Nieuws/Binnenland
1289972
Binnenland

Oude medicijnen kosten apothekers geld

UTRECHT - Apotheken betalen in vrijwel de helft (45 procent) van alle Nederlandse gemeenten duizenden euro’s per jaar voor het laten vernietigen van ingezameld medicijnafval van hun patiënten.

Dat blijkt uit onlangs afgerond onderzoek door de apothekersorganisatie KNMP. Het gaat daarbij niet alleen om klein chemisch afval zoals ingeleverde verouderde of niet-gebruikte geneesmiddelen, maar ook om vervuilde injectienaalden en thuiskatheters.

Met destructie van dit materiaal door private afvalverwerkingsbedrijven wordt voorkomen dat medicijnresten in het oppervlakte- en grondwater terechtkomen. Gemiddeld tellen apotheken voor dit doel tot 3000 euro per jaar neer. Er zijn echter ook uitschieters naar boven, zoals in de Noord-Brabantse gemeenten Uden en Schijndel. Daar betalen apotheken respectievelijk 7500 en 6000 euro per jaar.

Het gevoel van onrechtvaardigheid dat zij moeten betalen voor ’vrijwillig ingezameld medicijnafval om het milieu te sparen’ is groot onder apothekers. Velen weigeren daarom nog langer oude medicijnen van hun cliënten aan de balie aan te nemen. Het kost de apotheek geld. Het leidt tot verhitte discussies, omdat de apotheek altijd de plek was waar oude medicijnen konden worden ingeleverd.

In Flevoland betaalt een groep samenwerkende apothekers van de Zorggroep Almere circa 40.000 euro voor de medicijnvernietiging, omdat de gemeente hiertoe een commercieel destructiebedrijf inschakelt.

Utrecht is de enige provincie waar apotheken zijn vrijgesteld van extra kosten. Medicijnafval wordt er gratis opgehaald bij de apotheek en daarna vernietigd door een gespecialiseerd verwerkingsbedrijf. De lokale overheden betalen de destructiekosten. Zó zou dat overal moeten, menen de apothekers.

,,Wij hebben jaren oude medicijnen ingenomen, geheel op vrijwillige basis”, zegt voorzitter Gerben Klein Nulent van de KNMP, ,,maar we draaien nu wél voor de kosten op. Dit geld wordt hiermee rechtstreeks aan de zorg onttrokken. Het gaat uiteindelijk ten koste van de farmaceutische zorg aan de patiënt.”

Milieustraat

In een kwart van de 390 Nederlandse gemeenten, waar apotheken kosteloos hun medicijnafval kwijt kunnen, moeten zij dit zelf naar de milieustraat brengen. ,,Dat is in strijd met de Wet Milieubeheer”, stelt de Koninklijke Nederlandse Maatschappij tot bevordering der Pharmacie. De brancheorganisatie noemt de inzameling van medicijnafval dan ook een ,,ratjetoe”.

Staatssecretaris Dijksma (Milieu) stelt in een brief aan de Tweede Kamer, na vragen van het CU-kamerlid Carla Dik, dat sprake moet zijn van een 'misverstand’, wanneer gemeenten apothekers belasten voor het inzamelen van ongebruikte geneesmiddelen: ,,De apotheker helpt de gemeente immers om het consumentenafval veilig en laagdrempelig in te zamelen.” Dijksma vindt dat gemeenten nu hun verantwoordelijkheid moeten nemen.

De apothekers stellen dat haast geboden is met een oplossing. Immers, in 2015 nam het geneesmiddelengebruik landelijk met 2,6 procent toe. Ook is het gebruik van meerdere middelen per patiënt (’polyfarmacie’) de afgelopen tien jaar sterk gestegen: van 8 procent in 2005 naar 13 procent in 2015. Bijna de helft van de toename van dit poly-medicijngebruik kan worden toegeschreven aan de vergrijzing.