Entertainment/Film
1966805165
Film

‘Leonie actrice en spionne’

Leven als een spannende film

— Wat: documentaire

— Regie: Annette Apon

Mijnwerkersdochter Leonie Pütz (1901-1978) ontvluchtte een belabberd huwelijk in Duitsland om haar geluk in Nederland te beproeven. Ze wilde actrice worden, slaagde daar ook in, maar speelde als dubbelspionne in (de aanloop naar) de Tweede Oorlog uiteindelijk de rol van haar leven. Als haar verhalen waar zijn, tenminste.

Meer dan een zoektocht naar de waarheid, is de documentaire Leonie actrice en spionne een viering van het mysterie dat Leonie Brandt – zoals ze later zou heten – rond zichzelf wist te creëren. Beeldmateriaal waarop zij zelf te zien is, blijkt nauwelijks te bestaan. In plaats daarvan dook regisseur Annette Apon de archieven in van museum Eye en vond daar allerlei filmfragmenten met andere actrices uit die tijd. Daarmee illustreert zij haar vertelling.

Rifka Lodeizen brengt intussen met haar stem de memoires van de titelheldin tot leven, die haar bestaan zelf het liefst leek te zien als een spannende film. Daarnaast ensceneerde Apon een dialoog tussen Brandts advocaat (Cas Enklaar) en een onderzoeker van het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie (Martijn van der Veen), een gesprek dat begin jaren 50 ook daadwerkelijk heeft plaatsgevonden.

Stadhoudersbrief

De documentairemaakster zelf komt ook aan het woord: in fragmenten waarin zij Leonie’s drijfveren probeert te doorgronden. Daarnaast is er aandacht voor de zogenaamde ‘Stadhoudersbrief’ waar Brandt kennis van zou hebben gehad, een document waarin Prins Bernhard volgens de geruchten zijn diensten aan Hitler zou hebben aangeboden.

Ook hiervoor ontbreken in deze film de bewijzen. Terwijl de historische feiten die wél te staven zijn, de raadsels rond Leonie Brandt eigenlijk alleen maar groter maken. Net als deze documentaire, die juist haar ongrijpbaarheid tot thema verheft. Dat is zeker intrigerend, maar voelt ook wat onbevredigend.

✭✭✭