Nieuws/Lifestyle
1272911
Lifestyle

Filmrecensie: ‘Riphagen’

Bedrieglijk joviaal

In oorlogsfilms is de scheidslijn tussen helden en schurken meestal heel duidelijk. Jeroen van Koningsbrugge weet daar in Riphagen juist heel lang verwarring over te zaaien.

Als Dries Riphagen - Mokumse crimineel én medewerker van de Duitse Sicherheitsdienst – jaagt hij op Joden. Toch zien we ook dat hij onderduikers die hij vindt bescherming aanbiedt. Tegen betaling, dat wel. En dan nog blijft de vraag hoe veilig zijn beschermelingen écht zijn.

Van Koningsbrugge speelt ras-opportunist Riphagen met een bedrieglijke, joviale charme. Acteur Kay Greidanus is een ontdekking als zijn tegenstrever. Hij geeft de jonge politieagent Jan van Liempt gestalte, die daadwerkelijk in het verzet zit. Als dit verzonnen personage lucht krijgt van Riphagens smerige spelletjes, zet hij alles op alles om hem te pakken te krijgen.

Cineast Pieter Kuijpers (Van god los, Hemel op aarde) serveert een intrigerende mix van historische feiten en aannemelijke fictie, die alleen soms net iets te toevallig met elkaar verbonden worden. Intussen speelt deze oorlogsfilm een spelletje met de kijker. Want ondanks zijn doortraptheid, weet Andries Riphagen op persoonlijk vlak soms toch onze sympathie te winnen.

Andersom ondergraaft de regisseur het standaardbeeld van Nederlanders die koppig weerstand boden tegen de Duitsers. De meerderheid hield zich afzijdig, maakt deze film met onberispelijke sfeertekeningen duidelijk. En zelfs bij het verzet speelden eigenbelang en machtspolitiek soms een rol, zeker na de oorlog.  Ook die bredere context maakt dat Riphagen boeit én schokt.