Nieuws/Binnenland
101377119
Binnenland

Wordt dit (wel) een doorslaand succes?

Boyan Slat lanceert nieuwe ’kruimeldief’

ROTTERDAM - Na de ’veegarm’ komt de Nederlander Boyan Slat met een nieuw project om de wereldzeeën schoon te maken – of dat te proberen, in ieder geval. Met zijn team de Ocean Cleanup heeft hij een soort grote kruimeldief gemaakt. De Interceptor dobbert op rivieren en moet het langsdrijvende afval opvege, zodat de troep überhaupt de zee niet bereikt.

In de oceanen drijven miljoenen kilo’s afval, die samen ’de plastic soep’ worden genoemd. De veegarm van Slat bevindt zich momenteel midden in de grootste drijvende vuilnisbelt, op de Grote Oceaan tussen Californië en Hawaï.

In hoeverre dat eerste project – met veel bombarie aangekondigd en enorm geprezen – daadwerkelijk een succes wordt, valt nog te bezien. Eerst bleek dat hij te langzaam door het oceaanwater bewoog, waardoor het opgeveegde plastic wegdreef en überhaupt niet werd gevangen. Vervolgens brak een van de uiteinden af door materiaalmoeheid, waarna de reparatie maanden duurde.

Zo kregen meerdere kritische wetenschappers een beetje hun gelijk. Zij verklaarden in 2017 tegenover De Telegraaf dat ze totaal geen vertrouwen hebben in zijn idee. Welke resultaten de veegarm recentelijk heeft geboekt, is niet helemaal bekend.

Nu is er een nieuw idee, bleek vandaag op de presentatie in Rotterdam. Dat is meer op preventie gericht. Verreweg het meeste drijvende afval komt uit sloppenwijken van Aziatische wereldsteden. Miljoenen mensen leven er dicht op elkaar onder erbarmelijke omstandigheden. Daar komen geen vuilniswagens en staan geen afvalbakken. Al het afval kan maar één kant op: de rivier in. Volgens de Ocean Cleanup zorgt 1 procent van alle rivieren voor 80 procent van al het afval in de oceaan. De Interceptor moet naar die bron toe. „We willen opruimen wat er al ligt, maar ook voorkomen dat er nog meer bij komt”, legt Slats rechterhand Lonneke Holierhoek uit.

De Interceptor is ongeveer 24 meter lang. Hij drijft als een catamaran op het water. Aan de voorkant zit een soort lopende band, die net onder de waterspiegel begint. Een arm leidt het afval daarnaartoe. Het puin gaat de lopende band op en valt dan in een container erachter. In de afvalbakken zitten sensoren, die waarschuwen wanneer de container vol is. De lokale overheid kan dan langskomen om het afval op te halen. Onder ideale omstandigheden zou een Interceptor 50.000 tot 100.000 kilo afval per dag kunnen verzamelen, zegt Ocean Cleanup. Dergelijke beloftes werden van de ’veegarm’ ook gegeven. Het is nog onduidelijk of die ooit zullen worden waargemaakt.

Boyan Slat tijdens de presentatie in Rotterdam.

Boyan Slat tijdens de presentatie in Rotterdam.

Het is de bedoeling dat dieren langs een Interceptor of eronderdoor kunnen zwemmen. Slat krijgt namelijk veel kritiek van maritieme onderzoekers op de veegarm, die talloze kwallen en andere zeedieren vast zou grijpen en daarmee het zeeleven verstoort.

Twee Interceptors worden momenteel al getest, in Jakarta (Indonesië) en Kuala Lumpur (Maleisië). Die tests lopen volgens Holierhoek goed. Binnenkort komen er ook vegers in Vietnam en de Dominicaanse Republiek, en later misschien ook in Thailand, Los Angeles en El Salvador.