Nieuws/Financieel

Verslag Azië-reis: dag 1

Wees selectief: koop niet heel Japan

Op de eerste dag van ons bezoek aan Tokyo met enkele beleggers en analisten wordt uit diverse gesprekken alweer vrij snel duidelijk dat de Japanse economische groei, op zijn best, ook de komende jaren zeer beperkt zal zijn. In Tokyo merk je daar overigens niets van.

Deze stad met 9 miljoen inwoners groeit sneller dan andere wereldsteden zoals New York, Sao Paulo, Shanghai, Mumbai en Londen. De arbeidspopulatie van de derde economie ter wereld daalt al enige jaren door de vergrijzing van met name de plattelandsbevolking. Een ontwikkeling die slechts ten dele ondervangen kan worden door technologische innovaties.

Uit een gesprek vandaag met de Nederlandse ambassade maken we op dat de bevolking zal teruglopen van een huidig aantal van ongeveer 127 miljoen inwoners naar een niveau dat waarschijnlijk onder de 100 miljoen zal zijn. Desondanks is het interessant om hier bedrijven te bezoeken omdat er genoeg wereldspelers van formaat gevestigd zijn, zoals lenzenfabrikant Hoya, fabrieksrobotbouwer Fanuc en airconditionerfabrikant Daikin.

Tijdens deze researchreis gaan we langs bij bedrijven die hoofdzakelijk nationaal actief zijn in deelmarkten die, tegen de algemene economische trend in, wel een gezonde groei laten zien. Deze bedrijven profiteren bijvoorbeeld van de rationalisering van bedrijfssectoren, de vergrijzing van de Japanse samenleving en het gebruik van internet.

Vandaag bezochten we bijvoorbeeld Rakuten een internetonderneming met een marktkapitalisatie van $13,5 miljard en de marktleider op het gebied van e-commerce in Japan.  Het bedrijf is redelijk groot, maar een kleine jongen in vergelijking met meer bekende mastodonten als het Amerikaanse Ebay en de Chinese Alibaba en JD.com. Net als veel andere internetbedrijven tracht Rakuten een ecosysteem te bouwen waarin klanten steeds meer diensten afnemen. En dat gaat haar goed af. Onder andere omdat Rakutens 108 miljoen klanten punten sparen als ze gebruik maken van de meer dan zeventig vormen van dienstverlening die de onderneming aanbiedt.

Na een “bear” markt van meer dan twintig jaar waarin Japanse aandelen een zeer teleurstellende ontwikkeling doormaakten, is de markt met een koerswinstverhouding van 12,5 keer de verwachte winst voor de komende 12 maanden, historisch goedkoop. Bovendien wordt het gemiddelde bedrijf uit de brede MSCI Japan index slechts gevolgd door 2,3 analist.

Om een idee te geven, voor de Amerikaanse S&P 500 index is dat cijfer tien keer hoger, namelijk gemiddeld 23 analisten. De Japanse markt is daarmee vrij inefficiënt en dus heel aantrekkelijk voor beleggers die actieve keuzes willen maken.

Tijdens de komende dagen hopen we een beter beeld te krijgen van de stappen die diverse bedrijven ondernemen om de “corporate governance” te versterken en het rendement op het eigen vermogen te verhogen. In tegenstelling tot westerse bedrijven was het tot voor kort zeer ongebruikelijk om externe toezichthouders een plek te geven in de Japanse bestuurskamers. Onder premier Abe is dit een speerpunt geworden van het regeringsbeleid. De onderlinge verwevenheid van Japanse bedrijven maakte dat minderheidsaandeelhouders tot vrij recent weinig tot geen aandacht kregen. In combinatie met een hoge belastingdruk op bedrijfswinsten resulteerde dit in enorme kasposities.

Om het rendement op eigen vermogen te verhogen, gaan bedrijven steeds vaker over tot het teruggegeven van kapitaal aan aandeelhouders in de vorm van een hoger (bonus)dividend of een aandeleninkoop. Ook neemt het aantal (buitenlandse) overnames toe.

Deze positieve ontwikkelingen vormen onvoldoende tegenkracht voor de structurele problemen waar de Japanse economie mee te maken heeft. Beleggers doen er daarom verstandig aan om selectief te werk te gaan. Dit leidt tot extra huiswerk. Een ieder die deze moeite niet wilt doen, kan waarschijnlijk beter wegblijven uit deze markt.  

Lodewijk van der Kroft, partner bij Comgest, doet deze week verslag van een bezoek aan Tokyo en Hong Kong door Nederlandse beleggers. Hij en zijn reisgenoten spreken daar met analisten, politici en bedrijven om een beeld te krijgen van de vooruitgang die in Japan wordt bereikt onder premier Shinzo Abe en de consequenties van de vertraging van de Chinese economie voor een aantal bedrijven met een beursnotering in Hong Kong. Comgest is een beheerder van €  20,8 miljard (per ultimo 2015) aan toevertrouwd vermogen.