Nieuws/Binnenland
1027480
Binnenland

Ethiopiër Eshetu A. was ’een killer’

Rechtbanktekening van Eshetu A. (op de voorgrond), die wordt verdacht van het plegen van oorlogsmisdaden in zijn moederland Ethiopië in de jaren 70.

Rechtbanktekening van Eshetu A. (op de voorgrond), die wordt verdacht van het plegen van oorlogsmisdaden in zijn moederland Ethiopië in de jaren 70.

DEN HAAG - De Amstelvener Eshetu A. (63) die in Den Haag terechtstaat op verdenking van het plegen van oorlogsmisdaden, is ,,een killer”, die verantwoordelijk is voor duizenden doden in het Ethiopië van eind jaren zeventig.

Rechtbanktekening van Eshetu A. (op de voorgrond), die wordt verdacht van het plegen van oorlogsmisdaden in zijn moederland Ethiopië in de jaren 70.

Rechtbanktekening van Eshetu A. (op de voorgrond), die wordt verdacht van het plegen van oorlogsmisdaden in zijn moederland Ethiopië in de jaren 70.

Worku Yifru weet het zeker, vertelde hij donderdag aan de rechtbank tijdens de derde dag van het strafproces tegen Eshetu A.: aan diens handen kleeft bloed. Worku Yifru belandde zelf op 16-jarige leeftijd met 3000 anderen in de gevangenis aan de voet van de heuvel waarop het paleis stond waar Eshetu A. resideerde als de hoogste vertegenwoordiger van het militaire regime. Met honderden tegelijk werden de tegenstanders, al of niet vermeend, van het regime van kolonel Mengistu daar opgesloten, gemarteld en uiteindelijk gedood. Er waren kinderen bij van 12 jaar oud.

Eshetu A. was een van de oprichters en prominente leden van de militaire bestuurlijke raad. Voor zijn werk en trouw werd hij volgens Worku Yifru beloond met de macht in de provincie Gojjam. Worku Yifru zag vanuit de gevangenis hoe 82 gevangenen in een kerk op het gevangenisterrein werden gewurgd. Eshetu A. gaf het bevel, zegt hij. De lijken werden daarna in vers gegraven kuil gegooid. Ook degenen die nog leefden.

Doodgemarteld

Volgens Yifru heeft Eshetu A. meer slachtoffers gemaakt dan alleen degenen die werden doodgemarteld. Sommige overlevenden pleegden naderhand zelfmoord. Ze konden niet leven met de herinnering. Anderen gingen zo gebukt onder het verdriet dat ze jong overleden, of vluchtten in alcohol en drugs. Eshetu A.’s daden reten families uiteen. ,,Hij verdient de hoogst mogelijke straf.”

Meerdere slachtoffers spraken in de rechtbank van Den Haag over de ‘dark rooms’ waarin zij, of hun familieleden opgesloten hadden gezeten. Overvolle cellen, waar honderden mensen één wc deelden en het eten schaars was. ,,En wat was de reden?”, vroeg Girma Lemma zich in de zittingszaal af. ,,Het is toch normaal dat mensen verschillend over dingen kunnen denken?”

Foto slachtoffer

Sebeu Ademe sprak namens haar broer die de martelingen niet overleefde. Zijn dochter heeft haar vader nooit gekend. Zijn zus toonde de rechtbank foto’s van een lachende jongeman om hem een gezicht te geven. Foto’s waar ook Eshetu A. een ogenblik naar staarde.

Vibeltal Tamir zegt dat hij geluk had. Hij wist na zijn detentie te vluchten naar de Verenigde Staten. ,,Ik was een tiener”, zei Tamir. ,,Die hebben richting en leiding nodig. Geen vervolging en marteling.”

Volgens de advocaat van een deel van de slachtoffers, Göran Sluiter, zou het voor hen veel betekend hebben als Eshetu A. zijn daden zou hebben opgebiecht en spijt had betuigd. Dat gebeurde ook donderdag niet. Eshetu A. zei de verhalen ,,heel schokkend en nachtmerrie-achtig” te vinden, maar hield vol dat hij nooit opdracht gaf tot martelingen en moord. ,,Nooit, nooit, nooit.”

,,Ik ben schuldig aan het lidmaatschap van Derg, het militaire comité. Maar niet aan de wandaden die de slachtoffers schetsen. Dan zou ik niet met mezelf kunnen leven. Ik accepteer dat iedereen naar mij wijst. Er is niemand anders om naar te wijzen.” Het Openbaar Ministerie komt op 7 november met de eis.