Financieel/Nieuws

Column Martin Visser

Timmermans maakt belofte niet waar

De termijn van Jean-Claude Juncker als voorzitter van de Europese Commissie loopt over twee jaar af. Nu al heeft de 62-jarige Luxemburger laten weten niet beschikbaar te zijn voor een tweede periode. Hij is diep teleurgesteld. Dat gevoel is geheel wederzijds.

Veel Europese regeringsleiders maakten er een potje van met hun doorgemodder van crisis naar crisis. Maar wat heeft de in 2014 met veel bombarie begonnen Europese Commissie ervan gebakken? Juncker zou de Commissie politieker maken, diens rechterhand Frans Timmermans zou voor een beter Europa en voor minder Europa zorgen. Hebben zij een radicale verandering teweeggebracht? Nee.

Zaterdag werd Timmermans uitgebreid geïnterviewd in deze krant. In dat vraaggesprek stak hij amper de hand in eigen boezem waar het ging over de impopulariteit van de Europese Unie. Het ligt aan de crisis: „Mensen die nu net volwassen zijn, hebben hun hele jeugd alleen maar meegemaakt dat het minder werd. Eigenlijk is het optimisme verdreven uit een deel van onze samenleving en het duurt even voordat dat terugkomt.”

Het kabinet zag de gang van dit zwaargewicht naar Brussel als een grote belofte. Zo zag hij zichzelf ook. Een jaar geleden nog roffelde hij zich op de borst over de forse reductie aan Brusselse regeltjes die hij gerealiseerd had. „Er komt gewoon minder uit Europa aan wetgeving naar de lidstaten toe”, zei hij voor de NOS-camera.

Het blijkt een mythe. Uit statistieken op de site van het Europees Parlement blijkt dat er in de eerste drie jaar van de vorige Commissie over 377 wetgevingsvoorstellen is gestemd. In de eerste drie jaar van Juncker/Timmermans stemde het parlement over 786 wetgevingsvoorstellen. Minder Europa? Vergeet het maar.

De ooit zo bevlogen Timmermans heeft inmiddels het opportunisme van premier Mark Rutte overgenomen. Visie is daarbij een vies woord, wie doormoddert is een held. In de woorden van Timmermans: „Ik vind het een kwestie van respect voor je eigen burgers dat je eerlijk vertelt dat sommige dingen langer gaan duren en moeilijk op te lossen zijn.”

Natuurlijk is de werkelijkheid weerbarstig. Maar dat laat onverlet dat veel mensen graag willen weten in welke richting project-Europa zich gaat bewegen. „Ach, dat is voor de lange termijn”, zegt Timmermans badinerend. Hij vindt het niet echt nodig om een duidelijke koers te bepalen. „Eerst geloofwaardigheid opbouwen, daarna kunnen we weer dromen over de toekomst.”

Aha: ’dromen’. Hier verraadt zich de eurofiel. In de optiek van Timmermans is nadenken over de toekomst van de Europa hetzelfde als dromen over de Europa. Alsof het alleen maar meer, meer, meer kan zijn. Een kardinale denkfout. De visie op de EU moet juist zijn dat er een stevige pas op de plaats wordt gemaakt. Niet in het Timmermans-universum, maar echt. Doormodderen of dromen zijn echt niet de enige twee opties.