1145070
Nieuws

Knot: Herstel vertrouwen lange weg

De bankenunie die begin 2014 van start gaat in de eurozone, zal een belangrijke bijdrage zijn aan het herstel van vertrouwen in de Europese eenheidsmunt, samen met meer convergentie in economisch beleid.

"We staan er een stuk beter voor dan een jaar geleden maar de eurocrisis zal ook in 2013 nog voelbaar zijn. Daarom moet er nog een hoop gebeuren. Een bankenunie kan bijdragen in lagere fundingkosten voor banken en dus voor het bedrijfsleven in een land.

Een bank die in een zwak land staat moet duurder geld aantrekken dan een bank in een sterk land, de bankenunie kan dat veranderen, zo betoogde DNB-president Klaas Knot tijdens de Nieuwjaarsborrel van de Amsterdamse beurs NYSE Euronext.

Voor die bankenunie moet er wel aan een aantal voorwaarden zijn voldaan. Zo moeten de activa van de deelnemende banken worden beoordeeld om te voorkomen dat ’oude lijken in de kast’ voor rekening komen van het Europese vangnet.

Een tweede belangrijke voorwaarde is dat het toezicht en het resolutiemechanisme (om probleembanken te kunnen opknippen zonder schade voor de economie), inclusief financiering, zoveel mogelijk gelijktijdig worden opgericht. Dit wordt tevens benadrukt in de conclusies van de Europese regeringsleiders, die streven naar invoering van het resolutiemechanisme voor juni 2014. Wanneer alleen toezicht op Europees niveau wordt gebracht, maar het resolutiemechanisme voorlopig nog nationaal blijft, kunnen belangenconflicten ontstaan. De toezichtbeslissing, bijvoorbeeld om een bank af te wikkelen, wordt dan namelijk op het centrale niveau genomen, terwijl de rekening van een dergelijke beslissing op het nationale niveau moet worden betaald. Gelijktijdige inrichting vermindert verder ook de risico’s voor de belastingbetaler, omdat de Europese resolutie-autoriteit door vroegtijdig ingrijpen afwenteling via Europese financieringsmechanismen voorkomt.

Los van de bankenunie, worden er dit jaar mogelijk besluiten genomen over verdergaande budgettaire en economische samenwerking. De meest concrete commissie- voorstellen hebben ten eerste betrekking op de ontwikkeling van landspecifieke hervormingscontracten. Daarin committeren EMU-landen zich aan structurele hervormingen gericht op het versterken van het concurrentie- en groeivermogen van hun economie.

Een tweede concreet voorstel is de oprichting van een EMU-begroting, die in eerste instantie zou dienen voor financiële ondersteuning van de structurele hervormingen. Uiteindelijk krijgt deze EMU-begroting in de voorstellen een economische stabilisatiefunctie, als verzekeringsinstrument tegen landspecifieke schokken. Zo zouden bijvoorbeeld werkloosheidsuitkeringen uit deze begroting kunnen worden betaald, zodat nationale begrotingen minder gevoelig worden voor de conjunctuur.

„Een EMU-begroting voor economische stabilisatie kan nuttig zijn als verzekeringsmechanisme tegen landspecifieke, asymmetrische schokken. Net als eurobonds zou dit echter slechts het sluitstuk van de EMU kunnen zijn. Pas nadat alle waarborgen voor gezonde nationale overheidsfinanciën en economieën zijn hersteld zullen asymmetrische schokken ook echt evenwichtig verdeeld en van korte duur zijn,” besluit Knot.