van het rustieke leven hier is er niet.

Je hoofd tolt wel even omdat er links gereden wordt. Een overblijfsel van de Engelse kolonisatie. Na eerder in Franse, Turkse, Arabische en Romeinse handen te zijn geweest werd Malta in 1972 een republiek en onafhankelijk, maar is officieel nog steeds lid van het Britse Gemene Best.

Victoria

De stadjes hebben nog steeds dubbele namen. Zo heet de hoofdstad Victoria, genoemd naar koningin Victoria ter ere van haar diamanten jubileum in 1897, ook Rabat, de oorspronkelijke naam. Nog steeds gebruikt het grote deel deze benaming. Vaak voorkomende voornamen zijn Paul, John en Wayne, terwijl de achternamen vaak Arabisch zijn gebleven.

Dat is wel even verwarrend. Iedereen op het eiland spreekt perfect Engels en ook de voor Engeland zo kenmerkende rode telefooncellen en brievenbussen herinneren je veelvuldig aan de Engelse roots. Net zoals de vele authentieke bronzen lantaarns.

Vele gepensioneerde rijke Engelsen komen graag op het eiland. Ze kopen een huis of overwinteren er. Eerste emigratieland voor de gemiddelde Maltezen is dan ook het Verenigd Koninkrijk en niet Italië, zoals in eerste instantie wel gedacht zou worden.

Gemoedelijk

Als we door de dorpjes lopen, met de voor het eiland zo kenmerkende nauwe steegjes, dorpspleintjes, vrolijke balkonnetjes vol met bloembakken, valt ons de sleutels in de voordeuren op.

„Gozitanen leven heel gemoedelijk. Ze laten de sleutel achter voor degenen die kunnen komen als zij even niet thuis zijn. „Iedereen kent elkaar en wil vooral tonen dat hij gastvrij is”, zegt Clive als hij onze verbaasde blikken ziet,

„je hoeft hier dan ook niet bang te zijn als je ’s avonds laat over straat gaat. Iedereen voelt zich veilig. Straatroof en diefstal vinden hier bijna niet plaats.”

Verse vis

Ons verblijf is in een Farmhouse. Waar we een traditionele boerderij verwachtten kwamen we terecht in prachtige villa. De eeuwenoude zandkleurige Farmhouses, waar vroeger boerenfamilies woonden, zijn van buiten en binnen zo veel mogelijk authentiek gebleven.

Ons onderkomen is voorzien van alle luxe gemakken. Zoals een zwembad, dat doorloopt naar binnen en half in de keuken uitkomt, een moderne keuken en een open haard. Ideaal voor gezinnen.

In de avond worden we extra verwend door een lokale kok die op de barbecue in de tuin verse vis roostert. Zijn butler doet de bediening. We voelen ons de koning te rijk. Dat maak je niet vaak mee: een diner in een door de avondrode zon verlichte landschap.

Historie

Dat het minuscule eilandje, slechts 15 kilometer lang en 7 kilometer breed, zo veel historie herbergt is verwonderlijk. We gaan langs in Xagrhra bij tempels van Ggantija. Gebouwd zo’n 3500 jaar voor Christus heten ze de oudste tempels ter wereld te zijn en staan op de werelderfgoedlijst van UNESCO.

Daar rondlopend kunnen we er ons nauwelijks iets meer van voorstellen. Wat we zien is onsamenhangende rotsblokken die gigantisch zwaar zijn. Je vraagt je af hoe mensen die ooit hebben gedragen. Echter, volgens een mythe heeft de vrouwelijk reus Sunsuna de rotsblokken op haar hoofd gesjouwd. Ggantija betekent dan ook reus.

Om het echte landleven te proeven gaan we voor de lunch langs een biologische boerderij. Hoewel eigenaar Joe en zijn vrouw al tegen de zestig lopen doen ze hier nog alles zelf.

Ze hebben wijngaarden, olijfbomen en citrusvruchtbomen en maken zelf brood, wijn, olijfolie en allerlei jammen en likeurtjes van diverse citrusvruchten. En van de melk van hun schapen maken ze het voor Gozo zo typerende streekproduct: gepeperde witte kaas.

We kiezen voor een ’light lunch,’ maar laat je niet beetnemen door het woordje ’light’. Onze tafel wordt helemaal vol gezet met lekkernijen: gedroogde tomaten, tapenade, wijn, olijven, kaas, deeggerechten, en salade. Alles vers van de eerste hand.

Libido

De uren keuvelen en tafelen is hier een gewoontegoed. Onder het genot van een glaasje wijn vermaakt Joe ons met zijn bijzondere verhalen. Vooral als hij begint over de voordelen van olijfolie voor het seksleven vermaken de heren in ons gezelschap zich enorm.

Een jeneverglas olijfolie zou niet alleen het libido verhogen, maar ook als prima hulpmiddel in bed dienen. Joe en zijn vrouw kennen ook een verdriet. De familiezaak ontbeert straks mogelijk een opvolger want hun enige zoon heeft ervoor gekozen na zijn studie in het leger te gaan.

Het bedrijf dat zijn grootvader in de jaren zestig begon lijkt daarmee verloren te gaan. ,,Zijn keuze staat vast, ik hoop hem nog over te halen, maar vrees het ergste, hij heeft niets met het landelijke leven'', zegt Joe triest en teleurgesteld.

De stijgende populariteit van biologisch voedsel in ons land komt ter sprake. Joe reageert fel. „Het is raar dat ze traditioneel voedsel nu als marketingconcept verkopen. Alles wordt onnodig duur gemaakt. Terwijl het niet meer is dan terug te gaan naar de basis.”

Feestje

Ondanks de rustige sfeer kunnen Gozitaners op zijn tijd ook een feestje vieren. Dit blijkt als we al wandelend over het eiland in de verte harde muziekgeschal horen.

Voor deze tijd van het jaar niet ongebruikelijk, zo wordt ons later verteld. Zomerfeesten zijn er veelvuldig. Vanaf juni tot september viert elk dorpje zijn eigen ’festas’ meestal ter ere van de plaatselijke patroonheiligen. Het dorpsplein is omgetoverd tot een grote theaterzaal met stoelen en een podium.

Kinderen zijn op een carnavaleske manier verkleed en er wordt opera gezongen. Het feest wordt afgesloten met een processie, waarbij de beschermheilige wordt rondgedragen.

In het zonnetje op de terrasjes is het daarna nog vele uren nagenieten met een flinke scheut alcohol. Want als er iets is waar de Gozitanen wel van houden dan is het wel van de vele zelf gebrouwen wijnen en likeuren. Wij doen in dit geval gezellig mee.

Wist je dat…

- De Maltezer aardappelen die hier in de supermarkt liggen inderdaad uit Malta komen?

- Maar dat het gezelschaphondje de Maltezer juist helemaal niet uit dit gebied komt, maar uit midden-Italië?

- Er op de eilandengroep sinds 2008 met de euro betaald kan worden?

- Gozo vermoedelijk het legendarische eiland is van Calypso uit de Odyssee van Homerus?

- Je schouders en knieën bedekt moeten zijn als je hier een kerk bezoekt?

- De eilandengroep Malta erg geliefd is als filmlocatie bij bekende regisseurs als Ridley Scott ene Steven Spielberg. En films als Popeye, Gladiator, Troy en Swept Away daar zijn verfilmd?

- Jongens en meisjes ieder hun eigen basisscholen hebben? Pas op de middelbare scholen zijn er gemengde klassen.

- Vanuit de hele wereld mensen naar de republiek komen om Engels te leren? De taalscholen hier internationaal goed bekend staan?

Reiswijzer

Air Malta vliegt dagelijks rechtstreeks vanuit Amsterdam naar Malta. Reisduur: drie uur. Prijzen variëren afhankelijk van het seizoen. Meer informatie: www.airmalta.nl

Gozo kan per helikopter of watervliegtuig worden bereikt, maar meest de meeste inwoners en ook de toeristen maken gebruik van de veerboot. Vanaf het vliegveld is het twintig minuten naar het haventje Cirkewwa op Malta van daaruit vaart de Gozo Channel Company meerdere keren per dag en naar Mgarr op Gozo. Meer info www.gozochannel.nl

Zowel Malta als Gozo kent goede buslijnen. Echter een taxi is zeer moeilijk te vinden op Gozo. En als je er al eentje tegenkomt kost een ritje onevenredig veel. Meer info bustransport www.atp.com.mt

Wil je niet te veel afhankelijk zijn van de bustijden, dan kan je het eiland het beste verkennen door een scooter of een mountainbike te huren.

Informatie over de festiviteiten en culturele evenementen op www.maltaculture.com

Meer toeristische informatie over de eilandengroep: www.visitmalta.nl en www.gov.mt

Zien en doen

- St. George’s kerk in de hoofdstad Victoria. Kijk je ogen uit in een van de mooiste kathedralen ter wereld. De kerk maakt grote indruk met haar imposante schilderijen, geschilderde fresco’s en goudgebladerde versieringen. Neem rustig plaats op een bankje en verwondert u over zo veel pracht en praal.

- Verken het eiland per paard of laat je rijden in een koets. Heerlijk ontspannend, met alleen het geluid van de hoeven die de weg raken. Info via www.horseridinggozo.com

- Azure window (het blauwe raam) Deze deur - of dit venster - is ontstaan door het geweld van de golven die de rotsen heeft weggeslagen. Een richel van wel 100 meter lang en 20 meter hoog ligt boven op twee gigantische rotsblokken.

- Huur voor een kennismaking met het authentieke dorpsleven een farmhouse, eventueel met privé-zwembad als u meer luxe wilt. Vergeet dan niet een plaatselijke kok in de huren die heerlijke visgerechten of andere voor u klaarmaakt. Spectaculaire uitzichten op zee en rustieke landschappen zijn makkelijk te vinden op Gozo, waar u ook verblijft.

Eten

- Lunchen bij een traditionele boerderij waar alles nog puur smaakt. Alles komt vers van het land. Laat u verassen door de Gozitaanse delicatessen en wijnen. Zie www.tamena-gozo.com

-Dagje strand in vissersdorpje Xlendi. Maak gelijk van de gelegenheid gebruik om een heerlijke zwaardvis te eten en neem als toetje een banoffee pie. Lekkerste nagerecht van het eiland met bananen, crème, chocoladesaus op een biscuitlaagje.

Tweet

 Mail

 Print

 Reiskrant Nieuwsbrief

HUISREGELS

Voor reageren op artikelen bij telegraaf.nl en haar subsites gelden huisregels. Klik hier om die regels te lezen.

Zijn tarwevelden, geen maisvelden...

Bas, Nieuwkoop  | 14:25 | 12.07.10
Δ Ik heb een klacht over deze reactie

Het zou leuk zijn als we de dagelijkse inzendingen zouden kunnen zien. Nu is het maar een flauwe bedoening die mij in ieder geval snel gaat vervelen.

b.may, assendelft  | 11:35 | 12.07.10
Δ Ik heb een klacht over deze reactie

Malta en Gozo zijn inderdaad hele mooie eilanden, ik was er een paar weken geleden voor de derde keer, in 25 jaar, maar de foto van de rode balkonnetjes, is toch echt op malta en wel in Mdina genomen, ik heb dezelfde! Joke

Joke de Koning, Nieuwegein  | 13:13 | 11.07.10
Δ Ik heb een klacht over deze reactie

Idd Gozo is een schitterende eiland. Volkomen goed weergegeven in dit artikel. Alles is daar puur.

Sam, Naarden  | 14:30 | 10.07.10
Δ Ik heb een klacht over deze reactie

Zijn jaren geleden op Malta geweest en een dagtrip naar Gozo gemaakt. Wat een heerlijke dag hebben wij gehad, met een nederlands stel die daar met jeeps over het eiland gingen, in combinatie met een boot. Heerlijk geluncht in een gehuchtje waar de karafs witte wijn en salades voor ons klaar stonden. Wij hebben ontzettend genoten van alle mooie dingen op het eiland en willen er beslist nog een keer terug.

M.j. Speksnijder, hoogvliet  | 13:04 | 10.07.10
Δ Ik heb een klacht over deze reactie