1013527
Binnenland

Miskleun mantelzorg

"Zijn deze twee zakken van U!?" snauwde een twéé meter hoge en één meter brede cheffin van de huishouddienst in moeders’ verzorgingshuis mijn echtgenote toe. Ze hield de tot de rand gevulde afvalzakken triomfantelijk en met gestrekte armen omhoog. Haar ogen schoten vuur. "Die mogen niet in ónze container gedumpt worden. U dient die zélf af te voeren!" werd mijn gade bars de les gelezen.

Moeder lag na haar recent overlijden (98) nog opgebaard in haar kamer. Wij waren daar druk bezig om haar thuis van de afgelopen 15 jaar te soigneren voor de ontvangst van familie en anderen, die afscheid van haar wilden nemen. De gewraakte zakken waren, overigens met toestemming van een verzorgster, in de container geparkeerd.

Tegenstelling

Schriller kon de tegenstelling tussen stafdienst en verzorgenden in dit eindstation voor hulpbehoevende bejaarden niet tot uiting komen. Wat een verademing is dan de warmte van het verzorgende team. Dat stond jaar-in jaar-uit, dag en nacht klaar om hun oudste inwoonster naar haar 100e jaar te begeleiden.

Geen moeite te veel. Dat wordt pas glashelder als je eens een weekje meemaakt hoe alle registers worden opengetrokken om de inwonende oudjes actief en in beweging te houden. Met een evenementenprogramma waar je als lid van omroep Max al moe van wordt, als je het alleen maar leest. De dagtrips met het minibusje naar leuke regionale bestemmingen zijn elke week volgeboekt.

Ontroerend om te zien hoe romances tussen tachtigjarige singles opbloeien, die zich elke dag opnieuw voor de gezamenlijke dis hebben opgetut. Dringen voor de liften als bij de piektijden van een luxe cruiseschip. Die staf stond ook pal naast óns in een droeve tijd, waar de allerjongste achterkleinkinderen niet goed snapten waarom hun kwieke oma er nu zo maar tussenuit was gepiept.

Historische vergissing

Dáárom is het onzalige mantelzorgplan een kolossale historische vergissing van de allereerste orde. Wie thuis zit te wachten op een spoedbezoek van een familielid, of op de wijkverzorger die in recordtijd je billen sopt en de (af)was even voor je wegwerkt, die kleedt zich niet eens meer fatsoenlijk aan. De prikkel om goed voor de dag te komen, of om er op uit te gaan,  is wég. De dood is dan een welkome gast. Hoeveel vereenzaamde oudjes gaan straks levenloos gevonden worden, omdat ze er gewoon geen zin meer in hadden?

Bezuinigen in de zorg zal nodig zijn. Maar rechtstreekser kon mij niet glashelder worden gemaakt dat van het vergaderende, zich achter gesloten kantoordeuren terugtrekkende, niet communicerende, zich 'leidinggevend team' noemende management van zorginstellingen, dan als éérste ten minste gehalveerd zou kunnen worden. Niemand zou ze missen.

De restaurantmedewerker met de lunch-trolley kwam op de derde dag van moeders overlijden langs en vroeg: "Of mevrouw vandaag wenste te lunchen?" Ik bedankte vriendelijk en zei dat mevrouw de lunch vandaag liever oversloeg. Haar overlijden was nog niet door het management aan de keuken doorgegeven… De lieverd brak in tranen uit, toen ze daar later achter kwam.

Tena-Ladies

Verzorgingshuizen moeten gewoon open blijven voor ouderen zónder zorgindicatie. Volksvertegenwoordigers die nu meebeslissen over majeure wijzigingen in de ouderenzorg, zouden verplicht minimaal één maand stage moeten lopen in een verzorgingshuis en zich zo de ogen laten openen. Het is een schande dat instellingen die ouderen nog een waardig toekomstperspectief bieden, nu in hoog tempo worden omgebouwd tot 'profit-centers'.

John de Mol jr. en Dinand Woesthoff kunnen een bijpassend thema aan hun mooie 'Vergeten kinderen' project al vast in de week zetten: 'Vergeten oudjes'. Naast de 35.000 vlaggetjes van de vergeten kids zouden op het Haagse Binnenhof de 500.000 wapperende Tena-ladies van 80+ oudjes een statement van de eerste orde zijn.

De glimlach van m’n Oma doet je beseffen dat ze leeft...