Nieuws/Financieel

Column: Vrijheid van meningsuiting ondernemers onder druk

Jur Engelchor

Waar hadden we het afgelopen weekend met z’n allen over? Juist! Over Lili en Howick. Dat bracht mij op de volgende vraag: kan een ondernemer het zich permitteren publiekelijk een mening te hebben? Is het verstandig als hij zijn persoonlijke visie ten aanzien van schrijnende maatschappelijke kwesties deelt op bijvoorbeeld social media?

Jur Engelchor

Kort geleden sprak ik een zakelijke relatie. Zij stemt op de PVV. Zij komt daar openlijk voor uit op social media. Prima! We moeten de vrijheid van meningsuiting koesteren. Want, daar zijn we het toch over eens? Fantastisch dat we in een land als Nederland alles mogen zeggen. Toch stelde ze dat ze zeker niet alles zal liken en sharen. En, ze had grenzen gesteld aan wat ze wel of niet zegt op social media. „Het is niet handig als ik zeg wat ik écht vind. Het kan me klanten kosten,” zo vertelde deze zzp’ende dame me.

Toneelstukjes

Ik denk er zelf ook regelmatig over na. Van een stellige eigen mening kan ik immers ook geen brood kopen of mijn maandelijkse hypotheek aflossen. Van gegeneerde omzet en winst wel. Zo simpel is het. Tegelijkertijd trek ik me er (bijna nooit) iets van aan. Ik ben wie ik ben. Ik houd niet zo van toneelstukjes. Bovendien adviseren we elkaar toch ook om vooral authentiek te zijn? „Blijf jezelf!”

Nou, prima dan. Zo durf ik hier best hardop te zeggen dat ik vind dat Lili en Howick naar Armenië uitgezet hadden moeten worden. Op een gegeven moment is het namelijk klaar. Heel vervelend voor deze twee kinderen, maar soms moet je hard zijn. En, hard blijven. Zeker tegen een jokkende moeder.

Harteloze paria

Het kwam me afgelopen weekend op social media op forse kritieken te staan. Ik heb kennisgemaakt met mensen die me nu nooit meer zakelijk zullen uitnodigen. Voor eeuwig ben ik voor hen de verschrikkelijke, rechtse, fascistische, harteloze en egoïstische paria. Ik heb dus flink wat potentieel omzetverlies geleden. Sommigen hebben me geblokkeerd of ontvolgd.

Grappig trouwens dat mensen je dan blokkeren of ontvolgen. Heel vaak zijn dat overigens van die types die in hun social media profielen hebben staan dat ze willen ‘verbinden’ en dat ze voor ‘onvoorwaardelijke verdraagzaamheid’ staan. Maar ja, je kunt toch pas verbinden als je de verschillen durft te benoemen? Ze willen dus alleen maar verbonden zijn met gelijkgestemden. Anders hoeft het niet. Bizar. Op weg naar nog meer tweedeling. Dus.

Gemiste kans

Verontrustend is dit alles zeker. We hebben namelijk niet (meer) het lef om voor onze eerlijke mening uit te komen. Wat een gemiste kans. Want, pas als we alles (durven) zeggen, komt de benodigde kennisuitwisseling op gang. Daar is de samenleving alleen maar bij gebaat.

Maar ja, die omzet he? Zo overheerst de angst dat klanten je vaarwel zeggen omdat je bijvoorbeeld op de PVV stemt. Of dat je Jesse Klaver heel gaaf vindt. Of dat je Trump-fan bent. Of dat #MeToo een overdreven hype is. Of dat je meent dat Serena Williams de vrouwelijke slachtofferrol koos. Of dat je vindt dat Lili en Howick hier niet horen. Voorzichtigheid is geboden; de schoorsteen moet wel roken.

Een ondernemer kan en wil het zich dus niet permitteren om alles te zeggen wat hij vindt. De vrijheid van meningsuiting voor ondernemers staat onder druk.

Er is echter wel een vervolgvraag: als we hardop blijven roepen dat vrijheid van meningsuiting het hoogste goed is, waarom praktizeren we dat dan niet?

Dit antwoord is eenvoudig; we zijn allemaal simpele nietszeggende, inhoudsloze en hele bange opportunisten.