Nieuws/Binnenland

Daar komt-ie!

Waar komt puntentelling bij tennis vandaan?

FIFTEEN-LOVE, 30-30, DEUCE. Waar komt die gekke puntentelling bij tennis vandaan? D. Losser, Middelburg.

In de elfde eeuw werd er in Frankrijk een spel gespeeld dat men jeu de paume noemde. Met de blote hand moest een bal worden gekaatst (het kaatsspel is hier dan ook mee verwant). In Engelse geschriften vallen de namen tene’tz, tenise en tenys, afkomstig van het Franse tenez: daar komt-ie. Dat riepen de spelers in de hitte van de strijd bij het opslaan van de bal.

Om te winnen, moesten er vier punten worden gescoord en de inzet was een muntje met de waarde van 15 derniers, de munteenheid van die tijd: vandaar 15, 30, 45 en ten slotte game. Een andere uitleg is dat de score op een grote klok was te zien die bij het eerste punt op 15, bij het tweede op 30 en bij het derde op 45 werd gezet. Simpelweg omdat het korter uit te spreken was, is 45 in de loop der tijd 40 geworden.

Deuce (40-40) zou afkomstig kunnen zijn van ’quarante à deux, allebei 40. Maar ook van van ’deux à jouer’, nog twee punten te gaan: bij elke game moeten er twee punten verschil zijn. ’Love’ voor nul punten is volgens sommigen terug te leiden naar het Franse ’l’oeuf’, ei, gezien de vorm van de nul. Een andere verklaring zou zijn dat het een verbastering is van het Nederlandse woord ’lof’, eer. Daar speelde men om als het niet om geld ging. ’Set’ zou ook een Nederlandse afkomst kunnen hebben: ’inzet’.

Het spel werd erg populair en aangezien het toch wat pijnlijk was de bal met de hand te slaan, trok men eerst handschoenen aan. Weer later ging men slaan met een stuk hout, dat rond 1500 van een verend netwerk werd voorzien. Het woord ’racket’ zou zijn afgeleid van het Arabische woord voor handpalm.