Nieuws/Buitenland
1242166015
Buitenland

Confrontatie met Britse oproerdiensten

Extreem-rechts roert zich bij protesten rond ’beeldenstorm’ Londen

Een bebloede demonstrant tussen de schermutselingen in Londen.

Een bebloede demonstrant tussen de schermutselingen in Londen.

LONDEN - In Londen is het zaterdag door protesten onrustig geweest. De politie had opdracht gegeven alle protestacties in de hoofdstad om 18.00 uur Nederlandse tijd te beëindigen, maar dat verbod werd volgens Britse media door veel mensen genegeerd. Het kwam, ook eerder op de dag al, tot forse confrontaties met de politie. Premier Johnson heeft het geweld veroordeeld. In totaal werden 100 mensen opgepakt.

Een bebloede demonstrant tussen de schermutselingen in Londen.

Een bebloede demonstrant tussen de schermutselingen in Londen.

Een getuige zegt dat rivaliserende groepen en de politie onder meer slaags raakten bij het grote Waterloo station. Er zou zijn gegooid met vuurwerk en andere voorwerpen. Demonstranten slaakten onder meer de strijdkreet „EDL”, de afkorting van de extreemrechtse English Defence League.

„Voor racistische gewelddadigheid is geen plaats in onze straten”, twitterde premier Boris Johnson zaterdagavond na afloop van de schermutselingen. Hij stelde personen die de politie aanvallen strafvervolging in het vooruitzicht.

Positief nieuws was er ook. Een man die door omstanders werd geïdentificeerd als een ultrarechtse demonstrant werd na in elkaar geslagen te zijn in veiligheid gebracht door een zwarte activist. Dat meldde een verslaggever van persbureau Reuters. De redder tilde het blanke slachtoffer over zijn schouder en droeg hem, begeleid door politieagenten in gevechtstenue, weg.

Duizenden mensen waren zaterdag in Londen op de been bij verschillende protestacties. Het werd onrustig omdat een Black Lives Matter-protest dreigde te clashen met een groep voetbalfans en patriotten die zich verzamelden bij onder meer het standbeeld van Winston Churchill op Parliament Square. Er vonden confrontaties plaats met de politie, zo is te zien op beelden, nadat met vuurwerk en glas werd gegooid.

Beeldenstorm

De tegendemonstranten zeggen de standbeelden en de Britse cultuur te willen beschermen. Het lijkt om een mengelmoes te gaan van patriotten, veteranen, rechtse demonstranten en voetbalhooligangroeperingen. De politie hield de betogers tegen. Een fotograaf is aangevallen en bebloed weggevoerd.

Sommigen zongen ’We’re racists, we’re racists, and that’s the way we like it’. Oftewel: we zijn racistisch en dat vinden we oké. De politie had grote moeite om de groepen uit elkaar te houden. Ook stormden tegenbetogers naar Hyde Park, waar een Black Lives Matter-protest werd gehouden.

De Britse politie vreesde het ergste en droeg de demonstranten in Londen op om hun acties zaterdag uiterlijk om 17:00 uur (18:00 uur Nederlandse tijd) te beëindigen. De deadline gold zowel voor betogers tegen racisme als de rechtse tegendemonstranten, maar ze hielden zich er niet aan.

Standbeelden

De politie wees de demonstranten van de Black Lives Matter-beweging enerzijds, en de andere betogers, patriotten en voetbalhooligans anderzijds, van tevoren afzonderlijke plaatsen toe. Britse veiligheidsdiensten vormden gezamenlijk een blokkade tussen de twee groeperingen.

Ook zijn uit voorzorg standbeelden afgeschermd van historische figuren, zoals Winston Churchill die het land tijdens de Tweede Wereldoorlog leidde.

Schermutselingen

Zaterdagmiddag werd het al op verschillende plaatsen onrustig. Te zien is hoe de politie en vooral de tegendemonstranten – die zelf zeggen enkel standbeelden te beschermen – elkaar aardig in de haren vliegen, onder meer in de straat Whitehall.

Even verderop, op het Trafalgar-plein, is er ook onrust bij een Black Lives Matter-protest.

Even verderop, op het Trafalgar-plein, is er ook onrust bij een Black Lives Matter-protest.

Vrees voor rellen

De autoriteiten vreesden dat verschillende groepen slaags konden raken bij de standbeelden. „We beschikken over informatie dat extreemrechtse groeperingen naar Londen komen. Naar eigen zeggen om standbeelden te verdedigen”, zei burgemeester Sadiq Khan op de radio.

Terwijl de nationalistische demonstranten die het Britse erfgoed willen beschermen vooral in Whitehall gegroepeerd stonden, begon ook elders de Black Lives Matter-betoging.

Churchill en Boris Johnson

Het was al eerder onrustig tijdens protesten tegen racisme in het Verenigd Koninkrijk. De Britse politie maakte vrijdag bekend dat meer dan 130 mensen zijn opgepakt tijdens zo’n 200 recente demonstraties, bericht Sky News. Ook zouden meer dan 60 politiemensen gewond zijn geraakt.

Betogers hebben zich herhaaldelijk tegen standbeelden gekeerd, waaronder ook het beeld van Churchill. Daar is vorige week de boodschap „hij was een racist” opgeschreven. Dat leidde tot commotie, omdat de oorlogspremier door veel mensen wordt gezien als een nationale held. Zo ging hij voor in de strijd tegen Hitler en de nazi’s.

Ook premier Boris Johnson, een bewonderaar van Churchill, heeft zich gemengd in die discussie. Hij noemde het vrijdag „absurd en beschamend” dat het beeld van de man, over wie hij een boek schreef, wordt bedreigd. „Ja, hij deed soms uitspraken die tegenwoordig onacceptabel zijn. Maar hij is een held en verdient zijn monument”, aldus de premier.

Coronavirus

De Britse autoriteiten adviseerden mensen om zaterdag helemaal niet naar Londen te komen voor de protesten. Dat zou riskant zijn vanwege de coronacrisis. Burgemeester Khan waarschuwde dat er aanwijzingen zijn dat betogers het virus hebben opgelopen tijdens protesten in de Verenigde Staten.