Nieuws/Financieel
3042578
Financieel

Column: Nederland zo in spagaat vanwege klimaat?

Het begin van dit jaar kenmerkt zich in ons land vooral door het klimaatakkoord of het klimaatdebat zo u wilt. Ed Nijpels (voorzitter van het klimaatberaad) presenteerde afgelopen jaar op 21 december ‘zijn’ 233 pagina tellende ontwerp van het klimaatakkoord. Doel van het akkoord: Een reductie van de CO2 uitstoot van tenminste 49% in 2030. Sindsdien is het debat in volle gang zowel over voorgestelde maatregelen als de verdeling van de rekening.

Het planbureau voor de leefomgeving schat de meerkosten op 2 tot 3 miljard euro per jaar. Voor de beeldvorming, dit bedraagt gemakshalve 1% van de totale rijksbegroting over 2018. De door het planbureau voor de leefomgeving geschatte kosten lijken echter aan de lage kant.

Zo noemt MVO Nederland 3 a 4 miljard euro per jaar aan kosten en het is nog wachten op het CPB dat in het eerste kwartaal van 2019 met de verwachte budgettaire effecten en de lasten- en inkomenseffecten van het klimaatakkoord komt. Toch dienen alle berekeningen met een flinke korrel zout te worden genomen want het budgetteren van dit soort grote en lange termijn zaken is haast onbegonnen werk.

Zoveel onenigheid er is over de schatting van de kosten zoveel onenigheid is er ook over te nemen maatregelen.

Snijdt geen hout

Deze onzekerheid en onenigheid over in het bijzonder de kosten lijkt zowel binnen sommige politieke partijen maar vooral onder kiezers het draagvlak van het akkoord te ondermijnen. Inderdaad in Frankrijk was een verhoging van de accijns op benzine aanleiding voor de opkomst van de gele vestjes beweging.

Ook het argument dat alle maatregelen uiteindelijk leiden tot een verlaging van de temperatuur van slechts 0,0003° Celsius lijkt het draagvlak geen goed te doen.

Ondanks dat er voldoende valt aan te merken op het ontwerpakkoord snijdt dit laatste argument echter geen hout. Volgens deze denktrant zouden kleine landen op veel vlakken eigenlijk niets te hoeven doen omdat de impact toch gering zou zijn. Hierbij kunt u denken aan zaken van ontwikkelingssamenwerking tot onze contributie aan de NAVO. We hebben het klimaatakkoord van Parijs ondertekent en dienen ons dan ook aan dit akkoord te committeren. Laat ook duidelijk zijn dat Nederland hier zelf een groot belang bij heeft.

De verandering van het klimaat en alle daaruit voortvloeiende neveneffecten brengen grote problemen met zich mee, nu al maar zeker ook in de toekomst!

Pragmatisch en transparant

Dit vraagt van de overheid echter een zorgvuldige en transparante benadering alsmede een pragmatische insteek. Frankrijk is nogmaals een goed voorbeeld van wat de risico’s zijn wanneer deze zaken worden veronachtzaamd.

Dit betekent onder andere dat politici tijdens de laatste campagneperiode voor de Tweede Kamerverkiezingen het klimaat een veel prominentere rol hadden moeten geven. Nu lijken veel kiezers het gevoel te hebben dat ze niet hebben kunnen kiezen en dat het klimaatakkoord hun via de welbekende achterkamertjes door de strot wordt geduwd.

In een periode waarbij veel kiezers toch al weinig vertrouwen hebben in de politiek en het democratische gehalte hiervan, is breed draagvlak cruciaal. Zonde, want het overgrote deel van de bevolking realiseert zich uitstekend dat we klimaatverandering snel en rigoureus moeten aanpakken. Het is dus zaak om te voorkomen dat het klimaatakkoord het land verdeelt in plaats van verbindt.

Zo niet, dan blijven we in de spagaat met betrekking tot hoe te zorgen voor een schoner klimaat.

Teeuwe Mevissen is Senior Macro Strategist van Financial Markets Research bij Rabobank