Nieuws/Financieel

’Beleggers ziek van grote volatiliteit’

Beurs in gijzeling van centrale bank

Amsterdam - Januari begon met het slechtste weekrendement ooit. Beurzen herstelden zich, maar de grote volatiliteit en de extra steun van centrale banken baren experts zorgen.

„Het wordt, in historisch perspectief, nu gevaarlijk”, zegt handelaar Cees Smit van Today’s Vermogensbeheer. „De markt is uiterst volatiel: Amazon dat op de beurs eerst $52 wint, om daarna met $77 te zakken. Bizar. En je ziet dit in alle sectoren”, aldus Smit. „Beleggers worden ziek van die volatiliteit.”

De AEX eindigde in dat sentiment vrijdag, de laatste handelsdag van januari, met 2,7% winst. Over januari bedroeg het rendement -2,8%. De hoofdindex raakte op zijn tweede handelsdag het hoogtepunt van 435 punten voor de maand. Om daarna over een hobbelige glijbaan weg te zakken, met een dieptepunt onder de 400 puntengrens bij 395,72.

Beleggers zetten zich schrap. As January goes, so goes the year, staat in de beleggersalmanak. China bewoog de boot met lage groei en een onverwachte devaluatie van de yuan. Er verdampte €2 biljoen aan beurswaarde. Buitenlandse fondsen trokken miljarden uit de Chinese markt.

De schokkend lage olieprijs zorgde vervolgens voor woeste baren; geopolitieke problemen in Noord-Korea, Saoedi-Arabië en Iran zweepten de golven hoog op. Op Wall Street presteerden de beurzen over heel januari het slechtst sinds 2009.

Onzekerheid

De enorme schommelingen ontstaan door de onzekerheid over de economische groei en de onduidelijkheid in hoeverre centrale banken de markt gaan steunen, zegt Simon Wiersma van ING Investment Office. „Ook de valutamarkt kende in januari enorme pieken; doorgaans is dat een voorbode voor pieken op de aandelenmarkten. Die beweeglijkheid blijft dit jaar. Bij de lage economische groei zorgen een paar tegenvallende cijfers voor felle uitslagen.”

Centrale banken bepalen het speelveld steeds meer, ziet ook Christopher Ho van arbitragefonds Mint Tower, dat zich bij uitstek richt op volatiliteit. „De zenuwen zitten in de markt, iedereen kijkt naar centrale banken.”

ECB-president Draghi herhaalde deze maand dat er eigenlijk weinig grenzen zijn aan nieuwe steun aan kapitaalmarkt om de economie aan te jagen. De Fed stelde een Amerikaanse renteverhoging uit en de Japanse centrale bank ging vrijdag over tot invoering van negatieve rente.

Dat zette beurzen vervolgens weer veel hoger, maar de basis is wankel. „Deze steun met de geldpers is absoluut niet gezond, het is allemaal kunstmatig en voor de korte termijn”, zegt Smit. „De aandelenbeurzen hebben namelijk niet echt hun natuurlijke bodem gevonden om daarna weer stevig te kunnen stijgen. We moeten eerst naar die bodem.”

Omslagpunt

Voor marktanalist Ron van der Does van IG is januari de maand waarin alles lijkt te keren: van stelligheid over vier renteverhogingen in 2016 door de Fed, naar mogelijk geen enkele stijging van het belangrijkste rentetarief ter wereld. „In een maand tijd is er eigenlijk een totaal contraire visie ontstaan. Bovendien, als de olieprijs weer gaat stijgen, komt er meer vertrouwen in een stijging van de inflatie. Dan kan er weer een heel ander beeld ontstaan voor de centrale banken.”

Door de lage rente op spaartegoeden zijn steeds meer gelukzoekers op de beurs terechtgekomen. Zij reageren zeer angstig op de fluctuaties. Bij een flinke zwieper van de beurs naar beneden vluchten ze. „Het is goed dat dit type belegger eerst uit de markt gaat”, aldus Smit.