Nieuws/Binnenland
113659
Binnenland

Atletenmanager Jos Hermens weet zeker dat ’zijn’ kampioen uit Kenia de mythische grens op de marathon verpulvert

Binnen 2 uur door het lint

De 42 kilometer en 195 meter kost het gros van de deelnemers aan de Rotterdam Marathon zondag ruim drie uur. Het huidige wereldrecord van 2.02.57 is voor hen iets onvoorstelbaars. Toch wordt volgende maand op het circuit van Monza die tijd verpulverd. Althans, als het aan Jos Hermens ligt. In Italië moet de magische grens van twee uur geslecht worden. Zijn pupil, de olympisch kampioen Eliud Kipchoge uit Kenia, is daartoe in staat.

Dennis Kimetto, niet geheel toevallig een landgenoot van olympisch kampioen Eliud Kipchoge, mag zich ’s werelds snelste mens op de marathon noemen. Drie jaar geleden stopte in Berlijn de klok bij een tijd van twee uur, twee minuten en 57 seconden. Om de mythische grens van twee uur te slechten, moet het dus nog een kleine drie minuten sneller. Oftewel: per kilometer een tijdwinst van een krappe vijf seconden.

Daar is de mens nog lang niet aan toe, is de gerechtvaardigde conclusie bij het bestuderen van de ontwikkeling van het wereldrecord in de afgelopen dertig jaar. Ook Jos Hermens, ooit zelf houder van het werelduurrecord, geeft dat toe.

„Als je naar die curve kijkt, zou het nog wel dertig jaar kunnen duren. Maar ik ben nu 67 en wil het graag hoogstpersoonlijk meemaken. Hardlopen is mijn leven en de marathon onder de twee uur is toch fantastisch? Voor mij is dit vergelijkbaar met de eerste mens op de maan.”

Hermens is al jarenlang geobsedeerd door die betoverende 120 minuten. „Toen Haile Gebrselassie een kleine tien jaar geleden 2.03.59 liep, ben ik er al in gaan geloven.” In 2013 volgde de oprichting van de stichting Sub2hrs, waarin alle ambitie en kennis die Hermens ter beschikking staan werden samengebracht.

„Mensen denken dat je doping nodig hebt om de marathon binnen de twee uur te lopen. Maar dat hoeft niet. Ik weet op hoeveel punten er nog verbeteringen mogelijk zijn. Als we op zes van die gebieden dertig seconden pakken, zijn we er.”

Een verbeterde schoen zou zomaar een halve minuut winst kunnen opleveren, denkt Hermens. Hij verhaalt met gemengde gevoelens over het project Breaking2 van de Amerikaanse sportfabrikant Nike. Dankzij de miljoenen van deze firma is de eerste serieuze poging om de magische grens te slechten nabij. Hermens’ stichting wordt daardoor naar de achtergrond verdrongen.

Maar de Nederlandse atletenmanager treurt allerminst. De recordpoging wordt in het Italiaanse Monza ondernomen met olympisch kampioen Eliud Kipchoge als man waar alles om draait. En de Keniaan zit in zijn stal. „Ik ben de lachende derde”, zegt de oprichter van Global Sport Communications. „Bovendien wordt straks de sportdrank gebruikt die wij bij Sub2 hebben ontwikkeld.”

Het plan van Breaking2 is als volgt: op een ochtend in de maand mei, wanneer de weersomstandigheden ideaal zijn, gaat Eliud Kipchoge samen met de Ethiopiër Lelisa Desisa en Zersenay Tadese uit Eritrea een marathon lopen op het verkorte autocircuit van Monza. De ronde van 2,5 kilometer moet 17,5 maal worden afgelegd.

Als het Kipchoge lukt onder de twee uur te duiken en dus een wereldrecord te lopen, zal dat echter niet officieel worden erkend door de internationale atletiekfederatie IAAF. Het parcours voldoet namelijk niet aan de eisen, aangezien het geen ronde is met start en finish op dezelfde plek. Bovendien worden meer hazen gebruikt dan volgens de reglementen is toegestaan. Deze tempomakers zullen in Monza ook nog eens constant rouleren. Er rijdt zelfs een auto voorop en de strenge regels voor de het aanreiken van drinkbussen worden niet gevolgd.

Voor Hermens maakt die erkenning niet veel uit. „Die regels zijn opgesteld door een sigarenrokende gast bij de IAAF en slaan nergens op. Het is in achterkamertjes bedacht. En waarom eigenlijk? Het gaat er om dat Eliud die afstand gaat lopen zonder verboden stimulerende middelen. En de dopingcontrole is uiteraard goed geregeld. Verder gaat hij niet op een fiets zitten of doen we niets anders geks. Bij snelheidsrecords in het wielrennen zie je weleens iemand achter een auto met een groot scherm fietsen om zo een waanzinnige snelheid te bereiken. Zoiets gaan we niet doen, want we willen er geen gimmick van maken.”

Toch kan ook Hermens niet ontkennen dat er de afgelopen jaren veel vreemde plannen zijn besproken om de grens van twee uur te kunnen slechten. „In Israël, bij de Dode Zee, is de luchtdruk bijvoorbeeld optimaal. Maar daar zijn dan weer geen goede wegen te vinden. Er is zelfs gedacht om te lopen in een grote hal met een baan van drie kilometer. Indoor kan je belangrijke zaken als de luchtvochtigheid en luchtdruk goed reguleren. Dat doen ze bij het schaatsen ook. Je zou zelfs extra zuurstof in die hal kunnen spuiten. Nee, dat is geen doping. Want het gaat om de zuurstofopnamecapaciteit van de atleet.”

Volgens Hermens is gekozen voor Monza omdat het daar ’zo dicht mogelijk tegen het normale aankomt.’ Het grote voordeel is dat er op het racecircuit alleen maar vloeiende bochten zijn en geen afslagen, zoals in een stadsparcours. Het hoogteverschil is minimaal en bovendien is de ondergrond nagenoeg optimaal voor de hypermoderne schoen. „Het gaat om return of energy. Dat is allemaal getest.”

Niet alleen met het parcours en de schoen, maar met de aerodynamica zijn stappen gemaakt. „Nu lopen de meeste atleten op de weg met een fladderend broekje. Dat wordt een strakke broek en er komen strips op de benen. Dat gaat ook al weer twintig seconden schelen.”

Trots is Hermens op de nieuwe sportdrank, ontwikkeld door wetenschappers. „Normaal gesproken bestaat een sportdrank slechts uit zes of zeven procent koolhydraten. Wordt dat meer, dan ga je overgeven. Maar in deze drank zit een soort coating om de moleculen en kunnen we daardoor zonder problemen het dubbele aantal koolhydraten toevoegen. Je kunt dus twee keer zoveel opnemen en dat levert onmiskenbaar voordeel op.”

Hermens raakt niet uitgepraat over de mogelijkheden om marathonlopers sneller te maken. Voor hem is het meer dan logisch dat alleen een Afrikaan in staat is de marathon af te leggen met een snelheid boven de 21 kilometer per uur.

„We moeten het ons niet extra moeilijk maken door een blanke Amerikaan te gaan zoeken. Kenianen en Ethiopiërs zijn op hoogte geboren en trainen daar hun hele leven. Zij hebben waanzinnig hoge bloedwaarden met een fantastische capaciteit om zuurstof op te nemen.”

De twee beste lopers van dit moment zijn Eliud Kipchoge en de Ethiopiër Kenesia Bekele. Beiden benaderden vorig jaar het wereldrecord op enkele seconden. Het bureau van Hermens behartigt de zaken van de twee wereldsterren. „Het mooiste is als ze dit jaar in Berlijn tegen elkaar lopen”, zegt Hermens. „Maar eerst maar eens kijken wat er in Monza gebeurt. Er moet een enorme knal van het huidige wereldrecordtijd af om onder de twee uur te komen. Maar ik ben ervan overtuigd dat het kan. Op 7 maart is er ter plaatse getest met een halve marathon en die liep Eliud, ondanks veel wind, in 59.17. Die test is dus heel goed verlopen.”

Gaan we een juichende Hermens zien wanneer op die ochtend in mei de magische grens wordt doorbroken? „Het zou geweldig zijn, maar ik sta niet zo snel te juichen. Ach, onze atleten hebben in de afgelopen dertig jaar al 78 wereldrecords gelopen. Dan zie je me ook niet als een idioot over de baan rennen. Ik geniet dan intens van binnen. Dat zal ik ook doen als dit gaat lukken.”