Nieuws/Financieel

Fusies en overnames naar laagste niveau in jaren

De verkoop van Hema ketste in mei af omdat een conflict met franchisenemers niet was ingeprijsd.

De verkoop van Hema ketste in mei af omdat een conflict met franchisenemers niet was ingeprijsd.

foto Jan van Eijndhoven

Het aantal fusies en overnames neemt af. Met name private equity houdt zich koest. Verkopers willen namelijk de hoofdprijs, maar vinden geen kopers die bereid zijn die te betalen.

De verkoop van Hema ketste in mei af omdat een conflict met franchisenemers niet was ingeprijsd.

De verkoop van Hema ketste in mei af omdat een conflict met franchisenemers niet was ingeprijsd.

foto Jan van Eijndhoven

Consultant Pitchbook, die data bijhoudt over private equity, constateerde dat na het eerste kwartaal van 2018 de klad erin kwam. Er zijn door private equity 690 overnames gedaan voor €62,5 miljard. Dat is respectievelijk 7 en 21% minder dan een jaar eerder. „Een einde aan drie jaren met robuuste cijfers”, aldus de firma in een notitie over het afgelopen voorjaar.

De consultant ziet ook dat het verzilveren van investeringen door private equity moeilijker wordt in 2018. „Er vonden maar vijf exits van €1 miljard of meer waard”, becijfert Pitchbook over het eerste kwartaal van 2018 wereldwijd. Hoewel er sindsdien een aantal grote transacties is rondgekomen, zoals de verkoop van TIP Trailers voor ruim €1 miljard, mislukten de verkooppogingen van Hema en softwaremaker Unit4. Hema had €1 miljard moeten opleveren, Unit4 ruim €2 miljard.

Gaike Dalenoord, partner bij NautaDutilh en gespecialiseerd in het begeleiden van fusies en overnames en private equity, ziet dat veel aandeelhouders die bedrijven willen verkopen hoge verwachtingen hebben van de verkoopopbrengst. Maar kopers willen dat niet altijd betalen, nu verkopers op wat mogelijk de top van de markt is de hoofdprijs willen vangen.

Zakenbankiers en advocaten noemen de dreiging van een handelsoorlog als extra complicerende factor. Zo mislukte de overname van NXP door het Amerikaanse Qualcomm door het uitblijven van goedkeuring van de Chinese toezichthouder.

Volgens één van hen wordt bij zo’n 80% van de transacties vandaag de dag een private equity firma betrokken. „Private equity is een steeds belangrijker katalysator geworden voor de fusie- en overnamemarkt, sinds de dagen van RJR Nabisco (in 1988 gekocht door KKR, later in boek en filmvorm bekend als ’Barbarians at the gate’, red.).”

Private equity is er als geen ander op gericht om de top van de markt in de gaten te houden en op het juiste moment van de cyclus te verkopen of te kopen. „Daarbij zijn de grote deals vaak ook de meest complexe”, zegt een advocaat.

Ook bij middelgrote bedrijven (±€10 - €60 miljoen ondernemingswaarde) wordt het stiller, constateert accountant BDO in een studie. Het afgelopen kwartaal werden er wereldwijd 1782 transacties gedaan voor $157,8 miljard. Dat is 6,6% minder dan het eerste kwartaal en het laagste aantal deals sinds het derde kwartaal van 2013. In Nederland vonden er 50 overnames plaats in dit segment in het eerste halfjaar, tegenover 67 in het eerste halfjaar van 2017. Minder dan één op de vier overnames (23%) werd door private equity gedaan.

„Veel bedrijven hebben last gehad van de economische crisis en zijn nu herstellende. Ze willen dan eerst een goed trackrecord met groeiende resultaten voordat ze in de markt komen voor een overname. De tweede oorzaak is dat de prijzen voor kwalitatief goede bedrijven sterk zijn gestegen. Overnemende partijen wachten liever tot de markt weer genormaliseerd is”, legt Luc Augustijn van BDO uit. Hij ziet nog geen alarmerend signaal in de daling van het aantal deals. „Naar onze mening is het geen indicator dat het vertrouwen in de economie afneemt. Bedrijven willen nog steeds investeren.”

Niet alle fusie- en overname-adviseurs beamen dat het sappelen is. Frank de Lange (Vondel Finance) legde recent de laatste hand aan de gedeeltelijke overname van producent van landbouwmachines Ploeger Oxbo door NPM Capital. Hij wijst op enkele recente transacties, waaronder de aankoop door Waterland van Debuut Horeca (eigenaar van restaurantketens Popocatepetl en De Colonie). Wel erkent hij dat er „her en der wat angst in de markt is”.