Nieuws/Lifestyle
1829024040
Lifestyle

Freek Vonk redt een olifant!

Om de week vertelt bioloog prof. Dr. Freek Vonk over zijn belevenissen in de natuur. Gevonden!

We vliegen in een helikopter boven het Zuid-Afrikaanse wildpark Welgevonden en speuren de vlakte af. De savanne is zo uitgestrekt dat je niet met de auto snel een groot gebied kunt overbruggen. Naast mij zit een dierenarts met een verdovingsgeweer in zijn handen. Daarin zit een klein pijltje met genoeg slaapmiddel om het grootste landdier ter wereld onder zeil te krijgen. Vandaag ga ik een volwassen Afrikaanse olifantenmannetje een zenderhalsband om doen.

Niet zomaar een olifant, maar een probleemgeval. Deze volwassen stier maakt enorme zwerftochten, zoals olifantenmannen doen. Het gevaar is dat hij regelmatig dorpen binnenwandelt en dat zou zijn dood kunnen worden. Olifanten kunnen enorme ravages aan huizen en infrastructuur aanrichten en velden vol gewassen kaalvreten.

Een olifant die zich in bewoond gebied waagt, is zijn leven niet zeker. Veel lastpakken worden met geweld verjaagd of zelfs doodgeschoten. Een zenderhalsband kan zowel dit dier als dorpelingen in de wijde omgeving helpen, omdat onderzoekers weten waar hij naartoe onderweg is. Zo is er voldoende tijd om maatregelen te treffen en hoeft het niet tot een confrontatie te komen.

Dan zien we de bewuste dikhuid in de verte over de vlakte lopen. Bij het horen van de naderende wentelwiek zet hij het uiteraard meteen op een draf. Dan stopt hij ineens en draait zich om. Hij strekt zijn krachtige slurf helemaal uit en haalt ermee uit naar de helikopter. Natuurlijk verdedigt hij zich, dat zou ik ook doen! Maar als hij de helikopter te pakken krijgt, hebben we een probleem.

Gelukkig weet de piloot de helikopter net weg te draaien en gaat weer een metertje hoger vliegen. Meteen daarna schiet de dierenarts in één keer raak; het schot maakt bijna geen geluid. De olifant rent weg. Het allerbelangrijkste is dat we zorgen dat hij niet in de buurt van water komt, want als hij daar in slaap valt, dan wacht ons een grote uitdaging.

We manoeuvreren de helikopter tussen het mannetje en het water in. Hij loopt steeds langzamer, blijft dan versuft staan en zakt netjes op zijn zij. Nu snel zijn. De piloot zet ons aan de grond en we rennen eropaf. Ik steek meteen een takje dwars in de slurf zodat deze goed open blijft staan. Het is belangrijk om de luchtwegen goed open te houden omdat deze olifant niet vrijwillig slaapt, maar eerder in een bewusteloze staat is gebracht. De kolos haalt diep adem, een oergeluid. Olifanten hebben zulke grote longen dat ze per minuut maar een keer of vier hoeven adem te halen.

De halsband gaat zo snel mogelijk om zijn nek. Na een klein half uur zitten wij weer in de helikopter, klaar om op te stijgen, en staat het olifantenmannetje suffig weer overeind. Mét een zender. Voortaan zal hij niet meer zo snel in de problemen komen!