Nieuws/Financieel
2009909
Financieel

Bas Heijink

Column: consolidatie nog niet ten einde

De smalle consolidatiefase in de AEX is nog steeds intact. Al ruim twee weken beweegt de AEX binnen deze grenzen. Wel zagen we de afgelopen week meer opwaartse druk ontstaan, maar blijft alert op de onderkant.

Gisteren vond een beperkte opwaartse doorbraak plaats van de toppen van de afgelopen weken. De eerdere top werd geplaatst bij 557,70 en deze werd gisteren iets verder opgehoogd naar een niveau van 557,95. Hiermee werd het eerdere toppatroon nog niet structureel opwaarts gebroken. Vorige week werd namelijk bij de eerstgenoemde top een zogenoemde driedaagse ‘evening star’ op de borden gezet.

Deze werd echter ook niet bevestigd met een beweging onder de bodems van dit patroon bij 550,40. Zonder deze neerwaartse bevestiging en met de nipte opwaartse beweging boven de top van dit patroon, blijft het de vraag of dit een belangrijk toppatroon is geworden in het kortetermijnbeeld. Zolang er aan de onderkant geen verzwakkingen plaatsvinden, blijft een verdere opwaartse beweging mogelijk.

Maar we zien ook dat de AEX moeite heeft met de weerstand van 557,50. Dit is de top van november 2017 en dit is de laatste weerstand tot aan de belangrijke toppen bij 564 en 572,80. Bij 564 ligt de top van 2007 wat lange tijd gold als mijn eerstvolgende doel in het langetermijnbeeld. Dit was destijds in 2007 ook het startpunt van een lange en forse bearmarkt die de AEX terugbracht tot onder de 200 puntengrens begin 2009. Bij 572,80 ligt de top van begin dit jaar, het hoogste punt van de bullmarkt tot op heden.

Dit was tevens de top van de 2 jaar durende stijgende middellangetermijntrend, een trend die eind januari neerwaarts werd gebroken.

Sterke gelijkenis 2015

De huidige en 3e herstelbeweging na de vrije val beweging heeft ervoor gezorgd dat het grootste deel van de forse correctie weer werd ingelopen. Op ongeveer 15 punten na is de AEX alweer aangekomen bij de eerdere jaartop van 23 januari bij 572,80. Hierdoor is het herstel aanzienlijk forser dan ik had verwacht.

Wel blijft de grote en langere correctieve fase nog steeds intact naar mijn mening. In de eerste drie weken van januari vond nog een klassieke blow-off fase plaats waarbij de AEX opliep vanaf de 540,40 naar 572,80. Dit zijn vaak de laatste en steil opgaande kortetermijnbewegingen aan het einde van een krachtige en langere stijgende trend.

Tijdens deze 2 jaar durende opgaande middellangetermijntrend bleven forsere correcties uit, slechts een beperkt aantal kleine correcties vonden in deze lange periode plaats van 5% tot 7%. Dergelijke krachtige en langdurige stijgingen zonder forse tegenreacties hebben we tijdens deze bullmarkt nog niet eerder gezien.

Blow off

Na de vorming van de jaartop werd direct de blow-off fase neerwaarts gebroken waarna een week later ook de sinds februari 2016 stijgende middellangetermijntrend werd gebroken. Dit betekende het einde van een lange en krachtige opgaande fase van ruim 50% vanaf de 378-bodem in februari 2016. In slechts enkele weken tijd viel de AEX precies 10% terug naar de 516 punten waarmee bijna de bovenkant van mijn eerste doelzone (505 – 510) werd bereikt.

In de maanden februari en maart vonden een tweetal identieke herstelbewegingen plaats. Deze zorgden voor een stijging vanaf de 516 – 517 zone tot aan de 539,75 – 541. De 3eherstelbeweging vanaf de bodem van eind maart bij opnieuw de zone 516 – 517 is momenteel nog steeds intact en dus aanzienlijk krachtiger dan ik had verwacht.

Hiermee is een drievoudige steunzone ontstaan bij de 516 – 517. Met de doorbraak boven de 541 gaf ik al aan dat het aanzienlijk langer zou kunnen duren voordat opnieuw de 516 – 517 onder druk zou worden gezet. Met deze bewegingen over de afgelopen 4 maanden lijkt de situatie ook sterk op de bewegingen die in 2015 plaatsvonden.

Destijds werd in april een top gevormd bij 510 waarop een forse correctie volgde. Vier maanden later vond een hertest van de zone 505 – 510 plaats waarna een zeer forse correctieve fase werd ingezet die uiteindelijk ongeveer 25% lager eindigde bij 378 in februari 2016.

Blijf alert

De huidige bewegingen lijken dus sterk op de situatie in 2015 waarbij de belangrijkste wapenfeiten de neerwaartse doorbraak van de stijgende langere bodemlijn zijn en de vorming van de grote bearish engulfing op de maandgrafiek.

Ook de divergentie met de intermarktindicatoren (eurodollar en 10-jaars rente) zijn belangrijke gegevens voor een verdere correctieve beweging in de komende tijd. Ik verwacht in de komende maanden een voortzetting van de correctieve fase tot onder de nieuwe steunzone van 516 – 517. We zien ondertussen nog steeds de neerwaartse druk in veel Amerikaanse indices en daar is het wachten op een volgende fase in de correctieve beweging onder de stijgende langere bodemlijnen.

In Europa zijn alle indices bezig met een krachtige herstelbeweging waarbij de DAX is aanbeland bij een oude top. Hiermee blijven de contouren van een groot sinds de zomer van vorig jaar potentieel hoofd-schouderpatroon intact. Als we kijken naar het kortetermijnbeeld van de AEX, dan zou een meerdaagse slotbeweging boven de 557,50 de weg vrijmaken voor een hertest van de 564 tot 572,80. Toch moeten we in deze markt zeer alert zijn op een verzwakking en de vorming van een volgende belangrijke top.

Deze top lijkt namelijk dichtbij en daarmee is de eindfase van deze herstelbeweging ingegaan. We zien sinds medio april een langzaam stijgende kortetermijnbodemlijn die vandaag bij 551,60 ligt. Daaronder treedt de 1e kleine verzwakking op. Onder de bodems van deze consolidatiefase bij 548,60 lijkt de top te zijn gezet en kan de neerwaartse druk weer snel toenemen.

Bas Heijink is technisch analist bij ING Investment Office, onderdeel van ING Bank N.V.

Voor het opstellen van deze beleggingsaanbeveling is gebruik gemaakt van de volgende wezenlijke informatiebronnen: S&P Capital IQ, Bloomberg, CreditSights, Oddo Securities, Standard & Poor’s, Thomson Reuters Datastream, Moody’s, Fitch, UBS Neo en Reuters Metastock. Deze beleggingsaanbeveling is gebaseerd op de volgende waarderingsgrondslagen, methoden en aannames: koerswinstverhouding, koersboekwaardeverhouding en net asset value (NAV). Voor deze beleggingsaanbeveling zijn geen beschermde modellen gebruikt.