Nieuws/Binnenland
1249982745
Binnenland

Staatssecretaris wil in gesprek met omroepen en De Mol

Staatssecretaris Gunay Uslu voor Cultuur en Media (D66)

Staatssecretaris Gunay Uslu voor Cultuur en Media (D66)

DEN HAAG - Na de uitzending van Boos over wangedrag bij de talentenshow The Voice wil staatssecretaris Gunay Uslu (Media) in gesprek met omroepen en mediamagnaat John de Mol. Ze werd „misselijk” van de berichten over seksueel grensoverschrijdend gedrag bij het programma.

Staatssecretaris Gunay Uslu voor Cultuur en Media (D66)

Staatssecretaris Gunay Uslu voor Cultuur en Media (D66)

„Dit gedrag moet aangepakt worden”, zegt de bewindsvrouw. Uslu begrijpt ook de kritiek op de houding van De Mol, die reageerde in de Boos-uitzending donderdag. „Het ligt niet aan de vrouwen. Mannen moeten hier echt hun verantwoordelijkheid nemen.”

’Werkgever móét veiligheid borgen’

Werkgevers hebben „niet alleen een juridische, maar ook een morele verantwoordelijkheid” om voor een veilig werkklimaat te zorgen, zegt minister Karien van Gennip (Sociale Zaken) over de wantoestanden bij talentenjacht The Voice. Ze noemt de uitzending van Boos hierover „schokkend.”

Er ligt duidelijk een taak voor de werkgever, benadrukt de bewindsvrouw. „Wat is goed werkgeverschap? Daar hoort bij dat je duidelijk bent wat voor cultuur je hebt, wat de processen zijn bij incidenten, wat voor trainingen je doet, een onafhankelijk vertrouwenspersoon”, somt Van Gennip op. „Dat zijn allemaal instrumenten die je als werkgever hebt om te zorgen voor die veilige werkomgeving.”

Het verplicht stellen van een onafhankelijke vertrouwenspersoon is iets waar het kabinet al naar kijkt, zegt Van Gennip. Maar „bij de meeste bedrijven die ik ken” is er al zo’n persoon.

Dat John de Mol, tot en met 2019 eindverantwoordelijk voor het programma, in een reactie benadrukte dat er genoeg „loketten” waren en zijn bij producent ITV en The Voice voor jonge vrouwen om melding te maken van wangedrag, kan op weinig begrip rekenen van de bewindsvrouwen. „Dan denk ik: dieper graven, meer vragen stellen”, zegt de minister.

’Het ligt nooit aan het slachtoffer van misbruik’

Justitieminister Dilan Yesilgöz vindt dat slachtoffers van seksueel misbruik zichzelf nooit iets moeten verwijten. In een reactie op het schandaal rond The Voice zei ze vrijdag tegen de slachtoffers: „Het is niet jouw schuld. Het ligt nooit aan het slachtoffer.” Volgens de bewindsvrouw „kunnen we dat niet vaak genoeg herhalen.”

Mediamagnaat John de Mol zei in de uitzending van Boos dat hij hoopt dat slachtoffers hebben geleerd „onmiddellijk aan de bel te trekken en dit onmiddellijk te melden.” Daarop verscheen donderdagochtend een paginagrote advertentie in het AD van vrouwelijke werknemers van De Mol, waarin zij zeggen: „John, het ligt niet aan de vrouwen.”

Op The Voice-zaak zelf kan ze verder niet ingaan, zegt Yesilgöz. Ze wil politie en justitie niet voor de voeten lopen. „Zij moeten hun werk kunnen doen.” Maar gevraagd naar de advertentie herhaalt de minister: „Er is geen context waarin het aan het slachtoffer ligt.”

De Boos-documentaire over het grensoverschrijdend gedrag en aantijgingen van aanranding en verkrachting heeft haar wel geraakt. „Ik ben er echt woedend over.”

„Richting mannen die denken dat ze alles kunnen maken, je blijft met je tengels van meisjes en van vrouwen af”, zei Yesilgöz verder. Ze heeft ook geen goed woord over voor „mensen die het goedpraten, bagatelliseren en wegkijken.” Het is juist belangrijk dat slachtoffers geloofd worden. „Neem iemand in vertrouwen, doe aangifte, weet dat je niet alleen staat”, zegt ze nog eens tegen slachtoffers.

Er ligt momenteel een wetsvoorstel bij de Raad van State die ervoor zorgt dat dwang, bedreiging en geweld geen voorwaarden meer zijn voor veroordeling bij een seksueel misdrijf. „Iemand is dan al strafbaar als ie had kunnen weten dat iemand geen seks wilde en toch doorzette”, legt Yesilgöz uit. Die wet is belangrijk, benadrukt ze, maar moet nog behandeld worden. „Overal waar ik het kan versnellen, zal ik het absoluut versnellen”, belooft de bewindsvrouw.

Bewindslieden geschrokken

Bewindspersonen hebben geschrokken gereageerd op het nieuws over veelvuldig wangedrag door mensen die betrokken waren bij The Voice. In een uitzending van Boos werden de ervaringen van slachtoffers gedeeld. „Dat is natuurlijk schrikken”, zegt Conny Helder, minister voor Langdurige Zorg. Defensieminister Kajsa Ollongren noemt het „vreselijk en onacceptabel.”

„Ik denk dat we met elkaar aan een maatschappij moeten werken waar dit gewoon niet voorkomt”, zegt Helder in een eerste reactie.

„Ik ben echt zeer gechoqueerd”, laat Ollongren weten. Ze vindt het verschrikkelijk dat dit „in Nederland anno 2022” nog kan gebeuren.” Ze hoopt dat er snel werk gemaakt wordt van de aangiftes.

Minister Hugo de Jonge (Volkshuisvesting) vindt het „afschuwelijk dat dit zoveel verhalen heeft losgemaakt bij The Voice. Maar hij benadrukt dat men niet moet „denken dat het alleen bij dit bedrijf is”, aldus de bewindsman. „Ik vrees dat het aan de orde van de dag is”, ook bij andere organisaties.

’Schijn van ’victim blaming’’

ohn de Mols uitspraken over de slachtoffers van misstanden bij The Voice of Holland, die volgens hem eerder „aan de bel” hadden kunnen trekken, hebben volgens minister Robbert Dijkgraaf (Onderwijs) „de schijn van ’victim blaming’.” Hij spoort mensen zoals De Mol aan om in hun organisatie voor een veilige werkcultuur te zorgen.

De Talpa-baas zei donderdag in het programma Boos van Tim Hofman dat er voor de slachtoffers „alle mogelijkheid is om aan de bel te trekken.” De Mol concludeert dat „al die loketten en maatregelen kennelijk niet het gewenste effect” hadden. „Vrouwen hebben kennelijk een soort schaamte”, vervolgt De Mol. Hij zei dat als het slachtoffers „ooit nog eens overkomt” ze nu geleerd hebben om „onmiddellijk aan de bel te trekken en dit onmiddellijk te melden.”

„Het gaat er niet om dat slachtoffers heel erg hun best moeten doen om hun geluiden hoorbaar te maken”, aldus Dijkgraaf. Het gaat er volgens hem om dat de leiding „alert” is op dergelijke signalen en er vervolgens naar handelt. De Mol zei pas in 2019 te hebben geweten van een geval van grensoverschrijdende gedrag van bandleider en zwager Jeroen Rietbergen. De muzikant maakte zich er volgens Boos ongeveer tien jaar lang schuldig aan. Ook na een gesprek met De Mol zou Rietbergen over de schreef zijn gegaan, maar De Mol heeft daar naar eigen zeggen nooit iets over gehoord. Ook niet over andere zaken.

Dijkgraaf ziet dat de #metoo-beweging nog niet voorbij is. Sinds 2017 gebruikt men deze hashtag om verhalen over seksueel overschrijdend gedrag, vaak door personen met een hogere machtspositie, te delen. „Sommige mensen denken: dat hoofdstuk hebben we uit”, zegt Dijkgraaf. „Nou, nee dus. Het speelt nog steeds heel erg.” De minister vindt het goed als politiek Den Haag blijft benoemen dat grensoverschrijdend gedrag niet normaal is.