Entertainment/Cultuur
1346141232
Cultuur

De twaalf beste voorstellingen volgens de Nederlandse Toneeljury

Met haar open en eerlijke spel toont actrice Hadewych Minis volgens de jury hoe een personage de grootst mogelijke pijn te verwerken krijgt en probeert nieuwe houvast te vinden. De voorstelling laat je naar adem happend achter.

Met haar open en eerlijke spel toont actrice Hadewych Minis volgens de jury hoe een personage de grootst mogelijke pijn te verwerken krijgt en probeert nieuwe houvast te vinden. De voorstelling laat je naar adem happend achter.

De Nederlandse Toneeljury heeft de in hun ogen twaalf meest indrukwekkende theaterproducties van het afgelopen seizoen geselecteerd. De Dokter, BAAAAAA, Girls & Boys, La Codista, Lady Chatterley’s Lover, Lichter dan ik, De Meester van Margarita, Salomonsoordeel, Slachthuis vijf, Trojan Wars, Winter/21/J. en Het wonderbaarlijke voorval met de hond in de nacht zijn, op twee voorstellingen na, te zien tijdens het Nederlands Theater Festival dat in 1 september wordt geopend met de Staat van het Theater.

Met haar open en eerlijke spel toont actrice Hadewych Minis volgens de jury hoe een personage de grootst mogelijke pijn te verwerken krijgt en probeert nieuwe houvast te vinden. De voorstelling laat je naar adem happend achter.

Met haar open en eerlijke spel toont actrice Hadewych Minis volgens de jury hoe een personage de grootst mogelijke pijn te verwerken krijgt en probeert nieuwe houvast te vinden. De voorstelling laat je naar adem happend achter.

Met deze selectie wil de Nederlandse Toneeljury een bloemlezing tonen van het mooie dat het Nederlands theater te bieden heeft. ’Een schoonheid die niet zelfgenoegzaam verblindt of verbloemt, maar één die prikkelt, ontregelt en de toeschouwer onderdompelt in verwondering. Een schoonheid die je raakt.’

De jury, bestaand uit Hadassah de Boer (voorzitter), Marjorie Boston, Rehana Ganga, Bram Jacobs, Sander Janssens, Christiaan Mooij, Fabian Pikula, Marijke Schaap en Dianne Zuidema, vond het een ‘weelde’ om weer uit een ruim aanbod te kunnen kiezen. ‘Het publiek kreeg een bloemrijk palet gepresenteerd aan uitgestelde voorstellingen en premières’, schrijven ze in hun juryrapport. De Toneeljury moest zelfs alle zeilen bijzetten om de hoeveelheid aan nieuwe producties, met veelal een beperkt aantal speelbeurten, te kunnen zien.

Hilarisch portret

In BAAAAAA geeft Circus Treurdier volgens de jury de eeuwige underdog het podium. ’Dit levert een aantal geweldige scènes op, waarin de cast met smeuïg, onbeschaamd spel de meest walgelijke verschijningsvorm van de mens toont. Behalve een ijzersterke, gelaagde komedie, is BAAAAA ook muzikaal van zeer hoog niveau. De spelers boren een opvallend omvangrijk muzikaal spectrum aan: van vervreemdende klankharmonieën op het schooltoneel tot meerstemmige liedjes die ontroeren. BAAAAAA is een intelligent en hilarisch portret van hardnekkige groepsdynamica.’

Met De dokter brengt regisseur Robert Icke bij ITA een zeer ambitieus ideeënstuk waarin een zinderende wervelwind aan actuele pijnpunten en complexe thema’s voorbijkomt. In strak versneden scènes behandelt deze voorstelling filosofische, maatschappelijke en ethische dilemma’s, zonder ergens voorbij te gaan aan de menselijke maat. De dokter is beklemmend actueel, overweldigend en onverwacht ontroerend. Het is een stuk dat je laat nadenken over je eigen, onvermijdelijk subjectieve perspectief waarmee je je tot het identiteitsdebat verhoudt.

IJzingwekkend

Girls & Boys van Oostpool: In regie van Daria Bukvić neemt Hadewych Minis de toeschouwer mee in een ijzingwekkend verhaal dat begint als een luchtige boy meetsgirl-story, maar eindigt als gitzwart drama. Bukvić wisselt verstilde momenten af met energieke bewegingssequenties die lucht en ruimte scheppen, en waarin het drama kan resoneren. Met haar open en eerlijke spel toont Minis hoe een personage de grootst mogelijke pijn te verwerken krijgt en probeert nieuwe houvast te vinden. De voorstelling laat je naar adem happend achter.

De monoloog La Codista van acteursgroep Wunderbaum is een mooi filosofisch kleinood over onze blik op tijd en tijdsbesteding. De voorstelling is aangrijpend én bevrijdend, in de manier waarop het personage van Marleen Scholten zich heeft verzoend met haar lot. Scholten werpt een zinvolle vraag op: wat moeten we met overbodige tijd? La Codista toont dat overbodige tijd verre van overbodig is, sterker nog: het is misschien wel een voorwaarde voor zingeving, creativiteit en ontspanning.

Eenzaamheid

In Lady Chatterley’s Lover onderzoeken Florian Myjer en Lisa Verbelen van toneelgroep Amsterdam (voorheen De Warme Winkel) ism Frascati Producties hoe vastgeroeste rolpatronen de huidige seksualiteit nog altijd in hun greep houden. Lady Chatterley’s Lover is op momenten confronterend, maar uiteindelijk vooral aangrijpend in hoe de performers bevrijding vinden in hun eigen marginaliteit. Beiden zijn op zoek naar herkenning. In hun allesoverwoekerende eenzaamheid vinden ze elkaar in een pleidooi voor liefde en seks op een manier die zich door niets en niemand laat beteugelen. Dat is moedig en prachtig.

In Lichter dan ik van regisseur Olivier Diepenhorst bij Korthals Stuurman Theaterproducties staat het verhaal centraal van een Javaanse njai. Op prachtige wijze laten de makers zien hoe vrouwen zich in de standenmaatschappij van toen met dat systeem van onderdrukking staande hebben gehouden. Met veel respect en aandacht hebben de makers gebruiken van andere culturen over het voetlicht gebracht. Lichter dan ik is een verhaal dat ruimte geeft aan het perspectief van vrouwen dat te lang in ons koloniale verleden ontbrak.

Konvooi (Orkater De Nieuwkomers) levert met De meester en Margarita een imposante toneelavond af die op alle vlakken omverblaast. In een associatieve bad trip wordt de toeschouwer op speelse wijze geconfronteerd met boeiende filosofische denkstukken over waarheid en werkelijkheid. Het sinistere plezier spat van het podium in deze adembenemende muziektheaterervaring, waarin de waarheid wordt ontmanteld en twijfel en verwarring vervolgens vrolijk gerehabiliteerd worden. De meester en Margarita is een heerlijke nachtmerrie waar je niet uit wakker wilt worden.

In Salomonsoordeel neemt theatermaker Ilay den Boer (Likeminds, Het Zuidelijk Toneel) de toeschouwer mee in de morele dilemma’s die komen kijken bij het beoordelen van een asielaanvraag. Den Boer daagt zijn toeschouwers expliciet uit om ook de eigen morele standpunten te (durven) onderzoeken. Hij creëert daarvoor een open, intieme sfeer, waarin de verschillende perspectieven op subtiele wijze theatraal werden gemaakt.Salomonsoordeel is een belangrijke ethische denkoefening die je actief uitdaagt voorbij te gaan aan reflexen van makkelijke antwoorden en snel oordelen.

Kleinmenselijk drama

Met Slachthuis vijf brengt regisseur Erik Whien bij Theater Rotterdam een verpletterend oorlogsverhaal op toneel. Met zijn heldere regiekeuzes en perfect gedoseerde acteursregie, bewijst Whien opnieuw één van de grootste regisseurs van nu te zijn. Door het ingeleefde spel klauwen de personages zich genadeloos in je vast. De voorstelling laveert tussen kleinmenselijk drama en het grote gebaar, doorbreekt schaamteloos de vierde wand en vuurt wonderbaarlijke toneelbeelden op de toeschouwer af die nog lang op het netvlies gebrand blijven.

Trojan Wars van HNTjong is een overrompelende monsterproductie die de toeschouwers vijf uur lang alle hoeken van het theater laat zien. In een rijgdraad aan rauw-poëtische dialogen, massale groepschoreografieën, abstracte bewegingssequenties en ingeleefde monologen bedienen de makers zich van alle registers van hun ambacht. Trojan Wars is een groot theaterfeest dat genadeloos onder je huid kruipt. Tegelijkertijd laten de makers zien hoe politiek gekonkel en machtsspelletjes oorlogen kunnen ontketenen. Trojan Wars is daarmee tijdloos én razend actueel.

In Winter/21/J. onderzoekt choreograaf Ryan Djojokarso hoe giftige mannelijkheid zich manifesteert in de huidige samenleving. Djojokarso levert een artistiek krachtig en maatschappelijk zeer urgent theatraal document af. Op een indrukwekkende manier weet Djojokarso de cross-overs te leggen tussen de verschillende disciplines. Djojokarso zoekt verwarring op, durft te irriteren en weet dan op prachtige wijze ook te raken. Een wonderschone, rauwe ervaring, die ruimte schept voor confrontatie en ongemak en daarin grote waarde vindt.

Het wonderbaarlijke voorval met de hond in de nacht van de Theater Alliantie is een fijne well made play dat de toeschouwer meeneemt in de werkelijkheid van hoofdpersoon Christopher, een puberjongen op het autistisch spectrum. Regisseur Pieter Kramer pakt uit in uitbundige groepschoreografieën, maar zoekt ook expliciet de verstilling op. Het verhaal van Christopher wordt in deze voorstelling uiterst serieus genomen. Tegelijkertijd is het vintage-Pieter Kramer: een exorbitant acteursfeestje om je vingers bij af te likken.

Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop
Veilig betalen
14 dagen bedenktijd
webshop logo
Meer van De Telegraaf Webshop