Exclusieve artikelen van de Telegraaf redactie
za 13 jun 2009, 06:30

Ineens begon de bus te slingeren...

Wat een onbezorgde vakantie naar Malgrat de Mar had moeten worden, eindigde voor Debbie van der Putten (23) in een nachtmerrie. De touringcar verongelukte, waarbij twee passagiers de dood vonden. Debbie raakte haar arm kwijt, maar voelt zich sterker dan ooit.
Foto: CORNÉ VAN DER STELT

“Voor de zomer van 2005 had ik eerst geen vakantieplannen. Maar het weer was hier zo slecht, dat ik met drie vrienden besloot er toch even tussenuit te gaan. We boekten een last-minute naar Spanje. Met de bus, dat was lekker goedkoop. Eigenlijk zinde het me niet, ik kende de verhalen over feest- en zuipbussen. Maar het bleek best gezellig. Het was een heel gemengd gezelschap: ouderen, gezinnen met jonge kinderen, tieners, iedereen had zin in de vakantie. Toch had ik een heel naar voorgevoel. Tijdens de laatste stop werd ik ineens ontzettend zenuwachtig. Ik moest en zou een sigaret roken, om wat te kalmeren. Ik snapte niet waar het vandaan kwam. Nu weet ik dat het mijn intuïtie was...


Zo rond kwart over vier ’s nachts, kort na de chauffeurswissel, lag iedereen te slapen. Ik werd wakker van een vreemd geluid en toen ik mijn ogen opendeed, zag ik lichtflitsen. Vreemd, dacht ik nog, want er stonden geen lantaarnpalen langs de weg. Achteraf bleek het de vrachtwagenchauffeur achter ons te zijn. Hij probeerde onze chauffeur te waarschuwen voor zijn geslinger. De waarschuwing kwam te laat. De bus klapte met een noodgang tegen de vangrail, kwam los van de grond en belandde 150 meter verderop met een enorme knal op zijn zijkant. Tien seconden lang was het aardedonker en doodstil. Zó stil, dat ik even dacht dat ik de enige overlevende was. Maar al snel begon ik te twijfelen: leefde ik zelf nog wel? Ik wilde opstaan, maar het ging niet. Was ik dood? Verlamd? Na wat een eeuwigheid leek te duren, brak de chaos los. We zaten met 66 mensen in een kleine ruimte, iedereen was in shock. Mijn instinct zei dat ik zo snel mogelijk die bus uit moest. Ik dacht: als mijn vrienden en ik maar veilig zijn, dan maakt de rest niet uit. Je bent op zo’n moment enorm egoïstisch. Pas toen ik een warme gloed langs mijn zij voelde gaan, besefte ik dat mijn arm er niet meer aan zat. Ik zei tegen mijn vriendin, die ongedeerd leek: ‘Chantal, niet kijken.’ Maar ze zette meteen het licht van haar mobieltje op mijn arm. Ze trok wit weg... Toen wist ik dat het serieus was. Ik voelde me ook heel duizelig, doordat ik enorm veel bloed verloor. Ik wilde alleen maar weg. Weg van de chaos, naar een rustig plekje.


De tweede chauffeur nam me mee het dak op. Ik heb hem nog gevraagd of hij mijn arm wilde afbinden tegen het bloeden. Dat heeft hij gedaan, met de riem van een andere passagier. We hebben zelfs grapjes zitten maken… Ik heb me wel eens afgevraagd hoe ik zou reageren op zoiets heftigs. Maar dat ik zó kalm zou blijven, dat had ik niet gedacht. Gelukkig was de chauffeur ook heel rustig. Hij bleef tegen me praten zodat ik niet bewusteloos zou raken. Ik heb nog steeds contact met hem, want ergens heb ik mijn leven aan hem te danken. Als ik was weggezakt, dan had ik het waarschijnlijk niet overleefd. Ik had haast geen bloed meer in mijn lijf… Na een kwartier zagen we een blauwe gloed uit het donker opdoemen. Hulpdiensten, die massaal waren uitgerukt. Toen zij er waren, was ’t net een oorlogsgebied. Zwaargewonde mensen, paniek, mensen die door elkaar heen schreeuwden.


Ik weet nog dat ik tegen een ambulancebroeder zei dat hij mijn arm moest zoeken, daarna gaven ze me een spuitje. ’s Middags werd ik wakker op de intensive care van een ziekenhuis in Montpellier. Ik keek meteen onder de deken of ze mijn arm eraan hadden kunnen zetten. Niet dus. Later vonden ze ’m onder een stoel. Mijn vrienden hadden alleen lichte verwondingen, maar ze mochten me niet bezoeken. Alleen familie, en die wist niet eens dat ik nog leefde. Ik wilde mijn moeder bellen, maar dat mocht ook al niet: mobiel bellen op een IC is verboden. Toen heb ik een dusdanige scène geschopt, dat ze toch ergens een telefoon vandaan hebben gehaald. Een vrouw van Mondial Assistance kreeg mijn moeder aan de lijn. Ze was ervan overtuigd dat ik het ongeluk niet had overleefd en had zelfs in gedachte mijn begrafenis al geregeld. Vlak na het ongeluk had een van mijn vrienden m’n ouders gebeld en gezegd dat ik zwaargewond was, maar daarna kwam er urenlang geen nieuws. Voor hen was het ontzettend zwaar, ze waren gebroken.





Geen kinderen

In het begin had ik het soms moeilijk. Zo huilde ik een keer uit bij mijn moeder, omdat ik dacht dat ik nu geen kinderen meer kon krijgen. ‘Kinderen krijgen doe je niet met je arm,’ zei ze toen. En dat is natuurlijk ook zo. Ik heb nog even psychische hulp gehad, maar dat was eigenlijk niet nodig. Wel heb ik het nummer van de psycholoog nog in mijn telefoon staan, je weet maar nooit wat er nog kan gebeuren. Een dag nadat ik uit het ziekenhuis werd ontslagen, ben ik meteen in een hemdje door ’t dorp gaan lopen. Dan had ik het gestaar tenminste meteen gehad. Ik was bang dat ik het anders niet meer zou durven. Iedereen in het dorp wist wat er was gebeurd en ik werd dan ook van alle kanten aangeklampt. Over dat kleine rondje deed ik úren. Daarna was ik bekaf. Maar terugkijkend heeft het me enorm geholpen dat ik meteen de confrontatie ben aangegaan. Inmiddels ben ik behoorlijk aan mijn beperking gewend. Ik kon heel gefrustreerd raken als iets niet lukte, bijvoorbeeld veters strikken of mijn haar in een staart doen. Ook potjes opendraaien is lastig, maar dan pak ik gewoon iets anders. Ik ben te trots om hulpmiddelen te gebruiken. In het begin lukte het een keer niet om mijn biefstuk te snijden. Ik heb er eerst een kwartier naar zitten staren… en ’m toen in de prullenbak gegooid!


Niet achterlijk

De praktische nadelen vind ik niet zo erg, maar ik mis het om iemand een stevige knuffel te geven. Soms vergeet ik wel eens dat mijn arm er niet meer aanzit. Als ik bijvoorbeeld nog half in slaap mijn wekker met rechts uit wil slaan, of als ik struikel en uit reflex de val wil breken met mijn arm. Dat is een vreemde gewaarwording. Nee, een prothese draag ik niet. Ik vind dat ik het niet nodig heb. Het is goed zo. Eigenlijk heb ik heel veel aan het ongeluk te danken. Zo heb ik meegedaan aan de Mis(s) Verkiezing 2007. Ik ben daarvoor benaderd en het leek me een goede manier om mensen ervan bewust te maken dat dit iedereen kan overkomen. Door dat programma kwam ik in aanraking met andere mensen uit het wereldje. Via hen ben ik in het modellenwerk gerold, iets waar ik vóór mijn ongeluk helemaal geen ambitie voor had. Zo stond ik bijvoorbeeld als eerste meisje met een beperking in Playboy en deed ik mee aan de tv-serie Britain’s Missing Top Model. Ik kijk nu naar mogelijkheden om een platform op te richten, zodat ik mensen met een beperking kan helpen zo onbeperkt mogelijk te leven. Want mensen met een beperking zijn niet achterlijk of suf. Ik ga ook gewoon stappen, heb hobby’s en leuke vrienden. Mensen vragen mij wel eens of ik een leven met twee armen terug wil. Aan de ene kant wel, maar toch ook weer niet. Ik maak nu dingen mee die ik anders nooit had meegemaakt. Natuurlijk, het is soms lastig, maar het heeft me ook heel veel moois gebracht.”


VEILIG OF NIET?

* 58 procent van de vakantiegangers pakt het liefst de auto, 33 procent laat zich vliegen, 5 procent kiest voor de bus. Die laatste wordt wel populairder. Met dank aan de kredietcrisis, maar ook door de vergrijzing (vooral 55-plussers hebben een voorkeur voor busreizen).

* Uit onderzoek blijkt dat de touringcar de meest veilige vorm van vakantievervoer is. Toch worden we regelmatig opgeschrikt door ongelukken met bussen. In één op de drie ongevallen is vermoeidheid de oorzaak. Ondanks de invoering van de tachograaf wordt niet altijd genoeg rust genomen.

* Eenderde van de chauffeurs zegt soms bijna in slaap te vallen achter het stuur. Nog eens eenderde is wel eens zo vermoeid geweest, dat rijden eigenlijk niet verantwoord was en toch ging viervijfde van hen de weg op. Daarbij speelt de angst om verlies van hun baan een belangrijke rol.

Pak jij met een gerust hart de bus naar Spanje of kan er nog wel wat verbeterd worden? Praat met ons mee!


Nu populair
Actueel
Meest gelezen