Lifestyle/Geschiedenis
1171968045
Geschiedenis

Diplomaat Gaspard Testa hield dagboek bij van reis van Constantinopel naar Wijhe in Overijssel.

Hoe werd Turk Nederlandse baron?

’Van alle plaatsen waar ik tot dusver was geweest leek Zutphen mij de meeste gênante stad voor iemand die buitenlandse kleren draagt”, schreef de Turkse diplomaat Gaspard Testa 230 jaar geleden in zijn dagboek. „Bijna overal waren nieuwsgierigen en nergens was er zoveel lawaai als hier.”

Met steun van diens Nederlandse nazaten heeft turkoloog Mehmet Tütüncü het ’journaal’ uitgegeven van de reis die de ’dragoman’, een intermediair tussen de sultan en buitenlandse gezanten, in 1793 maakte van Constantinopel naar Wijhe in Overijssel.

Halsband

„Ik zag met belangstelling de vrijheid die vooral de vrouwen genoten. (...) De vrouwen in Turkije houden geen winkels zoals in de christelijke gebieden”, constateerde Gaspard in Zemlin in het huidige Servië. In Wenen verbaasde hij zich erover dat honden er niet door de stad zwierven maar een baasje hadden „die een halsband om zijn nek doet, om hem te herkennen”.

Dijk

De weg tussen Deventer en het reisdoel, landgoed De Gelder in Wijhe, liep tot zijn verrukking over een dijk. „Ik had vaak gehoord van deze werken (...) zonder er ooit een duidelijk beeld van te hebben gehad.”

De in 1770 geboren Gaspard Testa stamde uit een familie van Turkse diplomaten die in de 13e eeuw uit Genua naar Constantinopel was overgestoken. Net als zijn grootvader werd hij dragoman op de Nederlandse ambassade.

Op 28 november 1785 werd ambassadeur Van Dedem, samen met zijn 11-jarige zoon Anthony, in audiëntie ontvangen door sultan Abdülhamid.

Op 28 november 1785 werd ambassadeur Van Dedem, samen met zijn 11-jarige zoon Anthony, in audiëntie ontvangen door sultan Abdülhamid.

In 1793 mocht hij met ambassadeur Frederik baron Gysbert van Dedem en acht anderen mee op reis naar Nederland. Daarna bleef hij werken voor ons land en studeerden zijn zoon Antoine, die bevriend raakte met schrijver Nicolaas Beets, en vele nazaten er. In 1847, het jaar van zijn dood, kreeg Gaspard vanwege zijn verdiensten voor Nederland de titel baron.