Nieuws/Financieel
2039548193
Financieel

Column: Beurzen wachten op de cavalerie

Fed-baas Jerome Powell

Fed-baas Jerome Powell

In de stripverhalen van Lucky Luke was het een steevast terugkerende gimmick. Wanneer de stofwolken alweer aan het optrekken waren en de gewonden van het slagveld werden afgevoerd kwam de cavalerie als reddende engel opdraven. Die ‘redding’ kwam altijd te laat. Vandaar de steeds weer terugkerende opmerking van aanwezigen: ‘de cavalerie komt altijd te laat’.

Fed-baas Jerome Powell

Fed-baas Jerome Powell

Wachten op de Fed

Voor de cavalerie, voor niet-ingewijden dat gedeelte van het leger dat zich vroeger per paard vervoerde, tegenwoordig per tank, kan in dit verhaal de centrale bank ingevuld worden. Daarbij is het de vraag in hoeverre de centrale bank, de Federal Reserve, (te) laat komt. Bij de laatste correctie daalden de beurzen eerst 20 procent voordat de Federal reserve met de mededeling kwam dat ze bij nader inzien niet zo’n haast had met het verder verhogen van de rente. De markt werd gered en herstelde naar nieuwe toppen in de maand april.

Nu de handelsbesprekingen tussen China en de Verenigde Staten op zijn zachtst gezegd niet zo vlot verlopen lijkt de rally enigszins vermoeid geraakt. De AEX bijvoorbeeld zakte in mei met 5,5 procent weg. Met de mooie winsten van de maanden daarvoor konden beleggers dat best hebben. Maar toch begint de onzekerheid toe te nemen. Beleggers maken zich meer en meer zorgen over de schade die de handelsoorlog de wereldeconomie berokkent. Zo is de globale inkoopmanagersindex intussen onder de 50 gezakt. Dat duidt op wereldwijde krimp.

Inflatie daalt

In de westerse wereld is er nog steeds sprake van economische groei, maar deze neemt wel af. Opvallend is de dalende inflatie. De kerninflatie in de Verenigde Staten bedraagt nog maar 1,9 en in Europa 0,8 procent. Ondanks de economische groei en de lage werkloosheid loopt de inflatie maar niet op. De lage inflatie stelt de Fed en de ECB wel in staat om desgewenst de rente te verlagen of in ieder geval een ruim monetair beleid te blijven voeren. Er is immers geen sprake van een dreigende geldontwaarding. Bestuurders van zowel de Fed als de ECB lieten recent daarom al doorschemeren in die richting te denken. De markten pikten dat op.

Natuurlijk, het beleggingsklimaat is nog gunstig: lage rente, lage inflatie, lage werkloosheid en een gematigde groei. Mooier kunnen beleggers het niet hebben. Maar de donkere wolken van een escalerende handelsoorlog en verder afnemende groei maakt beleggers onzeker. De belofte dat er een engeltje (de centrale bank) is dat iedere keer te hulp schiet houdt beleggers op de been.

Hardere maatregelen

Er komt de komende tijd echter wel een moment dat het spanningsveld tussen een verder escalerend handelsconflict en de verwachting dat de rente verlaagd wordt op de proef gesteld wordt. De handelsoorlog heeft het stadium van wederzijdse tariefsverhogingen verlaten. Er wordt gedreigd met hardere maatregelen. Waarschijnlijk zal China niet snel overgaan tot een serieuze devaluatie van de yuan. Er lijkt sprake van een grens van 7 yuan tegen de dollar; die staat vooralsnog als de Chinese Muur. Wel is het opvallend dat China binnen deze marge niet veel moeite doet een daling van de yuan tegen te gaan.

Het verkopen van Amerikaanse staatsleningen lijkt eveneens een stap ter ver, al is China de laatste tijd niet meer zo’n toegewijde koper. Wel is een mogelijke beperking van export van zeldzame metalen een maatregel die er kan inhakken. Zowel de technologie- als defensiesector kunnen hierdoor hard worden geraakt. Bedenk dat productie van bijvoorbeeld het JSF-gevechtsvliegtuig en de Tomahawk kruisraketten niet mogelijk is zonder deze zeldzame metalen.

Wereldhandel

Dat spanningsveld kan verdwijnen op het moment dat China en de Verenigde Staten nader tot elkaar komen. Hoewel het er daar op korte termijn nog niet naar uitziet, kan blijken dat wanneer de nood (een verder afnemende groei) hoog genoeg wordt de redding nabij zal zijn. Wie weet zijn de hardliners Trump en Xi opeens bereid zich wat soepeler op te stellen.

Zolang dat niet het geval is blijft de hoop gevestigd op de cavalerie. Een ruim monetair beleid is de afgelopen decennia zeer effectief gebleken. Het kan uiteindelijk echter niet meer dan een zetje in de goede richting vormen. Op een bepaald moment moet de economie zelf gaan groeien. Daarvoor is er rust nodig, zodat de wereldhandel ongestoord kan bloeien.

Martine Hafkamp is algemeen directeur Fintessa Vermogensbeheer.