2916874
Financieel

’Komst EMA biedt kansen’

Amsterdam en oud-minister Bos zien grote bedrijven komen na Brexit

Het EMA-kantoor in aanbouw, de grijze toren op de voorgrond, staat vlakbij de Rai aan de oostkant van de Zuidas.

Het EMA-kantoor in aanbouw, de grijze toren op de voorgrond, staat vlakbij de Rai aan de oostkant van de Zuidas.

Amsterdam - Grote farmacie- en biotechbedrijven komen naar Nederland omdat farmawaakhond EMA door de Brexit van Londen naar Amsterdam verhuist. De gemeente en oud-minister Wouter Bos halen tal van zorggerelateerde bedrijven naar Amsterdam en dat levert duizenden hooggekwalificeerde banen op.

Het EMA-kantoor in aanbouw, de grijze toren op de voorgrond, staat vlakbij de Rai aan de oostkant van de Zuidas.

Het EMA-kantoor in aanbouw, de grijze toren op de voorgrond, staat vlakbij de Rai aan de oostkant van de Zuidas.

Champagneglazen klonken donderdag op het nieuwe kantoor van Sanofi, vlak naast het Amsterdam UMC (locatie AMC) en een paar metrohaltes weg van waar het Europees Medicijn Agentschap (EMA) zich in 2019 zal vestigen. Sanofi is een Franse farmaceut, de vijfde ter wereld met een jaaromzet van €35 miljard. Het bedrijf had al kantoren in Naarden en Gouda, maar vervangt die voor een beter bereikbaar onderkomen in het Amsterdam Health Tech Center, een verzamelgebouw waar biotech-, e-health en farmabedrijven samen huizen. Bij de Nederlandse Sanofi-afdeling en het Europese hoofdkantoor van onderdeel Sanofi Genzyme werken 500 mensen.

Blijdschap bij de opening van het Sanofi-kantoor (v.l.n.r.) Wethouder Economische Zaken van Amsterdam Udo Kock, Sanofi-directeur Bert de Jong en Invest NL-baas Wouter Bos.

Blijdschap bij de opening van het Sanofi-kantoor (v.l.n.r.) Wethouder Economische Zaken van Amsterdam Udo Kock, Sanofi-directeur Bert de Jong en Invest NL-baas Wouter Bos.

„De keuze was al gemaakt toen nog onzeker was of het EMA naar Amsterdam zou komen”, vertelt Sanofi-directeur Bert de Jong. „Maar toen we hoorden dat het EMA naar Nederland kwam, was het alsof Nederland het EK voetbal won. Dat was toen (november 2017, red.) namelijk nog iets onwerkelijks”, grapt De Jong. „De komst van het EMA maakt onze verhuizing naar Amsterdam nog veel logischer.” Volgens De Jong was Amsterdam eerder niet zo populair bij farmaceuten, maar nu merkt hij meer interesse. „Het investeringsklimaat was niet altijd goed, bleek ook bij het vertrek van Organon in 2010. Nu is Nederland mede door het EMA aantrekkelijk. Grote farmaceuten met lokale kantoren stellen mij verkennende vragen omdat ze mogelijk hun Europees hoofdkantoor hier willen vestigen.”

Naast de verhuizing van Sanofi komt in de slipstream van het EMA ook het Europese hoofdkantoor van de FDA (Amerikaanse farmatoezichthouder) van Londen naar Amsterdam. Novartis verhuist in 2019 z’n Nederlandse vestiging (400 werknemers) van Arnhem naar de Bijlmer. Naast bereikbaarheid speelde ook het EMA mee bij de keus voor Amsterdam. Recent opende Norgine uit het VK een nieuw kantoor in Cross Towers vlak naast het nieuwe EMA-gebouw. Ook KitePharma en Alnylam uit de VS komen deze kant op.

Wouter Bos, voormalig minister van Financiën en oud-bestuurder van het Amsterdam UMC, haalde als leider van het bid het EMA naar Nederland. Volgens hem biedt de komst van het EMA kansen. „De komst van Sanofi naar Amsterdam toont dat we goed bezig zijn. Het maakt grote bedrijven in de life sciences namelijk uit waar de toezichthouder zit”, zei hij bij de opening trots.

"Alsof we het EK voetbal wonnen"

Bos, nu baas van investeringsvehikel Invest NL, wil meer grote bedrijven in deze sector aantrekken. Waar zorgstartups en biotechbedrijven al veel in Amsterdam zitten, lieten de grote corporates nog op zich wachten. Die kunnen volgens Bos komen doordat het EMA zich op de Zuidas vestigt. „Amsterdam kan dé hub voor life sciences worden en een voorbeeld nemen aan Eindhoven met z’n brainport, Leiden met z’n Bio Science Park en Wageningen dat excelleert in de agro- en foodsector.”

Andere farmagerelateerde bedrijven kwamen al eerder naar Amsterdam nadat de EMA-verhuizing bekend werd. „Er komt zeker meer aan”, zegt de Amsterdamse wethouder van Economische Zaken Udo Kock. „Wij sturen samen met Wouter Bos actief aan op het aantrekken van meer bedrijven. We spreken met meer dan honderd partijen die om de Brexit naar Amsterdam willen komen”, zegt hij.

Die komen volgens de wethouder uit alle sectoren. „Maar Amsterdam is vooral aantrekkelijk voor mediagerelateerde bedrijven, financiële instellingen en nu door de EMA ook voor life sciences. Verder was de stad natuurlijk altijd al aantrekkelijk door de bereikbaarheid van de stad. Alles is te bereizen binnen een half uur. En Amsterdam is populair bij grote buitenlandse bedrijven. Iedereen wil wel eens hier werken.”

Bij die ruim honderd bedrijven zitten volgens Kock ruim twintig farmaceuten en ’zeker ook Europese hoofdkantoren’. „De economische impact van de komst van het EMA en meeverhuizende farmaceuten is erg groot. Dit is hoogwaardige werkgelegenheid.”

In de afgelopen jaren was de publieke houding tegenover grote farmaceuten niet altijd positief. Zo riep Wouter Bos in zijn hoedanigheid als ziekenhuisbaas al eens op om de marges van farmaceuten af te toppen.

Die haat-liefdeverhouding wringt niet bij het trekken van farmaceuten, zegt Kock. „Het gesprek over marges kun je juist makkelijker aangaan als ze hier gevestigd zijn. In gesprekken met farmaceuten bespreek ik de maatschappelijke verantwoordelijkheid. Dat betekent echter niet dat wij verantwoorde marges als voorwaarde kunnen stellen voor hun komst. Nederland is een vrij land.”