Nieuws/Financieel

Column: De Korea-korting heeft een reden

Seoul

Seoul

AFP

Seoul - Wij hebben gisteren onze rondreis in Azië voortgezet en zijn aangekomen in Korea. Op onze vlucht van Tokyo naar Seoul las ik dat voormalig president Lee Myung-bak (2008-2013) de dag daarvoor was aangeklaagd voor belastingfraude en machtsmisbruik.

Seoul

Seoul

AFP

Hij is daarmee de vierde president van Korea die verdacht wordt van ambtsmisbruik. Eerder deze maand was de vorige president al veroordeeld tot 24 jaar celstraf. Deze overtredingen hebben veelal te maken met nauwe banden die er bestaan tussen overheid en de grootste industriële bedrijven van het land, die in conglomeraten zijn samengebundeld.

De lokale conglomeraten waren de belangrijkste instrumenten in handen van de overheid om het land in een kort tijdsbestek van pure armoede naar welvaart op te stuwen. Korea is met een bruto nationaal product van $ 1.411 miljard uitgegroeid tot de 11e economie ter wereld en na Amerika, China, Japan en Duitsland de grootste exporteur ter wereld. De verwevenheid tussen de politici en de conglomeraten, ook wel chaebols genoemd, heeft er wel toe geleid dat de corporate governance van Koreaanse bedrijven tot de laagste niveau in de regio behoort. Het resultaat? De Koreaanse aandelenmarkt is erg goedkoop, welke maatstaf je ook hanteert. Er is sprake van een duidelijke Korea-korting

Conglomeraten

Tijdens onze gesprekken met corporate-governance-experts leren we dat van de dertig belangrijkste conglomeraten deze het meest in de haarvaten van de Koreaanse samenleving zitten: SK, LG, Hyundai, Lotte en Samsung. De families achter deze bedrijven zijn ondanks de hoge successierechten (50%) in staat gebleken om het familiebezit al drie generaties door te geven. De overdracht van de eerste naar de tweede generatie werd bewerkstelligd door holdingstructuren op te tuigen, waardoor de controle over bedrijven kon worden behouden zonder de meerderheid van de werkmaatschappijen te bezitten. Van de tweede naar de derde generatie werd de vermogensoverdracht gerealiseerd door nieuwe bedrijven te starten die uiterst lucratieve contracten ontvingen van de traditionele familiebedrijven. Van onze gesprekspartners hoorden we dat de bioscopen van Lotte hun cateringactiviteiten – de activiteit met de hoogste marges – hebben uitbesteed tegen absurd aantrekkelijke condities aan een bedrijf van de familie.

De macht van deze grote Koreaanse bedrijven is in de afgelopen jaar sterk toegenomen. Niet alleen werden kleine toeleveranciers steeds verder uitgeknepen, maar er is ook sprake van een ‘brain drain’ van competente medewerkers naar de grootste bedrijven. Het succes van deze ondernemingen leidt tot hogere salarissen en dat maakt werken voor de conglomeraten aantrekkelijk. Of zoals iemand het ons uitlegde: “Als je tegen je schoonvader in spé kan zeggen dat je werkzaam bent voor Samsung, zal hij zijn dochter toch sneller aan je toevertrouwen.”

Ongelijkheid

In Korea is, nog meer dan in de meeste andere landen ter wereld, de ongelijkheid sterk opgelopen. Dit vormde een voedingsbodem voor protestacties waarbij soms meer dan 2 miljoen personen op kwamen dagen. President Park trad af en is inmiddels veroordeeld, nu is het aan de minder behoudende president Moon Jae-in om veranderingen door te voeren. Dat zal niet eenvoudig zijn. Een cultuuromslag kost tijd en tot dat moment zullen aandelen op de beurs van Korea met korting gekocht blijven worden.

Lodewijk van der Kroft, partner bij Comgest, doet deze week verslag voor DFT van een beleggersdelegatie naar Japan en Korea. Hij en zijn reisgenoten spreken in Tokyo en Seoul met diverse analisten, bedrijven en politici om een betere indruk te krijgen van de kansen en bedreigingen voor Japanse en Koreaanse bedrijven. Comgest is een beheerder van € 28,2 miljard (per ultimo 2017) aan toevertrouwd vermogen.

Lees ook zijn eerdere columns over deze reis:

Gezocht: Transparantie in Japan

‘Made in Japan’ is populair, zeker in China

Waarom zover reizen om je geld te verliezen?