Lifestyle/Culinair
606160936
Culinair

Zzzó maken bijen honing!

Wie naar honing op zoek gaat, komt in de supermarkt ongelooflijk veel soorten tegen: van verschillende soorten bloemenhoning tot ’bijenhoning’ en flesjes waarop slechts ’honing’ staat. Grote kans dat je er als consument glazig naar kijkt: honing wordt immers altijd door bijen gemaakt?

Imker Gerard Vos uit het Drentse dorpje Nieuweroord moet gniffelen wanneer ik bij hem thuis dit raadsel voorleg. „Bijenhoning is inderdaad een onzinterm, want honing is altijd afkomstig van de Apis mellifera, Latijn voor honingbij. Producenten doen dit om commerciële redenen. Alle andere bijen in Nederland zijn geen verzamelaarsters die honing maken.”

Vos legt uit hoe honing ontstaat en welke soorten je hebt. „De vrouwelijke bijen - de werksters - verzamelen nectar en stuifmeel. De nectar wordt door andere werksters omgezet in honing en het stuifmeel wordt voedsel voor larven. De mannetjes (darren) zijn er alleen om voort te planten. Er bestaan grofweg drie soorten honing.”

Drie soorten

„De eerste is bloemenhoning; waarbij nectar uit bloemen wordt gehaald. Daarnaast heb je extra-florale honing: bijen verzamelen nectar aan de onderkant van bladeren van bepaalde planten. Dan is er nog honingdauw: zoete reststoffen die door bladluizen worden uitgescheiden en door bijen tot honing worden verwerkt. Maar die is zeldzaam en afhankelijk van weersomstandigheden.”

De heerlijke honing bestaat uit verschillende soorten suikers, aminozuren, en onder meer mineralen, enzymen en pollen. Vos: „De pollen zijn afkomstig van de meeldraden van bloemen. Stuifmeel is zoals ik al zei om de bijenlarven te voeden. Maar een klein deel komt ook in de honing terecht. Ik doe pollenonderzoek en honinganalyse, hieraan kun je zien uit welke bloemen/planten de nectar is gehaald.”

Honing is niet alleen lekker, in sommige gevallen werkt het ontsmettend. „In honing zitten meerdere enzymen, onder meer die waterstofperoxide vormen, dat ontsmettend werkt. In brandwondencentra wordt deze honing gebruikt. Het vocht in de honing zorgt er ook voor dat de wond koelt en wordt afgeschermd.”

Stad

Terug naar de bijen: leveren bijen op het platteland meer honing dan in de stad? Het verrassende antwoord van Gerard is ontkennend. „Gemiddeld wordt in de stad meer geproduceerd dan in de buitengebieden omdat de biodiversiteit er groter is.”

„Hier in Drenthe vliegen mijn bijen in een gebied van 30 vierkante kilometer rond. Je hebt hier een dorp en wat tuintjes. Maar als je verder vliegt, heb je monotone agrarische gebieden. In die gebieden is de honingopbrengst lager. Er kunnen nectar gevende gewassen groeien, maar die bloeien gemiddeld maar een paar weken. Daarna is er geen nectar meer.”

Net als bij andere producten is honing uit de supermarkt vaak afkomstig van dezelfde importeur. De honing wordt uit Europese landen gehaald, maar vooral uit Zuid-Amerika en Azië. „Ik ben weleens een dure honing uit Zuid-Amerika en een goedkopere tegengekomen. Je kon echter aan het etiketnummer zien dat het van dezelfde importeur kwam. Uit honinganalyse bleek dat ze beide dezelfde herkomst hadden! Nu is er EU-wetgeving die verplicht om de precieze herkomst van de honing te vermelden. Melona is een van de weinigen die dat vermeldt.”

Pollen

Dan haalt Gerard Vos diverse soorten honing erbij, afkomstig van imkers uit binnen- en buitenland. „Lindehoning heeft een specifieke nasmaak. in deze melange zit tien procent lindepollen. Lindehoning met minimaal 20 procent is nog meer uitgesproken.” Het ligt op het puntje van mijn tong, maar ik kan de smaak niet benoemen. Het blijkt om munt te gaan.

Dan de acaciahoning. Veel te zoet, als je het mij vraagt. Dan volgt koolzaadhoning, een fantastisch crème-achtig goedje. Met een volle, maar subtiele smaak en een gelei-achtige textuur.. „Hier heb je Griekse honingdauwhoning, afkomstig van de luizen op de schors van de eik. Het heeft een kruidige grondsmaak.” Gerard laat me ook nog Drentse raathoning proeven. „Dit is voor de kenners de meest exclusieve honing, die recentelijk is geoogst.” Heerlijk! Je kunt bovendien ook nog kauwen op de bijenraat, het voelt een beetje als kauwgom.

Nooit gedacht dat er zo’n smaakverschillen zouden zijn onder honing, allemaal te danken aan die wonderlijke bijen.