Nieuws/Financieel

Column: Beleggen is zo simpel…

REUTERS

De politieke chaos in Italië leidde vorige week op de beurzen tot een abrupte explosie van beweeglijkheid. Nadat de laatste ondernemingen hun cijfers over het eerste kwartaal hadden gerapporteerd, konden beleggers tevreden achteroverleunen toen zij de balans opmaakten. De AEX-index bijvoorbeeld had de correctie van februari en maart helemaal ingelopen.

REUTERS

Helaas hebben beleggers dit jaar op de beurs weinig tijd om echt tot rust te komen. Na het onofficiële einde van het cijferseizoen was het eerst Trump die het middagdutje van de beleggers verstoorde. Geen top met Noord-Korea, wel een top met Noord-Korea, misschien toch importtarieven voor Europese auto’s, kortom onzekerheid alom.

Geld verdwijnt niet

Vervolgens brak er in Italië enigszins onverwacht een politieke crisis uit. Opeens konden beleggers hun veiligheidsgordels weer aansnoeren. In reactie hierop namen beleggers op grote schaal afscheid van hun Italiaanse staatsobligaties en ook de Italiaanse aandelenmarkt kreeg forse klappen. Tot voor kort was de Italiaanse beurs nog een outperformer onder de westerse beurzen. Opeens dachten beleggers daar echter heel anders over…

Nu is het zo dat geld op de financiële markten nooit verdwijnt, het verplaatst zich alleen. Er worden veiliger oorden opgezocht en de onveilig geachte worden verkocht. Dat was dit keer niet anders. Waar de Italiaanse staatsobligaties fors daalden, liepen de koersen van bijvoorbeeld de Duitse staatsobligaties fors op. We kregen niet de gevreesde rentestijging, maar juist een forse daling van de lange rente.

Niet alleen de Duitse staatsleningen profiteerden van deze onrust. Ook de koersen van Amerikaanse staatsobligaties met een resterende looptijd van tien jaar liepen op. Daardoor daalde de Amerikaanse tienjaarsrente naar ver onder 3 procent. De dollar bleek als vanouds eveneens weer een veilige vluchthaven. In het kielzog van de dollar blijkt ook de Zwitserse frank zijn status van vluchthaven waar te maken.

Volgens het boekje

Zo verloopt deze fase van onrust op de beurs eigenlijk volgens het boekje. Ergens in het financiële systeem ontstaan spanningen. Dat gebeurt meestal op de plaats waar zich de zwakste schakel bevindt. In dit geval waren dat er meer, namelijk Turkije en Argentinië.

Binnen de Europese Unie blijkt dat, niet onverwacht, Italië te zijn. Het loopt daar al jaren niet erg lekker op economisch gebied. Dat leidt tot ontevredenheid onder de kiezers, waar diverse populistische politici garen bij spinnen. Die politici komen vervolgens met voorstellen die lijnrecht ingaan tegen het economische establishment (Duitsland). Daardoor ontstaan er spanningen op de beurzen. Ook de reactie van beleggers is redelijk voorspelbaar: een vlucht naar Amerikaanse en Duitse staatsobligaties, dollar en Zwitserse frank. Eigenlijk ontbreekt er dit keer één usual suspect; goud. De goudprijs reageert tot op heden nauwelijks. Dat is overigens mede het gevolg van de stijgende dollar. De goudprijs en de waardeontwikkeling van de dollar zijn vaak communicerende vaten.

Grote en diepe kapitaalmarkten

Waarom zijn de genoemde vluchthavens zo populair onder beleggers? Hebben de Verenigde Staten niet een nog veel grotere staatsschuld dan Italië? Het heeft er alles mee te maken dat de Amerikaanse kapitaalmarkt de grootste en diepste ter wereld is. Geen enkele belegging is zo liquide als een Amerikaanse staatslening.

Het feit dat de dollar wereldwijd nog steeds de status van sleutelvaluta heeft is eveneens niet onbelangrijk. Vrijwel alle handel op deze aardbol vindt plaats in dollars. Het maakt zowel de dollar als de Amerikaanse staatsobligatie tot een geliefd beleggingsobject, zeker in tijden van onrust. Hetzelfde geldt op Europees niveau voor Duitse staatsleningen. Duitsland beschikt binnen de Europese Unie over de grootste kapitaalmarkt. Dat is de reden waarom er in Duitsland de laagste rente vergoed wordt op obligaties. De Zwitserse frank dan? Zwitserland geniet al eeuwenlang de status van vluchtoord in tijden van onrust. De Zwitserse neutraliteit en het solide Zwitserse bankenstelsel spelen daarbij een belangrijke rol.

Zo simpel…

Hoe zal het verder gaan? Als alles volgens het boekje blijft verlopen zal de rust na verloop van tijd terugkeren op de beurzen. Beleggers zullen de veilige havens weer verlaten en stapsgewijs naar meer risicovolle beleggingen en hogere rendementen op zoek gaan. Dan gooit er weer iemand een steen in het rustige water en begint alles weer van voren af aan. Beleggen kan zo simpel zijn…

Martine Hafkamp is algemeen directeur van Fintessa Vermogensbeheer.

Bekijk meer van