Nieuws/Financieel
3022837
Financieel

Column: Gemiste kans activisten

Opvallend onopvallend. Zo mogen de acties van activistische aandeelhouders afgelopen jaar genoemd worden. Nooit eerder klopten grote durfinvesteerders vaker bij een beursgenoteerde onderneming aan om zich actief te gaan bemoeien met de gang van zaken.

De bekendste en meest actieve activist is Elliott Management, de Britse partij die twee jaar geleden nog de aanval opende op AkzoNobel toen het verfconcern verwikkeld was in een overnamegevecht met het Amerikaanse PPG.

Afgelopen jaar liet Elliott zich gelden bij Pernod Ricard, de Franse drankproducent die in beurswaarde groter is dan Philips, Ahold en AkzoNobel. De acties van Elliott en andere activisten krijgen nog steeds veel media-aandacht, maar de felle kritiek uit het verleden over vermeend sprinkhanengedrag blijft vooralsnog uit. De durfinvesteerders opereren dan ook diplomatieker dan jaren geleden toen bedrijven op een soms agressieve manier voor het blok werden gezet.

Omzichtig

Bij Pernod Ricard gaat het anders. Daar begint Elliott met complimenten voordat omzichtig kritische kanttekeningen worden geplaatst bij de – in hun ogen - achterblijvende prestaties. Elliott wijst daarbij opzichtig op ’inadequate’ corporate governance.

Opvallend, want activisten kijken doorgaans eerder naar de harde cijfers dan naar ’zachtere’ factoren als goed ondernemingsbestuur.

Zijn de activisten van nu daarmee minder opportunistisch dan pakweg tien jaar geleden? Dat is niet meteen gezegd. Dat veel Franse ondernemingen gesloten bolwerken zijn met innige banden tussen bestuur en een paar grote aandeelhouders is bepaald niet nieuw.

Meer macht

Ook bij Pernod heeft de oprichtersfamilie nog meer macht dan andere aandeelhouders. Activisten gebruiken de scheve machtsbalans tussen de verschillende aandeelhouders nu echter als oorzaak van achterblijvende prestaties. Een oude beurswijsheid wordt daarmee bekrachtigd.

Zolang een onderneming goed presteert en beleggers een mooi rendement levert, is de aandacht voor goed bestuur en een goede verhouding met alle aandeelhouders van ondergeschoven belang. Maar als de resultaten achterblijven krijgt slechte governance ineens de aandacht, en daardoor ook van activisten.

Dat is een gemiste kans. Bij veel recente beursdebacles blijkt ondeugdelijke governance een belangrijke factor. Het gigantische witwasschandaal bij Danske Bank was mede mogelijk omdat het bestuur laks toezicht hield op de gang van zaken bij een dochteronderneming.

Anders beoordelen

Bij het Britse bouwbedrijf Carillion hebben commissarissen én accountant zitten slapen, terwijl bij Steinhoff en Imtech een machtige ceo zijn wil oplegde aan een zwakke raad van commissarissen.

Goede governance ligt aan de basis van een gezond bedrijf. Het is aan aandeelhouders om actiever en alerter te opereren. Beleggers moeten ondernemingen niet alleen op hun prestaties beoordelen maar ook op de manier waarop die behaald worden.

Paul Koster is directeur bij de Vereniging van Effectenbezitters

Meer financieel nieuws via de @-mail? Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief!