482741
Financieel

Wajong-uitkering genegeerd bij hypotheek

Begin 2015 is de nieuwe Participatiewet ingegaan en zijn ook de herbeoordelingen door het UWV gestart van mensen met een Wajong-uitkering. Het gaat voor deze column te ver om diep op de regeling in te gaan, maar kort gezegd komt het er in de praktijk op neer dat mensen waarvan de Wajong-uitkering voor 1 januari 2010 is ingegaan door het UWV een herbeoordeling krijgen. Mocht uit deze herbeoordeling blijken dat de uitkeringsgerechtigde nog altijd geen arbeidsvermogen heeft, dan blijft de uitkering van maximaal 75% van het minimumloon in stand. Er wordt dan door het UWV geen ondersteuning naar werk meer gegeven. Het betreft hier een echte Wajong-uitkering..

Constateert het UWV dat de uitkeringsgerechtigde wel arbeidsvermogen heeft, dan wordt deze Wajonger een ‘participant’ in de zin van de Participatiewet. De uitkering wordt dan naar maximaal 70% van het minimumloon verlaagd. Daarnaast ontvangt de uitkeringsgerechtigde ondersteuning van het UWV bij het zoeken naar werk. Uitkeringsgerechtigden waarvan de uitkering na 1 januari 2010 is ingegaan krijgen in de praktijk niet te maken met een herbeoordeling omdat het UWV deze personen al op basis van nieuwe criteria heeft beoordeeld. Echter: er bestaat altijd een kans dat het UWV alsnog tot herbeoordeling overgaat.

De wijzigingen zijn voor het inkomen van de Wajonger niet schokkend: de uitkering gaat slechts van 75% naar 70%. Er is alleen een prikkel tot werken ingebouwd. En de werkgevers gaan ze daarbij helpen; vandaar de Banenafspraak en het dreigende quotum waar ik al een keer eerder op deze plaats over heb geschreven.

En juist in de kans dat een Wajong-uitkeringsgerechtigde waarvan de uitkering al voor 1 januari 2010 is ingegaan wellicht beoordeeld gaat worden en mogelijk een verlaging van de uitkering van 75% naar 70% zal krijgen, heeft grote gevolgen voor het verkrijgen van een hypotheek.

Wat blijkt? Hypotheekverstrekkers gaan voor het vaststellen van de hoogte van een lening uit van een zeker gezinsinkomen. Dit kan het inkomen van een werkende partner zijn, maar ook een zeker vastgestelde uitkering van bijvoorbeeld een Wajonger. En daar is door de invoering van de Participatiewet en de herbeoordelingen (onbedoeld?) een einde aan gekomen. Zowel voor de Nationale Hypotheekgarantie als de leningen van private banken, telt plots de Wajong-uitkering in zijn geheel niet meer mee, uitsluitend omdat er een kans bestaat dat deze uitkering met maximaal 5% verlaagd gaat worden als de Wajonger alsnog arbeidsvermogen blijkt te hebben.

Een eerste reactie die bij mij naar boven kwam was „Áls de hypotheekverstrekker al rekening wil houden met de mogelijke gevolgen van de herbeoordeling, dat moet het toch voldoende zijn om dan uit te gaan van een 70% uitkering in plaats van een 75% uitkering? Verder reikt het risico voor de hypotheekverstrekker toch niet? Waarom moet plots de gehele uitkering buiten beschouwing worden gelaten?”

Ik ga er vanuit dat hier sprake is van een onbedoelde bijwerking van de Participatiewet en roep de overheid in het kader van de NHG, maar zeker ook de private hypotheekverstrekkers op hun richtlijnen aan te passen, zodat deze al kwetsbare groep niet heel hard geraakt wordt.