1817670
Financieel

Column: Twijfel aan echt hogere rente

Een spreekwoord luidt dat één blik op een koersgrafiek meer zegt dan duizend woorden. Ik ben geen technisch analist, maar een blik op een simpele illustratie kan wel voldoende bewijs voor mijn stelling vormen dat we nog lang lage rentes zullen houden.

Over enkele dagen geef ik een presentatie voor een groep ervaren beleggers. In aanloop naar die bijeenkomst heb ik de afgelopen weken al wat plaatjes verzameld om de discussie met de aanwezigen op gang te helpen. Een van die plaatjes ziet u hieronder.

Als gevolg van de oplopende rente, de laatste weken, kantelt ook de mening in de pers en onder professionals en moeten we er rekening mee houden dat het tijdperk van alsmaar dalende rentes ten einde is. Ik betwijfel dat en in het schema (geleend van de obligatiegoeroe Jeffrey Gundlach) is te zien waarom ik twijfel.

Hoe zat het ook alweer?

Tot aan de oorsprong van de kredietcrisis, nu tien jaar geleden, was alles overzichtelijk. Commerciële banken – nu omgedoopt tot systeembanken - leenden tegen de klippen op, want vanwege de bloeiende bonuscultuur maakten ze maximaal gebruik van de hun toegestane hefboom die ze enkele maanden later fataal zou worden.

Om het financiële systeem voor een totale ineenstorting te behoeden, schoten de centrale banken te hulp door een ongelimiteerde hoeveelheid geld in de economie te pompen. Omdat zij beschikken over de sleutel van de geldpers was de bijdrukken van geld geen probleem, ook omdat politici, deels uit onkunde, deels uit lijfsbehoud, onder tijdsdruk akkoord gingen met alle voorgestelde maatregelen.

Het resultaat van die geldsmijterij zien we terug in het schema. De drie grote centrale banken, de Bank of Japan, de FED in de Verenigde Staten en de Europese Centrale Bank, hebben hun balansen zien exploderen van 4.000 miljard naar 14.000 miljard - voor je het weet praat je over echt geld.

Nu de kredietcrisis bezworen is moet dat geld weer uit het systeem gehaald worden en dat gaat tijd kosten, veel tijd. Denk in jaren. Iets wat je namelijk in tien jaar hebt opgeblazen, laat je niet zomaar leeglopen – het zijn geen bitcoins.

Als de rente op die schuld in de tussentijd te hard oploopt, komen de overheden in de problemen met de herfinanciering van hun bestaande leningen. Dat zou ten koste van de economische groei gaan en gaten in de rijksbegrotingen slaan, en daar krijgen politici weer vlekken van in de nek. Dus zullen de centrale banken er alles aan doen om de afbouw geleidelijk en gecontroleerd te laten verlopen.

Hakken met de botte bijl kan ook, maar dan gaan we afstempelen en dat is een rampscenario waar pensioenfondsen en pensionado’s niet op zitten te wachten. Afstempelen? In een gecoördineerde actie verschijnt in alle Europese landelijke kranten een paginagrote advertentie dat de staatsschuld gehalveerd wordt door per direct alle staatsleningen met 50% af te stempelen. Als u voor die dag nog 100.000 euro aan staatleningen had, heeft u dan nog maar 50.000. En de rest? Die is weg. Kan niet? Denk eens aan Griekenland.

Ron Boer is directeur van Het Effectenhuis Commissionairs B.V., beheerder van drie beleggingsfondsen: het OK Wereld Fonds (aandelen wereldwijd), het OK Magnificent Twenty (Amerikaanse aandelen) en het Wereld Rente Dividend Fonds (vastrentende waarden).