Nieuws/Financieel
1720510835
Financieel

Column: groenwassen, vluchtheuvel voor het pensioenbestuur

Greta Thunberg

Greta Thunberg

Het is één van de meest bekeken video’s aller tijden. Greta spreekt de VN toe en via deze afgevaardigden de verdere wereldbevolking. We komen er niet mooi vanaf.

Greta Thunberg

Greta Thunberg

„HOW DARE YOU”, hoe durft u! Wij hebben haar jeugd, haar toekomst en het klimaat verpest. In deze korte zin vat ze samen wat er bereikt is door de generaties sinds de industriële revolutie. Ze heeft het dus tegen de gepensioneerden (voor wie ik het vaak opneem) en tegen hun (groot)ouders. Deze generaties hebben volgens Greta niets nuttigs gecreëerd en hun waardeloze levens gebruikt om het klimaat te vernietigen.

Groenwassen

Definitie van groenwassen: aandacht afleiden van het eigen falen door de urgentie van klimaatrisico’s te overdrijven. Groenwassen is de redding voor menig mislukt initiatief in Nederland. De wanpresterende pensioenfondsen waren er al vroeg bij: het woord ’(ver)duurzaam’ komt bijvoorbeeld 90 keer voor in het laatste ABP-jaarverslag, maar geen enkel woord over 18 miljard euro in derivaten verlies (meer daarover, zie hier). PME, die al jaren geen tijd heeft om fraude in eigen fonds te bestrijden (zie hier), praat 104 keer over ’klimaat’ in haar meest recente jaarverslag.

Natuurlijk was klimaatvrees een prioriteit van de eerste orde toen het opwarmen van de aarde net ontdekt was. De VN voorspelde (anno 1990) dat we in het worst-case scenario er een graad of acht bij zouden krijgen tegen 2020 - overal ter wereld. Misschien is dat uit te houden in Nederland, maar niet in de VS waar ik woon. Wel een zucht van verlichting achteraf dat het een halve graad blijkt te zijn, resulterend in globale opwarming van +1,0° Celsius voor de hele periode 1880 - 2019.

Moeder natuur heeft een goed gevoel voor humor want net de laatste paar jaar, terwijl klimaatvoorvechters de strijd vergelijken met de Tweede Wereldoorlog en totale mobilisatie zoeken, zijn de temperaturen juist teruggelopen. Dat is fantastisch goed nieuws, maar wordt door de VN bekendgemaakt in een erg understated formaat: „2019 was een van de warmste jaren ooit gemeten; alleen 2016 en 2017 waren warmer.” Een rationele reactie op dat nieuws had moeten zijn: druk de prioriteit van klimaatoorlog even naar plaats twee of drie. Luister eens naar mensen die gemeenschapsgeld ter voorkoming van pandemieën willen aanwenden (zie bijvoorbeeld hier) en niet alles opmaken aan onduidelijke CO2-uitstoot doelen. Onbegrijpelijk, deze doelen geformuleerd in de Parijse overeenkomsten laten China sloffen, terwijl daar de toename in CO2-uitstoot ongeveer duizend keer zo groot is als de Nederlandse CO2-besparingen – opofferingen die ons wel miljarden en vele banen kosten.

Economie aanzwengelen

Binnenkort is de quarantaine afgelopen en gaat de economie open, dan moeten er keuzes gemaakt worden. Blijven we de feiten en wetenschap negeren, of gaan we de gevolgen van het stilleggen van de economie bestuderen voordat we weer gaan groenwassen? In elk geval hebben we vier jaar cadeau gekregen omdat de klimaatklok onverwacht naar 2016 is teruggezet, al voordat de economie plat ging. We kunnen dus straffeloos klimaatdoelen opschorten en opnieuw formuleren met startdatum 2024, of nog later.

Terug naar Greta

De levensverwachting in Nederland is verdubbeld sinds 1880 van 41 jaar naar meer dan 82 jaar. De kindersterfte is teruggedrongen van bijna 200 per 1000 naar minder dan 10 per 1000. Dat is bereikt door mensen die niet bang zijn om zorg te verlenen, ook in gevaarlijke omstandigheden (applaus voor deelnemers PFZW) en door onderzoek verricht naar besmettelijke ziektes. Ja, hoe durft u?

In Nederland is het bruto inkomen per capita - in reële termen - vertienvoudigd sinds 1880. Wie verwacht dat dit zonder enige schade aan milieu en klimaat haalbaar was, is naïef. (Laten we overigens niet vergeten dat vroeger niet alles beter was. Vóór 1880 was de luchtkwaliteit in Europa door steenkoolverbranding juist zeer slecht.) Onze gepensioneerden hebben vaak onder moeilijke omstandigheden geholpen de Nederlandse economie te ontwikkelen - vooral in wederopbouwjaren na 1945. Gevaarlijk werk in havens, metaal en scheepvaart. Ja, hoe durft u?

De huidige periode van quarantaine maakt emoties los bij sommige oudere Nederlanders. Ik hoor de laatste weken vaak: „Dit is niks vergeleken bij de oorlog, toen hadden we ook nog eens niet te eten en geen kolen om te stoken; en toch volgehouden.” Ja, hoe durft u?

Dat was Greta ook nog vergeten, de generatie die ons de vrijheid teruggegeven heeft. Misschien had ze haar toespraak tegen de oudere generatie beter kunnen afsluiten met: „Dank u wel voor alles wat u gedaan hebt!”

Michael van Bemmelen is managing director van Ten Oak Capital in New Jersey en een specialist in structured securities & financiële derivaten. Hij is afgestudeerd in de Economie in Rotterdam en gepromoveerd aan de Columbia University in New York. Reacties: [email protected]