Nieuws/Financieel

Ben Bot verzeild in fraude-onderzoek

Oud-minister Ben Bot

Oud-minister Ben Bot

SERGE LIGTENBERG

Amsterdam - Het Openbaar Ministerie verdenkt de directie van de Utrechtse vermogensbeheerder Finles van belastingfraude. Tijdens de vermeende fraude, voor een bedrag van €45 miljoen, was ex-CDA-minister Ben Bot er president-commissaris.

Oud-minister Ben Bot

Oud-minister Ben Bot

SERGE LIGTENBERG

De fiscale opsporingsdienst FIOD deed afgelopen dinsdag een inval bij het Utrechtse kantoor van het beleggingsbedrijf, waarbij laptops en administratie in beslag werden genomen. Finles is een fondsbeheerder die in 1997 is opgericht, en momenteel 14 verhandelbare beleggingsfondsen beheert, onder meer gericht op hedgefondsen en opkomende markten. Klanten zijn zowel welgestelde ondernemers, rijke families en institutionele beleggers als particulieren. De meeste van deze fondsen presteerden recent dramatisch.

Tegelijkertijd met de inval in Utrecht werd door de lokale autoriteiten een bedrijf in Luxemburg doorzocht waar Finles banden mee heeft. Naar verluidt gaat het om het bedrijf Teston Finance Investment, dat in 2013 en 2014 zo’n €300 miljoen dividend aan Finles uitkeerde. Volgens het Openbaar Ministerie (OM) is over deze winst geen dividendbelasting betaald, doordat betrokken bedrijven een ingewikkelde constructie (’een fiscaal spiegelpaleis’) met een fictieve lening van €2 miljard hadden opgezet om belastingfraude te plegen. Finles keerde de onbelaste winst op zijn beurt uit aan een Brits bedrijf.

Het OM maakte dinsdag niet bekend bij wie ze de inval deed, maar een ’verraste’ Finles-directeur Rob van Kuijk bevestigt de verdenkingen aan De Telegraaf. „Het is juist dat zowel ik als een mededirecteur van Finles, een voormalig directeur en een ex-portfoliomanager als verdachte worden aangemerkt. Het is echter niet zo dat wij een constructie hebben opgetuigd om fraude te plegen.” Woensdagavond nam hij in een verklaring van Finles nogmaals afstand van de verdachtmakingen.

Het FIOD-onderzoek draait volgens Van Kuijk om het ‘Finles Global Opportunity Fund’. Vorig jaar meldde Finles al in het jaarverslag over 2016 dat er een conflict met de Belastingdienst was over dit fonds, met slechts één Amerikaanse aandeelhouder: pensioenfonds Bluegrass. Volgens de betrokken accountant (Crowe Horwath Foederer) liggen er inmiddels belastingaanslagen van ruim €77 miljoen, waardoor men vreest voor het voortbestaan van het fonds. De fondsmanager verzet zich samen met belastingadviseur Deloitte tegen de aanslagen en kondigde recent aan een rechtszaak te beginnen tegen de fiscus.

De commissarissen van Finles zagen de bui voor het bedrijf vorig jaar mogelijk al hangen, aangezien de voltallige raad opstapte, aangevoerd door voormalige minister Ben Bot. Hij was er tien jaar president-commissaris. Bot zelf ontkent dat hij iets wist van belastingconstructies die nu door het OM als frauduleus spiegelpaleis worden aangemerkt: „Ik weet niet waar u het over heeft. We zijn er jaren geleden met z’n drieën als commissarissen begonnen en vonden het vorig jaar wel welletjes. Bovendien waren we van mening dat het eigenlijk een te zware raad van commissarissen was voor het bedrijf. We hebben nooit meldingen van misstanden of problemen met de Belastingdienst ontvangen. Ook niet van de accountant”, aldus Bot, die bevestigt dat hij gisteren van de FIOD een uitnodiging heeft ontvangen om langs te komen. „Ik hoorde van de heren van de FIOD dat ze bezig zijn met een onderzoek en hoop binnenkort met ze te spreken. Maar ik heb ze al wel gezegd dat ik niets van de genoemde praktijken weet.”

Dinsdag werd ook duidelijk dat de Autoriteit Financiële Markten drie fondsen van Finles op slot heeft gezet. Uit correspondentie valt op te maken dat de accountant vorig jaar bij de AFM aan de bel trok. Procedures bij het bedrijf voldoen volgens de AFM niet aan de wettelijke vereisten en de accountant krijgt onvoldoende informatie om zijn controlerende taak uit te voeren. „De meldingen (...) geven blijk van een neerwaartse spiraal,” schrijft de toezichthouder.

Zakenbankiers mochten al langer geen zaken meer doen met Finles. Huisbank ING, recent vaker betrokken bij corruptieaffaires en -onderzoeken, deed dat wel. De bank wilde gisteren niet inhoudelijk reageren.

Lees ook: FIOD-inval bij Utrechts beleggingsbedrijf Finles

Bekijk meer van